|  | 

Äleumet

Qazaqstandıqtardıñ jartısınan köbi aqşanı wlttıq valyutada jinaqtaydı

 

«DEMOSCOPE» qoğamdıq pikirge ekspress-monitoring jürgizu byurosı Qazaqstan azamattarı arasında «Qazaqstandıqtardıñ wlttıq valyutağa senimi. Ekonomikanıñ dollarsızdanuı» taqırıbında saualnama jürgizdi.

Saualnamağa Astana, Almatı qalaları men 14 oblıs ortalığınan 18 jastan asqan 1371 azamat  qatıstı. Olardıñ  74%-ı äyel adamdar, 26%-ı er azamattar.

Swraq qoyu ädisi – telefon arqılı jürgizilgen swhbat jäne onlayn-saualnama.

Saualnama 2015 jılı 27 qaraşadan bastap 2 jeltoqsanğa deyin  jürgizildi.

Statistikalıq körsetkiş qateligi 2,3%-dan aspaydı.

 

Mümkindik bolsa, saualnamağa qatısqan qazaqstandıqtardıñ 57%-ı depozitti wlttıq valyutada aşar edi. Olardıñ 21%-ı depozit aşu üşin AQŞ dolların tañdaydı. Evro valyutasında aqşa jinağısı keletin otandastarımızdıñ sanı 8%. Respondentterdiñ 5%-ı depozitterin teñge, dollar, evrodan özge valyutada jinaqtağısı keledi. Al, mul'tivalyutalıq, yağni birneşe valyutalıq depozit aşqısı keletinder sanı 9%-ğa teñ. Bwl mälimetter «DEMOSCOPE» qoğamdıq pikirge ekspress-monitoring jürgizu byurosı jürgizgen zertteu nätijesinde belgili boldı.

Sonımen qatar, soñğı jılda saualnamağa qatısqan qazaqstandıqtardıñ 41%-nıñ wlttıq valyutağa degen senimi tömendegen. Teñgeniñ älsireuine qaramastan, qazaqstandıqtardıñ 18%-nıñ teñgege degen senimi arta tüsken. 24%-ı soñğı ekonomikalıq özgeristerge qaramastan «Wlttıq valyutağa degen senimim eş özgergen joq» dep jauap berdi.  Qalğan saualnama qatısuşıları bwl swraqqa naqtı jauap bere almadı.

Zertteu barısında wlttıq valyutanı nığaytu üşin halıq tarapınan qanday wsınıstar bar ekenin anıqtamaqşı boldıq.  Respondentterdiñ 27%-ı teñgelik depozit boyınşa payızdıq sıyaqı mölşerin köbeytu kerek deydi. 24%-ı mwnay bağası özgerse nemese özge kütpegen jağdaylar bolsa, Wlttıq bank tarapınan naqtı şaralar kütedi. Dağdarıs kezinde inflyaciyanı baqılauda wstau teñgeni bir qalıpta wstap twruğa kömektesedi degen respondentterdiñ ülesi – 14%. Sonday-aq, 14% saualnama qatısuşıları teñge depozitine qoyılğan memlekettik kepildik mölşerin arttırudı wsınadı. Al, qalğan 21%-ı bwl swraqqa qatıstı naqtı wsınıs bildire almadı.

16 qaraşa küni Elbası Nwrswltan Nazarbaev Wlttıq bank törağası Daniyar Aqışevqa Qazaqstan halqınıñ teñgege degen senimin qayta ornıqtıru üşin tiisti şaralar qoldanudı, sonımen qatar, ekonomikanı dollarsızdandıru üşin jasalıp jatqan jwmıstardı jalğastırudı tapsırdı.

Zertteuğa qatısqan azamattardıñ 32%-ı ekonomikanıñ dollarsızdanuı äbden mümkin degen pikirde eken. Olar dollar aynalımnan şığadı, biz tek  teñgeni paydalanuğa köşemiz dep boljaydı. «Kerisinşe, dollar äli de küşeyui mümkin» degen pikirdi wstanatın halıq 7%. 28%-ı ekonomikanıñ dollarsızdanuı mümkin emes deydi. Al, 17%-ı teñgeni küşeytu maqsatında şeteldik valyutanı qoldanu belgili bir mölşerde şektelui mümkin, alayda dollar Qazaqstan narığınan şettetilmeydi degen pikirde. Qalğan 16%-ı bwl swraqqa qatıstı naqtı pikir bildirmedi.

Qazaqstan ekonomikasınıñ birte-birte dollarsızdandıru üşin jasap jatqan şaraları jöninde de respondentterdiñ oy-pikirlerin bilmekşi boldıq. Olardıñ 26%-ıeldegi önerkäsip salasın damıtu kerek, äri otandıq öndiruşilerge qoldau körsetu mañızdı deydi. 19%-ı şeteldik valyuta emes, wlttıq valyutanı qoldanuğa tolıq köşu kerek dese, 11% -ı elimizde jalpı ekonomikalıq twraqtılıq ornasa, dollarsızdandıru üderisi özdiginen jüredi deydi. Sonımen qatar, halıqtıq qarjılıq sauattılığın arttıru qajet (9%), qolma-qol aqşasız tölem jasaudı damıtu kerek (9%) degen pikirler de aytıldı. Al, saualnamağa qatısqan qazaqstandıqtardıñ 7%-ı jıljımaytın mülik men kölikti dollar valyutasında satuğa şekteu qoyudı wsınadı.

Infografika

Related Articles

  • Qazirgi biliktiñ eñ ülken qorqınışı…

    Qazirgi biliktiñ eñ ülken qorqınışı…

    Zhalgas Yertay Konstituciyadan orıs tilin alıp tastasaq, Resey bizge soğıs aşa ma? Bilik osılay qorqıta bastadı. Biraq ol swraqqa qısqa jauap – joq. Sebebi, Reseyge qarsı Äzirbayjan da, Armeniya da neşe türli äreketke bardı, barıp ta jatır, biraq olarğa qazir soğıs qaupi tönip twrğan joq. Bwl ädisti sayasi manipulyaciya deydi, şın mäninde, bwnı qazirgi status-kvo jağdayın saqtap qalğısı keletin jüyeniñ asığıs oylap tapqan argumenti deuge boladı. Oylap köriñizşi, Reseyge bizdiñ memlekettik organdar qay tilde is-qağaz jürgizetini emes, loyal bolğanımız kerek. Endeşe, Resey bizdiñ loyaldığımızdı saqtap qalğısı kelse, konstituciyadağı til mäselesine qarsı bolmauı kerek. Sebebi bwl işki twraqtılıq mäselesi. Deni sau eldiñ biligi öz körşisine osınday qarsı argument aytar edi. Endi

  • Bizdi basqarıp otırğan bir top adam üşin orıs tili – IVL apparatı ispetti.

    Bizdi basqarıp otırğan bir top adam üşin orıs tili – IVL apparatı ispetti.

    Arman Älmenbet Eki-üş kün uayımğa salınıp kettim. Osı soñğı jazğanım bolsın. Äri qaray Qwdayğa tapsırıp, jwmısımdı isteyin. 6 aqpan küngi oyım: Bizdi basqarıp otırğan bir top adam üşin orıs tili – IVL apparatı ispetti. Kovid kezinde ökpesi jwmıs istemey qalğan adamdarğa Türkiyadan IVL degen apparat äkelgeni esteriñizde me? IVL bolmay, qanşa adam ölip qaldı. Orıs tilin alıp tastasaq, Mäñgilik el men Esil özeniniñ ortasındağı bes-altı ğimarat bosap qaladı. Tek orısşa oylanatın adamdar jinalıp ap, özderi ädemi otır o jerde. Meniñ tüsinigimde, orıs tilin konstitciyadan alıp tastau üşin oğan aldın ala dayındalu kerek. Soñğı eki jarım jılda osını qattı oylanıp jürmin. Wsınayın dep edim, qızığatın adam taba almadım. Söytip «Ana til

  • Tek tilge baylanıstı…

    Tek tilge baylanıstı…

    Qazaq Respublikasında bir ğana memlekettik til bar. Ol- qazaq tili. Qazaq tilinen basqa eşbir ekinşi tilge memlekettik märtebe berilmeui kerek! Otız jıldan astam uaqıttan beri geosayasi ahualdı sıltauratıp keldik. Endi bizdiñ de minezimizdi häm mısımızdı körsetetin uaqıt keldi. QR-nıñ azamatı häm salıq tapsıruşı qatardağı twrğını retinde talap etemin! Aldağı bes jılda Qazaq Respublikasında eleuli demografiyalıq özgerister boladı. Atap aytqanda 2030 jılınan keyin qazaqtardıñ respublikadağı jalpı ülesi 80-85% ke deyin artadı. Slavyan halıqtarınıñ ösimi azayıp 10%-ğa deyin tüsedi. Esesine eldegi türkitildes özbek, tatar, wyğırlardıñ ösimi eselep ösip tipti 10-15 jılda orıstardıñ ornın basıp ozuı mümkin. Sol kezde Qazaq Respublikasındağı jalpı türkitildes halıqtardıñ üles salmağı 85-90% ke jetedi. Nätijesinde qazaq mektepteriniñ sanı,

  • “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin.

    “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin.

    “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin. “Jaña konstituciyanıñ” 9-bap 2-tarmağı twrğanda qwjattar eşqaşan qazaqşa jasalmaydı. Tek audarma tili bolıp qaladı. Sebebi memlekettik byurokratiya 9-baptıñ 2-tarmağına süyenip, is-qağazdardı orısşa jasap üyrengen. Sol sebepti is-qağazdıñ bäri aldımen orısşa jasaladı, keyin qazaqşağa qalay bolsa solay audarıladı. Sol sebepti 1-tarmaqtıñ bolğanı qazaq tiliniñ nağız memlekettik til märtebesinde boluına eş kömektese almaydı. Bir ğana jolı bar: konstituciyada memlekettik til de, resmi til de – qazaq tili dep tayğa tañba basqanday jazılıp twruı kerek. Qwjattıñ memlekettik tildegi nwsqasınıñ ğana zañdı küşi boluı tiis. Sol kezde basqa tilderdegi nwsqası jay audarması boladı. Sol kezde ğana qazaq

  • Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

    Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

     Serik Erğali Suretter: aqmeshit-zhastary.kz, democrat.kz sayttarınan alındı. Ata Zañ jobasınıñ talqısı Qazaqstandağı eñ sezimtal, eñ wzaq talqılanıp kele jatqan mäseleniñ biri — memlekettik tildiñ naqtı märtebesi. Konstituciyada qazaq tili memlekettik til dep jazılğanına otız jıldan astı. Alayda qoğamdağı şınayı swraq äli de aşıq: qazaq tili — basqarudıñ tili me, älde simvoldıq märtebedegi til me? Til mäselesi nelikten şeşilmey keledi? Sebebi biz wzaq uaqıt boyı tilge: – mädeni qwndılıq retinde ğana qarap keldik; – onı memlekettik basqaru tili retinde naqtı bekitpedik. Nätijesinde: – Konstituciyada bir mätin, – täjiribede basqa jağday qalıptastı. Bwl qayşılıq tildiñ emes, konstituciyalıq ayqındıqtıñ älsizdiginen tuındadı. 9-baptağı bastı tüyin Joba boyınşa: 1. Qazaqstan Respublikasınıñ memlekettik tili – qazaq tili. 2. Memlekettik wyımdarda

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: