Ğabit TWRSINBEK, Erejesiz jekpe-jekten WBK nwsqası boyınşa əlem çempionı:

Arı qaray jekpe-jekke şığarmauı mümkin

Qazaq wltınıñ abıroyı men namısınıñ aldında bwl bolmaşı ğana is

Wlan: Ğabit, jaqında ğana Qıtayda ötken jekpe-jekte qandas bauırıñ Aybekpen aqtıq ayqasqa şıqtıñ. Sol kezdesuiñde bapkeriñniñ «ayamay oyna, jarıstıñ atı jarıs» dep nwsqau bergenine qaramastan, birde-bir soqqı darıtpadıñ…

Ğabit: Şını kerek, Aybek ekeumiz bir-birimizben qarsılas bolamız dep oylamadıq. Allanıñ qalauımen solay boldı. Aybekpen elimizge kelgen kezde birge jattıqqanmın. Az ğana uaqıt birge jattıqsaq ta, bir-birimizge degen bauırmaşıl sezimimiz bar. Aybektiñ aq nietti jan, meljemdi sportşı ekenin bilemin. Şarşı alañğa şıqqanda, Aybek bauırıma soqqı jwmsaymın degen oy müldem bolğan joq. Jəne de bwl oyımdı jekpe-jek barısında da özgertpedim. Abay atamızdıñ «Biriñdi qazaq biriñ dos, Körmeseñ istiñ bəri bos» degen dana sözi bar. Eki qazaq bir belbeu üşin birin-biri ayamay soqqınıñ astına aluı soraqılıqtıñ belgisi emes pe?! Ərine, keybir adamdar sporttıñ erejesine say emes dep narazılığın bildirui mümkin. Desek te, tarihımızğa köz jügirtetin bolsaq, qazaqtıñ batırları eşqaşan bir-birin soqqığa jıqpağan. Aybek ekeumizdiñ bauırmaşıldığımız jəne qazaqtıñ qanında bar tektilik qasieti bir-birimizge qol köteruge jol bermedi. Bir jağınan artımızdan erip kele jatqan jas sportşılarımızğa ülgi-önege bolsın degen maqsat ta boldı. Qwr sözben emes, ər nərseni ispen dəleldeu kerek dep oylaymın. Qazaqtardıñ bir-birine degen bauırmaşıldığın eşqaşan joymağanın qalaymın.

Wlan: Degenmen, jeñimpazğa qomaqtı qarjı, sonımen qatar WBK twjırımınıñ altın belbeui tigildi emes pe?

Ğabit: Bwl dodağa ər eldiñ betkewstar, eñ üzdik sayıpqıran sportşıları keldi. Biraq şarşı alañğa şıqqanda altın belbeu ne bolmasa wtıskerge beriletin qomaqtı qarjını oylamadım. Dünie-mülik, aqşa adamğa əste joldas bolmaydı. Özi az ğana qazaqtardıñ barlığı bauırmal bolsa, sodan asqan baylıq joq şığar. Sondıqtan qanşa aqşa tigilse de, ayqasta qandas bauırıma qol jwmsay almadım. Özim ər kezdesuimde ayqas alañına Bekbolat ağamızdıñ «Alaş wranı» ənimen şığamın. Aybek jekpe-jekke qazaq ənimen şıqqan kezde qattı tebirendim. «Əttegen-ay, eki qazaqtıñ osınday jağdayda kezdesip qalğanı-ay» degen oylar da boldı.

Wlan: Qızıl kartoçka körsetip, jarıstı toqtatıp tastağan kezde, «Qap, bar mümkindigimdi ayamay paydalanu kerek edi» degen ökiniş bolmadı ma?

Ğabit: Joq, mende eşqanday da ökiniş bolğan joq. Aybek ekeumizdiñ jəne külli qazaq wltınıñ abıroyı men namısınıñ aldında bwl bolmaşı ğana is. Tipti, ökinem dep aytudıñ özi wyat. Odan bölek jekpe-jek barısında Aybek bauırımnıñ da közinen mağan degen bauırmaşıldığı, meyirimi tögilip twrdı. Bauırmaşıldığımızdıñ arqasında bir-birimizge auır əreketterimizdi istey almadıq. Jarıs bitkennen keyin Aybek qandasımız ekeumiz qol alısıp, qwşaqtastıq.

Qıtaydıñ aqparattarında

«wltınıñ müddesin oylap ketti» dep köp jazdı

Wlan: Bwl jayt seniñ əri qaray jekpe-jekke şığuıña nwqsan keltirmey me?

Ğabit: Nwqsan keltirmeydi dep te ayta almaymın. Bwl jaqtan mağan özimniñ eñbegim men jetken jetistikterimniñ arqasında barlıq jağdayımdı jasap berdi. Qazaqsıñ, ne bolmasa basqasıñ dep meni kökiregimnen itermey, jekpe-jekke şığuıma qoldau körsetti. Biraq, Qıtaydıñ aqparat qwraldarında men jaylı «öziniñ jeke basınıñ, wltınıñ müddesin oylap ketti» degen siyaqtı nərseler köp jazıldı. Aybek bauırımmen şarşı alañda bolğan jayt biraz halıqtıñ narazılığın tudırsa kerek. Soğan baylanıstı aldımızdağı ayda ötetin jekpe-jekterimdi toqtattı. Arı qaray jekpe-jekke şığarmauı mümkin degen siyaqtı alıpqaşpa əñgimeler de bar. Biraq, bwnıñ bəri öz uaqıtımen şeşiledi dep oylaymın. Alla qalasa, osı u-şudıñ barlığı basılğannan keyin, janküyerlerimdi qaytadan öz önerimmen quantamın.

Wlan: Jergilikti wltı qıtay sportşılarımen jekpe-jekke şıqqan kezde töreşiler jağınan qısım körmeysiñ be?

Ğabit: Joq, töreşiler tarapınan asa bir qattı qısım körgen emespin, barlığı ədil ötedi. Talay qıtaylıq sportşılarmen de kezdestim. Töreşilerdiñ eşqanday da jaqtasıp, qısım körsetkeni bolğan joq. Şarşı alañda körsetken öneriñe baylanıstı şeşim qabıldaydı. Özimizdiñ biraz qazaq bauırlarımız köptegen jarıstarda atoy salıp jür.

Elge şaqırıp jatqandar köp

Wlan: Endi elge oralu oyıñda bar ma?

Ğabit: Ol jağın əli oylamadım. Özim Qwlja qalasına qarastı Mwñğwlküre audanında tuıp östim. Əke-şeşem, bauırlarımnıñ barlığı osı jaqta twradı. Sondıqtan əzirşe ol jayında oylamadım. Biraq, bolaşaqta elime oralıp, qazağımnıñ abıroyın asqaqtatsam degen arman-maqsatım bar.

Qazir de sol jaqtağı qandas bauırlarım şaqırıp jatır. «Elge kel, bauırım, qoldaymız!» degen izgi tilekterin aytıp jür. Qazaq bauırlarımnıñ osılay sıylap, qwrmettegeni köñilge şuaq wyalatadı.

Wlan: Sporttıñ bwl türine keluiñe ne türtki boldı? Qanday jetistikterge jettiñ?

Ğabit: Jalpı, bala künimnen sportqa qızığıp östim. Qazaqtıñ kök tuın jelbiretip jürgen ağalarıma eliktedim. Sporttıñ osı türimen kəsibi türde 16-17 jasımnan bastap şwğıldandım. Alğaşqı jekpe-jegimdi 20 jasımda ötkizdim. Allağa şükir, jetken jetistikterim az emes. Osı uaqıtqa deyin kəsibi alañda 18 jekpe-jek ötkizip, sonıñ 15-in öz paydama şeştim. 2015 jılı Qwlja qalasında halıqaralıq dübirli doda ötti. Sol turnirde 70 keli salmaq dərejesinde WBK twjırımı boyınşa əlem çempionı atandım. Bwl meniñ kəsibi twrğıda jetken eñ ülken jetistigim boldı.

Wlan: Kezekti bir jekpe-jegiñde Resey çempionın swlatıp, şarşı alañğa anañdı şaqırtıp alğıs aytqan ediñ. Bwl əreketiñ de külli jwrttı süysindirdi.

Ğabit: Osı uaqıtqa deyin jetken jetistikterim əueli Allanıñ, sosın ata-anamnıñ tərbiesiniñ arqasında dep bilemin. Sol jarısta əke-şeşemdi şarşı alañğa şığarıp alğıs aytqım keldi. Negizi, qarapayım otbasınan şıqqan janmın. Əkem Twrsınbek mektepte mwğalim bolıp isteydi. Anam Kətirhan üy şaruasındağı adam. Men üydiñ kenjesimin, aldımda tört ağam, eki əpkem bar. Barlığı osı Qıtay elinde qızmet isteydi.

Wlan: Əñgimeñe köp rahmet, alar asu, şığar biigiñ köp bolsın! Qazaqtıñ özderiñdey bauırmal, mıqtı wl-qızdarı köbeysin!

Swhbattardı jürgizgen

Dəuren DOSBOLWLI

«Wlan», №12

(29.03.2016)