|  |  | 

Суреттер сөйлейді Қазақ шежіресі

Қарақалпақстан қазақтары

Өзбекстанның Қарақалпақстан аймағында ежелгі Хорезмнің көптеген қала-бекіністерінің ізі қалған. Солардың арасындағы ең ірілері Топыраққала, Аязқала мен Қызылқала маңында бағзы заманнан тұратын қазақтар диқаншылық, мал бағу, балық аулаумен айналысады. Қызылқалада жергілікті қазақ Рақымбай ақсақал бізге Бекет Атаның бесінші ұрпағы Көкен Қойбағарұлының мазарын көрсетті.

Қызылқаланың төңірегінде негізінен қазақтар тұрады, оншақты қазақ ауылы бар. Алғабас ауылы маңында қой бағып жүрген Сәдуақас ата өзін "Кіші жүз қазағымын, қожамын" деп таныстырды.
1

Қызылқаланың төңірегінде негізінен қазақтар тұрады, оншақты қазақ ауылы бар. Алғабас ауылы маңында қой бағып жүрген Сәдуақас ата өзін “Кіші жүз қазағымын, қожамын” деп таныстырды.

Жергілікті қазақтардың бірі 77 жастағы Рақымбай ақсақал бұрын трактор айдаған. Ол осы маңда Бекет Атаның бесінші ұрпағы Көкен Қойбағарұлының мазары барын айтты. Ақсақал мазарды көруге тілек білдірген бізді ол жерге бастап баруға келісті.
2

Жергілікті қазақтардың бірі 77 жастағы Рақымбай ақсақал бұрын трактор айдаған. Ол осы маңда Бекет Атаның бесінші ұрпағы Көкен Қойбағарұлының мазары барын айтты. Ақсақал мазарды көруге тілек білдірген бізді ол жерге бастап баруға келісті.

Совет кезінде "Қызыл Қазақстан" аталған ауыл қазір Алғабас деп аталады. Жергілікті халық оны "Көкен әулие" деп те атайды.
3

Совет кезінде “Қызыл Қазақстан” аталған ауыл қазір Алғабас деп аталады. Жергілікті халық оны “Көкен әулие” деп те атайды.

Алғабас ауылында тұратын қазақ Досболат Шугураев. Ол шаруа қожалығын ұстайды.
4

Алғабас ауылында тұратын қазақ Досболат Шугураев. Ол шаруа қожалығын ұстайды.

Рақымбай ата мен Досболат Шугураев бізді Көкен әулие мазарына бастап жүрді.
5

Рақымбай ата мен Досболат Шугураев бізді Көкен әулие мазарына бастап жүрді.

Көкен әулие - Бекет Атаның бесінші ұрпағы Көкен Қойбағарұлының мазары.
6

Көкен әулие – Бекет Атаның бесінші ұрпағы Көкен Қойбағарұлының мазары.

Рақымбай ата (оң жақта) мен Досболат Шугураев Көкен Қойбағарұлының мазары басында құран бағыштап отыр.
7

Рақымбай ата (оң жақта) мен Досболат Шугураев Көкен Қойбағарұлының мазары басында құран бағыштап отыр.

Алғабас ауылындағы ағайынды Шугураевтардың үйі.
8

Алғабас ауылындағы ағайынды Шугураевтардың үйі.

Досболат Шугураевтың ұлы қонаққа келген Рақымбай атаның қолына су құйып қызмет көрсетіп жатыр.
9

Досболат Шугураевтың ұлы қонаққа келген Рақымбай атаның қолына су құйып қызмет көрсетіп жатыр.

Досболат Шугураевтың кішкентай жиені сүтке иленіп пісірілген тандыр нан қойылған үстелдің жанында тұр.
10

Досболат Шугураевтың кішкентай жиені сүтке иленіп пісірілген тандыр нан қойылған үстелдің жанында тұр.

Үй алдындағы тандыр пеш.
11

Үй алдындағы тандыр пеш.

Досболат Шугураевтың немере інісі Нұрымбет.
12

Досболат Шугураевтың немере інісі Нұрымбет.

Алғабас ауылындағы қазақ мектебі.
13

Алғабас ауылындағы қазақ мектебі.

Рақымбай атаның айтуынша, Алғабас ауылындағы бұл моншаның құрылысы аяқсыз қалған.
14

Рақымбай атаның айтуынша, Алғабас ауылындағы бұл моншаның құрылысы аяқсыз қалған.

Алғабас ауылында ойнап жүрген қыз балалар.
15

Алғабас ауылында ойнап жүрген қыз балалар.

Ежелгі Хорезм жеріндегі көне қоныстардың бірі Топыраққала маңындағы көктемгі көрініс.
16

Ежелгі Хорезм жеріндегі көне қоныстардың бірі Топыраққала маңындағы көктемгі көрініс.

Хорезм облысымен шектесетін Бируни ауданы Шават кентінде жаңадан салынған үйлерді жергілікті жұрт «президент үйлері» атап кеткен. Бұл үйлер Өзбекстанның тұңғыш президенті Ислам Каримовтың тұсында салынған.
17

Хорезм облысымен шектесетін Бируни ауданы Шават кентінде жаңадан салынған үйлерді жергілікті жұрт «президент үйлері» атап кеткен. Бұл үйлер Өзбекстанның тұңғыш президенті Ислам Каримовтың тұсында салынған.

Шават кентінен Хорезм облысының әкімшілік орталығы Үргенішке баратын жол.
18

Шават кентінен Хорезм облысының әкімшілік орталығы Үргенішке баратын жол.

Бұл өңірдегі жергілікті тұрғындар диқаншылықпен, мал бағып, Әмудариядан балық аулап күнелтеді. Суретте: Үргенішке баратын жолда қауын сатып отырған жігіт.
19

Бұл өңірдегі жергілікті тұрғындар диқаншылықпен, мал бағып, Әмудариядан балық аулап күнелтеді.

Суретте: Үргенішке баратын жолда қауын сатып отырған жігіт.

Жол бойында балық сатып отырған ер адам.
20

Жол бойында балық сатып отырған ер адам.                                                                                                                                                                                  Азат Еуропа / Азаттық радиосы 

Related Articles

  • 1912-жылға дейін Қытай территориясы екі үлкен бөліке бөлінген.

    Eldeç Orda 1912-жылға дейін Қытай территориясы екі үлкен бөліке бөлінген. Бірі, Манжур үкіметіне шын тиесілі заңды территория. Екіншісі, Жанжур үкіметіне сырттай тиесілі баламалы территория. Заң бойынша бұл баламалы территория қалаған уақытында Манжур территориясынан шығып кете алады. Сіз мына картадан қытайға тиесілі яғни Цин мемлекетіне шын тиесілі территорияны нобайлап болсада анық көре аласыз. Бұл картадағы Тибет, Моңғол, Ұйғыр және Қазақ территориясының Цин-ге кірмеуінің себебі неде? Себебі мынау: Олар Цин қағанатына жылына бір рет сырттай салық төлемін өтеп тұрған, Цин үкіметі сырттай салық өтеуші елдің ішкі ісіне килікпеген, ішкі істері, ішкі мәселесі өз ырқында болған, Бірінің сыртқы-ішкі істерін Ресейдің Орынбор, Қазан, Ташкен шаһарлары шешсе, біріне Индиядағы Моғол және алыстағы Осыманлы билігі араласып

  • Қадуан мен Сунь Мэилин

                  1944-жылы Шың Шысайдың онбір жылдық уақытша үкіметі құлады. Көп аялдамай Шың ішкі қытайға жөткеліп кетті. Шығыс Қазақияның тарихында бұрын соңды болмаған тарихи өзгеріс дәл сол тұста бірінен соң бірі орын алып жатты. Суреттегі ақ шылауышты кісі- Қадуан Мамырбекқызы. Көгедай Хан Ордасының соңғы хандарының бірі Әлен Уаңның зайыбы. Қасындағы кісі атақты саясаткер, дипломат Сунь Мэилин. Ол қытай президенті Жаң Қайшының зайыбы. Заманында Америкадан білім алған, өте сауатты, мәдениетті тұлға. 1944-жылы Нан Киннен Үрімжіге ұшып келіп түрмедегі қазақтарды босатып, шет қиырға босқан қазақтарды елге оралту мәселесін қолдап арнайы комиссия құрған және оншақты қазаққа жоғары лауазымды орын тағайындап жұмысқа сайлап кетеді. 1946-жылы қазақтар Нан Киндегі ұлттық

  • Қытай крезисі: Экологиялық апаттар

      Қытай экономикасы ұшқан құстай дамып әлемнің екінші ірі экономикалық тұлғасына айналғанымен экологиялық дағдарыстар күннен-күнге көзге түсуде. Жәй ғана қоршаған ортаның ластануы ғана емес айытса кісі сенбестей қорқынышты дәрежеге жеткені анық болып отыр. Американы қуып жету деген ұранның жетегімен тек экономиканың өсуіне ғана мән беріп тәбиғи байлықтарды толассыз ашып, өнеркасыптік қалдықтарды беталды шығарып ортаны ауыр дәрежеде ластаған.Қытай экологиясының ластануы мыналарды қамтиды: 1.Ауаның ластануы Қазіргі таңда жылына 360 мың адам ластанған ауаның кесірінен көз жұмады. 400 миллион адам таза ауа сіміре алмайды. 30% Қалалардың ауасы тіпті ауыр дәрежеде ластанған. Дүниедегі 20 ауасы ауыр ластанған қаланың 20 сы қытайда, олардың алдыңғы легіне Ланьчжоу, Чэнду, Чжэнчжоу, Цзинань, Үрімші, Нанкин, Пекин, Сиань Қатарлы қалалар

  • РУ СЫРЫНА ҮҢІЛСЕК…

    СЕРІКБОЛ ҚОНДЫБАЙ Ру – атадан өрбіген туыстас адамдардың жиынтығы екендігі көпке мәлім. Қазақ жөн сұрасқанда «қай елсің, қай русың» – деп сұрайды. Өйткені қазақ тарихы – жеке адамдардың, рулардың, тайпалардың тарихы. Қазіргі уақытта ұлттық салт-дәстүрлерді насихаттауға байланысты руын, тегін білу бұрынғы кездегідей «айып» болмай отыр. Дегенмен, баспасөз беттерінде рушылдық туралы мақалалар да аз емес.  Тарихымызға көз салып отырсақ, аталарымыздың осы ру таласынан опық жеген уақыттары аз болмаған екен. Руға бөліну қазақ елін біріктірмей, талай рет өзге ұлт өкілдерінің алдында беделімізді де түсірген. Сонда рушылдық дегеніміз не? Бір қызығы, кез-келген қазақ  өз ұлтының бойында жікшіл, бөлінгіш қасиеті барын түсінеді және сынайды да. Сонда да осы бірлік, ұйымшылдық жөніндегі ұрандар көбіне жеме-жемге

  • Шығыс Қазақиядағы Саяси Қуғын-Сүргін Туралы Не Білеміз?  (1937-1939)

    Дербес ел, тәуелсіз мемлекет ретінде Шығыс Қазақиядағы саяси қуғын-сүргін туралы бүгінгі күнге дейін ғылми сараптама жүргізе алдық па? Не үшін Қазақ ССР-дағы Қазақтардың саяси қуғын-сүргінге ұшырауы Шығыс Қазақиямен бір уақытқа сәйкес келеді? Не себепті Қазақ ССР-дың НКВД тергеушілері Үрімжі, Құлжа, Шәуешек пен Алтайда құпия тергеу операциясын жүргізеді? Ең, өкініштісі, қазір Қазақстанда саяси қуғын-сүргінге ұшыраған Қазақ қайраткерлерінің тергеу құжаттары негізінен ашылды, ал, қытайдағы Қазақтардың тергеу құжаттары ашылған жоқ… Келесі жылы (2019) Қытай Қазақтарының Саяси Қуғын-Сүргінге ұшырағанына 80 жыл толады (1939-2019). Бұл постты соған арнаймын! Аруақтардың рухы бір аунағай! Әлқисса… шағын сараптама * Шың Шысайдың Тыңшылық Органдары; * Шығыс Қазақияның Тұңғыш Саяси Қуғын-Сүргін Құрбаны- Баймолда Қарекеұлы; * “Қазақ-Қырғыз-Моңғол” Құрылтайы; * Саяси Қуғын-Сүргіннің

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: