|  | 

Twlğalar

ZUQA BATIRDIÑ OSPAN BATIRDIÑ SINAP, BATA BERUİ….

Zuvqa batir men Ospan batir

Ospan er jete bastağanda, Köktoğaydıñ Kürtisiniñ ayaq jağındağı Ekiqızıl degen jerde Aqtastıdan kömey alıp, egin salğan. Äkesi qısta özen boyına qıstap, jazda jaylauğa barğanda Ospan oyda qalıp, eginşilikpen şwğıldanatın.
Sol kezde Ospan qaynı Jarımbetten bir at äkelip, egin basında jatqanda, Zuqanıñ jigitteri atın wrlap minip, zorıqtırıp dalağa tastaydı da, at öledi. «Mal aşuı – jan aşuı» bolıp jürgen sol künderdiñ birinde bir top wrı äkesiniñ jılqıların quıp ketedi. Wrılardıñ soñınan atın jaydaq minip, quıp barğan Ospan Şwñğıl Qaysa, Tomajan, Kärmen, Tölegetay bastağan wrılardıñ bärin birdey wrıp jığıp, baylap äkeledi. Wrılardıñ tağı da Zuqanıñ jigitteri ekenin körgen äkesi qoya bergizedi.
Jalğız özi bes birdey jigitti wrıp jıqqanın estigen Zuqa Ospandı şaqırıp aladı.
– Ou, balam, bes kisini birdey qolğa tüsirgeniñ ras pa? – deydi.
– Ras, – dep, Ospan şwñğıl Qaysa bastağan bes tentektiñ ayıbın moyındatadı.
– Ras bolsa, dalada bir mas jatır, sonı äkelip anau tösekke jatqız, – deydi Zuqa.
Ospan sırtqı irgede sereyip jatqan alpamsaday bireudi bas salğanda, anau mas emes eken, jağalasa ketedi. Ospan da küş jinap, alıptıñ qol-ayağın sığımdap köterip äkeledi de, üydiñ oñ jağına kürs etkizedi.
– Jaraysıñ, balam! – deydi batır. Älgi alıp mas emes, Ospandı sınamaqqa jatqan Omırauqara degen baluan eken.
Batır qajı Ospandı üyine qondırıp kütip, erteñine at mingizip, asıldan şapan jauıp, tereñ oyğa şomıp, kübirlep biraz otıradı da, işip otırğan şäyin wsınıp, bılay deydi:
– E-e, balam, keştim tentektigiñdi. Silämniñ basın oñğa qaratadı ekensiñ. Bir tenteksiz el de tekti bolmas. Kele-kele kereydiñ kerjaq bii atanadı ekensiñ. Atağıñdı estip, altı alaş eleñdeydi. Odan soñğısı ma, soñğısı… Ätteñ, keş, artı bwlıñğır, közim jetpeydi… Bayqa, balam, bayqa! Asa qayrat bas jarar, – söziniñ ayağın jwtıp barıp toqtaydı da, «Eri joq – el jetim», Allah aldıñnan oñğarsın, jortqanda jolıñ bolsın! – dep bata beredi.
Mwsılmanşılıqpen aytqanda Zuqanıñ qwlağına perişteler sıbırlap twrdı ma, älde onıñ aytqanına perişteler: «äumin!» dedi me, ayqanı aumay keledi. Ospan batır şınında ataqtı batır boladı, ayqanınan qaytpaytın er jürek dala perzenti tik twrğan qalpında jüregin oqqa töseydi.
Zuqa batır da bas imegen küyi şahitttik tabadı.
Biıl sol Zuqa batırdıñ tuğanına 150 jıl tolsa, Ospan batırdıñ ömirden ozğanına da twp-tura 65 jıl bolıptı.
Wlt ruhın joqtağan bahadürlerdiñ batırlıq dästüri wrpaq boyına wlağat, erlik sıylasın dep tileyik!

baq.kz

Related Articles

  • Attığa jol, auızdığa söz bermegen Twrım batır

    Är däuirde halıqtıñ pana twtar, qormal sanar qwrmetti azamattarı boladı, solardıñ biri zamanı Attığa jol, auızdığa söz bermeytin, batırlığımen halqı jaqta twrıp, mınau ortası men mekenin qorğau jolında sırt jauğa ses bolıp kelgen Twrım batırdı tuğan halqı mäñgi wmatpaydı. Twrım bala küninen baluandığımen, qamşıgerligimen atı şıqqan, eseyip at jalın tartıp mine köz alartqan jaularınıñ betin qaytarıp közge tüskendikten «bwl öñirde Twrım bar» dep sırt jaular attap baspaytın bolğan. Twrım ömiriniñ soñında ziratın qazıp, qabırın twrğızıp qoyıp qajılıq saparğa attanıp, qaytarında bügingi Semey öñiri mañına kelgende twyıqsız dünie salıp, jol joldastarı süyekte bwzbay Sarterektegi özi äzirlep ketken qabırğa jetkizip, el, jwrtına tabıs etidi. Iteli ruınıñ bir mwnşa atası Ajı güñ bolıp

  • «Sen esirke, tınış wyıqtat, baq sözime!» /ABAY/

    «Sen esirke, tınış wyıqtat, baq sözime!» /ABAY/

    Bizdiñ qazaqta «malğa dostıñ maldan basqa mwñı joq» – «maldan boğı ğana böten» talay jarımes Abaydıñ atına neşe türli söz aytqan. Onıñ işinde saudager ğana emes, özin “söz wstağan”, “el wstağan” sanaytındar da boldı. Bwlarğa Abaydıñ özi jauap berip ketken: «Tınış wyıqtat, sen esirke, baq sözime!». Al, anau jigit «maldıñ buımen» negizgi oyın dwrıs jetkize almağan siyaqtı. Ol, «Qwnekeñ malın şığındap, Abaydı oqıtıp, jağday jasamağanda qalay bolar edi… Biz de sol Qwnekeñ siyaqtımız…» degendi aytpaqşı boldı – au deymin… Qwnekeñ qayda, sen qayda… «Quatı küşti nwrlı söz, Quatın bilgen abaylar…» – deydi Abay. Sözdiñ quatın bilmegen öte qiın, küyip qaluıñ mümkin… Osı arada Britaniyanıñ Prem'er – ministri bolğan Bendjamin Dizraelidiñ

  • Ğalım Boqaş mereyli 50 jasta

    Ğalım Boqaş mereyli 50 jasta

    Altyn Magauina Bügin Atamızdıñ eñ jaqın şäkirtteriniñ biri, bizdiñ bauırımız, qazaqtıñ maqtan twtatın jastarınıñ biri Ğalım Boqaş mereyli 50 jasqa tolıp otır. Biz üşin bwl kün – jay ğana Ğalımnıñ tuğan kün emes, bwl – onıñ jartı ğasırlıq önegeli ömir jolınıñ, adal eñbeginiñ, biik parasat pen adamgerşiliginiñ merekesi. Biz Ğalımdı tek tereñ bilimi üşin emes, ülken jüregi üşin qadirleymiz. Ğalımnıñ älemniñ eñ bedeldi oqu orındarınıñ biri – Oksford universitetinde bilim alıp, “Azattıq radiosında jemisti eñbek etip, büginde Amerika Qwrama Ştattarınıñ memlekettik qızmetinde abıroylı jwmıs atqarıp jürgeni onıñ tabandılığınıñ, bilimge qwştarlığınıñ jäne eñbekqorlığınıñ ayqın körinisi. Alayda adamnıñ şınayı bağası onıñ qızmetimen nemese jetken jetistikterimen ğana ölşenbese kerek. Adamnıñ qadiri onıñ jüreginde,

  • KÖKBAY ATA ŞIĞARMALARI – QAZAQTIÑ ÖRKENIETTİK ÖRESİNİÑ AYĞAĞI

    KÖKBAY ATA ŞIĞARMALARI – QAZAQTIÑ ÖRKENIETTİK ÖRESİNİÑ AYĞAĞI

    Adamnıñ bäri birdey emes. Aqıl-oyı erkin, mändi, qwndı dünieler tuğıza alatın, jasampazdıq quatı zor adamdar boladı. Sol siyaqtı örkeniettik äleueti (potencialı) zor halıqtar boladı. Onday qasiet özindik qwndılıqtar jüyetin jasay alatın, eşkimge wqsamaytın, tereñ tamırlı ruhaniyatı bar halıqtarda boladı. Qazaqtıñ bükil tarihı men mädenieti bizdiñ sonday halıqtar sanatına jatatınımızdıñ ayğağı. Sonday ayğaq Abaydıñ aqındıq mektebiniñ körnekti ökili Kökbay Janataywlı şığarmaşılığında molınan tabıladı… Keşe Semey qalasındağı Abaydıñ qorıq- muzeyinde Kökbay Janataywlınıñ 165 jıldığına arnalğan “Abaydan sabaq aldım bala jastan” attı ädebi keş ötti. Zal belgili abaytanuşı, professor Jandos Äubäkirdiñ tağılımı mol, äserli bayandamasın erekşe ıntamen tıñdadı. Spikerdi tıñdap otırıp: “Biz Kökbaydı tipti bilmeymiz deuge bolğanday eken ğoy… Keyde tipti jeñil, üstirt

  • ĞALIM BOQAŞ. «Özine ar twtqan, jattan zar twtadı!»

    ĞALIM BOQAŞ. «Özine ar twtqan, jattan zar twtadı!»

    Eki mıñınşı jıldardıñ basında qazaq ruhaniyatında erekşe basılımdar boldı. Atap aytsaq, Atırau şärinde şıqqan «Altın Orda» gazeti bolsa, odan keyingisi Almatı qalasında şığıp twrğan «Jas qazaq», sonday-aq «Şetel Ädebieti» sındı gazetter edi. «Altın Orda» gazetine Meyirhan Aqdäuletwlı, al qalğan ekeuine Talğat Eşen men Ardaq Nwrğazı ispetti qazaqtıñ intellektual azamattarı bas redaktor bolğan edi. Bäri  de esimderi elge mälim, ğajayıp aqındar. Bäz bireulerdiñ: «Jurnalist bolmasa, aqın eşqaşan jarıtıp gazet şığara almaydı», – degen sıpsıñ sözderiniñ auızına qwm qwyıp, älgi äperbaqan tüsiniktiñ ayağın kökten keltirgen de osı talanttı qalamgerler boldı.  «Ädebiet portalı» «UAQIT PEN KEÑİSTİK…» aydarımen  tek atalğan osı basılımdar ğana emes, jaña ğasırdıñ basında qazaq baspasözinde jarıq körgen nebir jilikti jazbalar men tanımdıq

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: