Eki-üş kün uayımğa salınıp kettim. Osı soñğı jazğanım bolsın. Äri qaray Qwdayğa tapsırıp, jwmısımdı isteyin.
6 aqpan küngi oyım:
Bizdi basqarıp otırğan bir top adam üşin orıs tili – IVL apparatı ispetti. Kovid kezinde ökpesi jwmıs istemey qalğan adamdarğa Türkiyadan IVL degen apparat äkelgeni esteriñizde me? IVL bolmay, qanşa adam ölip qaldı. Orıs tilin alıp tastasaq, Mäñgilik el men Esil özeniniñ ortasındağı bes-altı ğimarat bosap qaladı. Tek orısşa oylanatın adamdar jinalıp ap, özderi ädemi otır o jerde.
Meniñ tüsinigimde, orıs tilin konstitciyadan alıp tastau üşin oğan aldın ala dayındalu kerek. Soñğı eki jarım jılda osını qattı oylanıp jürmin. Wsınayın dep edim, qızığatın adam taba almadım. Söytip «Ana til men mına til» degen podkast bastap, sol jerde ideyanı pisire bereyin dedim.
Halıqtıñ orıs tiline qatıstı baptı alıp tastayıq dep şındap kiriskeni öte jaqsı nışan. Al bilik ökilderiniñ bwl jağdayğa dayın bolmay qalğanı, qazir olardıñ qattı tañğalıp otırğanı ayanıştı jağday. Bwdan mına närseni tüsinuge boladı. Bir närse (qazaq tili) turalı bir-birine mülde wqsamaytın eki türli tüsinik qalıptasqan. Halıq biliktiñ qalay jwmıs istep jatqanın bilmeydi (orıs tilin alıp tastasa, bärin qazaqşa jürgizip kete alu qiın emes dep oylaydı), bilik halıqtıñ ne oylaytının bilmeydi (orıs tilinde twrğan ne bar dep oylaydı).
Meniñ oyım bılay. Qoğamdağı narazılıqtı uşıqtırmau üşin barınşa erterek konstituciyanıñ mına jobasın resmi sayttardan, barlıq komp'yuter, fleşkadan öşirip tastau kerek. Jasağan adamdardıñ moynına bir-bir orden tağıp, bilikten alastatu kerek. Komissiyanı taratu kerek. Dwrıs adamdardı alıp, qayta jazu kerek. Nemese konstituciyanı özgertu turalı ideyadan bas tartsa, tipti jaqsı. Men özi, A nükte men B nükteni taba almay qaldım. YAğni, o basta konstituciyanı özgertu nege kerek boldı jäne nendey maqsatqa qol jetkizbekşimiz?
Al eger ökimetimiz qaytken künde de özgertemiz dep, ekinşi ret komissiya qwrıp, mıqtap kirisetin bolsa, komissiyağa kirgeni üşin mäz bolatın adamdardı emes, asqan jauapkerşilikpen qaraytın adamdardı jinauı kerek.
Öz basım tilge qatıstı bapqa ğana emes, qit etse parlamentti tarata salatın prezident turalı bapqa, Alatau degen bolaşaqta Çayna taunğa aynaluı mümkin qalanıñ statusına, konstituciyada köp kezdesetin «Birtwtas Qazaqstan halqı» degen tirkeske (bayağı Qazaqstandıq wlt degenniñ jañğırğan türi emes pe?) alañdaymın. Bwl bizdi qayda aparıp soğadı? Al til turalı baptıñ ekinşi tarmağın alıp tastay almasa (alıp tastay almaydı onı), onda jwmsartuı kerek dep esepteymin. «Orıs tili qazaq tilimen qatar qajet bolğan jağdayda qoldanıla aladı» (V gosudarstvennıh organizaciyah i organah mestnogo samoupravleniya na ryadu s kazahskim yazıkom oficial'no mojet upotreblyaetsya russkiy yazık) degen sıñayda boluı kerek. Sodan keyin Äbiş Kekilbaev wsınğan mäjilisti qwrıltay dep özgertu asqan talğamsızdıqtıñ belgisi dep esepteymin.
Al endi köpşilikke qaratıp mınanı aytqım keledi. Aynalayın, qazaq halqı! Kim köringendi äldeqanday qıla berudi qoyıñızdarşı. Türi ädemi, sözi ädemi dep kim köringendi äspetteysizder. Solar sosın bastarıñızğa tışıp otıradı. İle şala kelesi sonday bireudi tauıp alıp, tamsanıp otırasızdar. Adamnıñ türine, sözine emes, isine qarap bağalaudı üyrenetin uaqıttarıñız boldı ğoy.
Qazaq eline Alla jar bolsın!


Pikir qaldıru