Бас прокуратура: 21 мамырда ұсталған 51 адамға шара қолданылды

| May 28, 2016

Қазақстанда 21 мамырда «жер мәселесі бойынша шеруге» рұқсат берілмегеніне қарамастан көшеге шыққандардан полиция ұстаған 51 адам әкімшілік сотқа тартылған. Бұл туралы бүгін Астанада өтіп жатқан «жер комиссиясының» үшінші отырысында Қазақстан бас прокурорының орынбасары Андрей Кравченко мәлімдеді.

«Әкімшілік жауапқа тартылған 51 адамның төртеуі әкімшілік қамауға алынды, 12 адамға айыппұл салынып, 21 адамға сот ескерту жасады» деді бас прокуратура өкілі. Ол 21 мамырдағы оқиғалар бойынша қылмыстық істер қозғалған жоқ деп мәлімдеді.

Кравченконың сөзінше, прокуратура «митингке шығу – заңсыз» екені туралы алдын ала ескерту жасап, оған қатысуға ниетін ашық білдірген әрбір азаматпен жеке әңгіме өткізгеніне қарамастан адамдар «өздерін не тосып тұрғанын біле тұра» көшеге шыққан.

«Олардың әрбіріне келеңсіз жайтқа кезігуі, полиция мен оның арасында проблема туындауы мүмкін екені туралы ескертілді. Соған қарамастан кейбірі шықты» деді Кравченко.

Оның айтуынша, қазіргі кезге дейін полиция өкілдерінің іс-әрекетіне қатысты азаматтардан прокуратураға түскен 30 шағымның 8-і 21 мамырдағы оқиғаларға қатысты.

«Мәселен, Ақтөбеде ұсталып, сот әкімшілік қамауға алу туралы шешім шығарған екі адамның өтініші қаралды. Сот оларға шығарылған әкімшілік жаза мерзімін 7 тәулікке қысқартқан соң кеше олар босталды» деп хабарлады Кравченко.

«Жер комиссиясы» мүшесі Мұхтар Тайжанның кей азаматтардың үстінен «ұлтаралық араздық қоздыру» және «билікті күшпен өзертуге шақыру» туралы баптар бойынша қылмыстық істер қозғалғаны туралы ақпаратқа қатысты қойған сауалына бас прокурор орынбасары Андрей Кравченко ондай айыптауларға «айғақтарды бүгінгі комиссия отырысынан кейін жеке кездесіп көрсетуге» дайын екенін айтты.

21 мамырда Қазақстанда бірнеше қалада “жер мәселесіне” қатысты жиынға келгендерді полиция жаппай ұстап әкеткен еді. Ұсталғандар арасында бұл күнгі оқиға туралы хабар дайындауға барған ондаған журналист те болды. Ресми билік ол күні ондаған азамат ұсталған десе, азаматтық белсенділер полиция көшеден бірнеше жүз адамды заңсыз ұстап әкетті деген уәж айтады.

Азат Еуропа / Азаттық радиосы

Қазіргі биліктің ең үлкен қорқынышы…

kerey.kz

Zhalgas Yertay Конституциядан орыс тілін алып тастасақ, Ресей бізге соғыс аша ма? Билік осылай қорқыта бастады. Бірақ ол сұраққа қысқа жауап – жоқ. Себебі, Ресейге қарсы Әзірбайжан да, Армения да неше түрлі әрекетке барды, барып та жатыр, бірақ оларға қазір соғыс қаупі төніп тұрған жоқ. Бұл әдісті саяси манипуляция дейді, шын мәнінде, бұны қазіргі статус-кво жағдайын сақтап қалғысы келетін жүйенің асығыс ойлап тапқан аргументі деуге болады. Ойлап көріңізші, Ресейге біздің мемлекеттік органдар қай тілде іс-қағаз жүргізетіні емес, лоял болғанымыз керек. Ендеше, Ресей біздің лоялдығымызды сақтап қалғысы келсе, конституциядағы тіл мәселесіне қарсы болмауы керек. Себебі бұл ішкі тұрақтылық мәселесі. Дені сау елдің билігі өз көршісіне осындай қарсы аргумент айтар еді. Енді
Бізді басқарып отырған бір топ адам үшін орыс тілі – ИВЛ аппараты іспетті.

kerey.kz

Арман Әлменбет Екі-үш күн уайымға салынып кеттім. Осы соңғы жазғаным болсын. Әрі қарай Құдайға тапсырып, жұмысымды істейін. 6 ақпан күнгі ойым: Бізді басқарып отырған бір топ адам үшін орыс тілі – ИВЛ аппараты іспетті. Ковид кезінде өкпесі жұмыс істемей қалған адамдарға Түркиядан ИВЛ деген аппарат әкелгені естеріңізде ме? ИВЛ болмай, қанша адам өліп қалды. Орыс тілін алып тастасақ, Мәңгілік ел мен Есіл өзенінің ортасындағы бес-алты ғимарат босап қалады. Тек орысша ойланатын адамдар жиналып ап, өздері әдемі отыр о жерде. Менің түсінігімде, орыс тілін конститциядан алып тастау үшін оған алдын ала дайындалу керек. Соңғы екі жарым жылда осыны қатты ойланып жүрмін. Ұсынайын деп едім, қызығатын адам таба алмадым. Сөйтіп «Ана тіл
Тек тілге байланысты…

kerey.kz

Қазақ Республикасында бір ғана мемлекеттік тіл бар. Ол- қазақ тілі. Қазақ тілінен басқа ешбір екінші тілге мемлекеттік мәртебе берілмеуі керек! Отыз жылдан астам уақыттан бері геосаяси ахуалды сылтауратып келдік. Енді біздің де мінезімізді һәм мысымызды көрсететін уақыт келді. ҚР-ның азаматы һәм салық тапсырушы қатардағы тұрғыны ретінде талап етемін! Алдағы бес жылда Қазақ Республикасында елеулі демографиялық өзгерістер болады. Атап айтқанда 2030 жылынан кейін қазақтардың республикадағы жалпы үлесі 80-85% ке дейін артады. Славян халықтарының өсімі азайып 10%-ға дейін түседі. Есесіне елдегі түркітілдес өзбек, татар, ұйғырлардың өсімі еселеп өсіп тіпті 10-15 жылда орыстардың орнын басып озуы мүмкін. Сол кезде Қазақ Республикасындағы жалпы түркітілдес халықтардың үлес салмағы 85-90% ке жетеді. Нәтижесінде қазақ мектептерінің саны,
“Қазақ тілі – мемлекеттік тіл” деп жазылып тұр ғой дейді. Неге ондай сөздің пайдасы жоқ екенін түсіндірейін.

kerey.kz

“Қазақ тілі – мемлекеттік тіл” деп жазылып тұр ғой дейді. Неге ондай сөздің пайдасы жоқ екенін түсіндірейін. “Жаңа конституцияның” 9-бап 2-тармағы тұрғанда құжаттар ешқашан қазақша жасалмайды. Тек аударма тілі болып қалады. Себебі мемлекеттік бюрократия 9-баптың 2-тармағына сүйеніп, іс-қағаздарды орысша жасап үйренген. Сол себепті іс-қағаздың бәрі алдымен орысша жасалады, кейін қазақшаға қалай болса солай аударылады. Сол себепті 1-тармақтың болғаны қазақ тілінің нағыз мемлекеттік тіл мәртебесінде болуына еш көмектесе алмайды. Бір ғана жолы бар: конституцияда мемлекеттік тіл де, ресми тіл де – қазақ тілі деп тайға таңба басқандай жазылып тұруы керек. Құжаттың мемлекеттік тілдегі нұсқасының ғана заңды күші болуы тиіс. Сол кезде басқа тілдердегі нұсқасы жай аудармасы болады. Сол кезде ғана қазақ
Мемлекеттік тіл: Қауқарлы ма, әлде әлі де декларация ма?

kerey.kz

Серік Ерғали Суреттер: aqmeshit-zhastary.kz, democrat.kz сайттарынан алынды. Ата Заң жобасының талқысы Қазақстандағы ең сезімтал, ең ұзақ талқыланып келе жатқан мәселенің бірі — мемлекеттік тілдің нақты мәртебесі. Конституцияда қазақ тілі мемлекеттік тіл деп жазылғанына отыз жылдан асты. Алайда қоғамдағы шынайы сұрақ әлі де ашық: қазақ тілі — басқарудың тілі ме, әлде символдық мәртебедегі тіл ме? Тіл мәселесі неліктен шешілмей келеді? Себебі біз ұзақ уақыт бойы тілге: – мәдени құндылық ретінде ғана қарап келдік; – оны мемлекеттік басқару тілі ретінде нақты бекітпедік. Нәтижесінде: – Конституцияда бір мәтін, – тәжірибеде басқа жағдай қалыптасты. Бұл қайшылық тілдің емес, конституциялық айқындықтың әлсіздігінен туындады. 9-баптағы басты түйін Жоба бойынша: 1. Қазақстан Республикасының мемлекеттік тілі – қазақ тілі. 2. Мемлекеттік ұйымдарда