مارات ءبايدىلداۇلى: ەلىمىزدى وزگەرىستەر كۇتەدى
kerey.kz
«ادام اقيقاتتى باس كوزىمەن كورمەيدى، اقىل كوزىمەن كورەدى» دەيدى شاھكارىم قۇدايبەردىۇلى. مەن دە ەلىمىزدىڭ تاياۋ بولاشاعىنا قاتىستى وزىمشە «اقىل كوزىمەن» قاراعان كەيبىر ويلارىممەن بولىسكىم كەلەدى. سونىمەن باقىتجان ساعىنتاەۆتىڭ ۇكىمەتى دوعارىسقا كەتكەنىن ءبارىڭىز بىلەسىزدەر. مۇنىڭ استارىندا نە سىر بار؟ ەلىمىزدى قانداي وزگەرىستەر كۇتىپ تۇر؟ سوعان بارلاۋ جاساپ كورەلىك.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ 21 اقپان كۇنگى مالىمدەمەسىندە «ۇكىمەت مۇشەلەرى، مينيسترلەر، اكىمدەر حالىقپەن جۇمىس ىستەي المادى، سونداي-اق جۇرتشىلىقتىڭ پروبلەمالارىنا قۇلاق اسىپ، اتقارىلىپ جاتقان ىستەر مەن ساياساتتى ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە شاماسى كەلمەدى» دەگەن كىنا تاعىلدى. ونىمەن كەلىسپەۋگە بولمايدى.
مەنىڭشە ەندى وقيعالار بارىسى بىلاي ءوربيدى. «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ 27 اقپاندا وتەتىن كەزەكتى سەزىندە مەملەكەت باسشىسى الەۋمەتتىك قولداۋدى كۇشەيتۋگە جانە ازاماتتاردىڭ تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋعا ارنالعان بىرقاتار شارالار ۇسىناتىنى انىق. مۇنىڭ ءبارى ىقتيمال الەۋمەتتىك سىلكىنىستەردىڭ الدىن الۋعا باعىتتالادى. ول ءۇشىن ەڭ الدىمەن حالىقتىڭ كەدەي، باسپاناسىز، ءالجۋاز توپتارىن قولداۋعا باعىتتالعان شارالار جوسپارلانادى. قوماقتى قارجى قاراستىرىلادى.
كونستيتۋتسياعا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ ماسەلەسى دە قوزعالۋى وتە مۇمكىن.
ودان سوڭ قر پرەزيدەنتىنىڭ ءوز ەركىمەن دوعارىسقا كەتەتىندىگى جاريالانادى. سول ساتتە 2018 جىلعى 5 شiلدەدەگi قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسى تۋرالى № 178-ءVى قرز زاڭى كۇشىن كىرەدى. پرەزيدەنت تاعىنان تۇسكەن نۇرسۇلتان نازارباەۆ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ توراعاسى تاعىنا اۋىسادى ءارى ەلباسى مىندەتىن ساقتاپ قالادى. ۇمىتپايىق، اتالعان زاڭنىڭ 1-بابىنىڭ 2 تارماعىنا سايكەس: «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلباسىنا ونىڭ تاريحي ميسسياسىنا بايلانىستى قاۋىپسىزدىك كەڭەسىن توراعا رەتىندە باسقارۋ قۇقىعى ءومىر بويى تيەسىلى».
سودان جۇرت كۇتىپ جۇرگەندەي، قازاقستاندا پرەزيدەنت سايلاۋى جاريالانادى. بۇل سايلاۋعا 5-6 تۇلعا تۇسەدى. ونىڭ ىشىندە ەسىمى حالىقارالىق قاۋىمداستىققا ءمالىم قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن داريعا نازارباەۆا مىندەتتى تۇردە بولادى. بىراق پرەزيدەنتتىك لاۋازىمعا وتۋگە داريعانىڭ ەل ىشىندە ابىرويى دا، بەدەلى دە جوق. سوندىقتان شاحمات تاقتاسىنداعى ءجۇرىس سياقتى «حود كونەم» جاسالادى. ياعني پرەزيدەنتتىك سايلاۋدا جەڭىسكە 66 جاستاعى قاسىم-جومارت جەتەدى.
داريعا “كورنەكتى قايراتكەر” رەتىندە سەنات توراعالىعىنا وتەدى. مۇنىڭ الدىندا قوس پالاتاسى بىردەي تاراتىلىپ، پارلامەنتكە جاڭا سايلاۋ وتەدى دەگەن ءسوز. ءبىر-ەكى جىلدان كەيىن قاسەكەڭ «ءوز ەركىمەن» دوعارىسقا كەتكەندە، ونىڭ پرەزيدەنتتىك ورنى اتا زاڭنىڭ 48-بابىنىڭ ءى تارماعىنا سايكەس اۆتوماتتى تۇردە داريعاعا بۇيىرادى. وسى كەزەڭنىڭ بارىندە قاۋكەڭەس توراعاسى ءىس جۇزىندە مەملەكەت باسشىسى بولىپ قالا بەرەدى.
جاڭا، كەزەكتى 11-ءشى ۇكىمەت پرەزيدەنتتىك سايلاۋدان كەيىن عانا جاساقتالادى دەپ ويلايمىن. ويتكەنى قازىر جاڭا ۇكىمەت قۇرىلسا پرەزيدەنت دوعارىسقا كەتكەن بويدا ول دا دوعارىسقا كەتۋگە ءتيىس. جاڭا پرەزيدەنت سايلانعانعا دەيىن بىرىنەن كەيىن ءبىرى ەكى ۇكىمەتتىڭ اۋىسۋى ءتيىمسىز. سوندىقتان ۇكىمەت باسشىسىنىڭ م.ا. ا.مامين امالسىز ءبىراز ۋاقىت كۇتە تۇراتىن شىعار.
مۇنىڭ ءبارى بولجام عانا. ءومىر دەگەن قانداي ستسەناريدەن دە كۇردەلى. كۇتپەگەن وزگەرىستەر بولا بەرۋى مۇمكىن. ء“ار نارسەدە قايىر بار” دەمەكشى، بارىمىزگە شىنايى تاۋەلسىز قازاقستاندا ءومىر سۇرۋگە ءناسىپ ەتسىن!
مارات ءبايدىلداۇلى (توقاشباەۆ)
facebook پاراقشاسىنان الىندى
1 پىكىر
Ğaliy Baysımaq
Baydilda ulu aytqan senary da əbden bolıuı ıqtıymal kim biledi. Qəzir el işinde Dariğanıñ bedeli coq. Al Qasım Comart Toqay mırzanı el burunnan biledi. Bir zañdı suraq tıuındaydı. Toqay da qıuırşaq prezident rölün somdaydı ma? Degen oy kelip otur? Əlde bir müyüzin körseter me? Prezident bitkenge qanat bitedi emes pe?! Əy qaydam bir eki cıldan keyin de el Dariğanı caqtıra qoymas. Esalañ ekenin bəri biledi ğoy. Basında bir şarigi kem. Qaytken künniñ özünde halıq özü saylau kerek başşısın. Olay bolmağan cağdayda halıq atqa minedi sözsüz. Köterilis bolup ketiui mümkün. Al Dosum Sətbay mırza dəl aytıp otur. Bolaşaq prezident Nazarbaydıñ közi tirisinde auısatını öte zañdı olay bolmasa bəri teketireske aynalıp taqqa talas bastalıuı mümkün. Bərinen de osı cağı qıyın bolğalı tur. Eñ abzalı ədil saylau ötkizsin. Tüssin bəri kandidatutasın usınıp. Toqay Tasmağanbet Dariğaş Ömirzaq Şökey Muqtar Əblyaz Erkin qazaq Ercan Turğımbay Berdibek Saparbay siyaqtı dökeyler. Halıq işinen qalağanın tañdap aladı. Solay emes pe?