|  | 

كوز قاراس

داريعا تۋرالى تولعاۋ

1BC48B89-5B97-4082-AC68-82649EB66B9F_cx1_cy12_cw73_w1023_r1_sسارا قوناقاەۆا ۇلكەن قىزىنىڭ دا داۋىرلەگەن ساتتەرى جوق ەمەس. 2006 جىلدىڭ جازى. ماسكەۋدىڭ قاق ورتاسىنداعى تۆەرسكايا كوشەسى. كگب-فسب پولكوۆنيگى پيوتر ستەفانوۆيچ پارشيكوۆپەن اڭگىمە-دۇكەن قۇردىم. بۇل كىسى دە ءجاي ادام ەمەس. كۋبا رەۆوليۋتسياسى كوسەمدەرى – فيدەل كاسترو مەن چە گەۆارامەن ارالاسقان راديو، تەلەكوممۋنيكاتسيا تىڭشىسى بولىپ تابىلادى. سونداي بىلىكتى ارداگەر دە اپايىمىزدى سىيلاپ، تامسانا ايتپاي ما: “داريعا، داريعا…” ارينە، جوعارى جاقتا جۇرگەندەردىڭ كوبىسى وڭباي تۇرعان قانىشەر، جەمقورلار ەكەندىگى ايدان انىق. سونىڭ وزىندە دە، ءانشى-بيكەشتىڭ سىڭگەن ەڭبەگىن جوققا شىعارۋعا بولمايدى. ونىڭ سىرلاس دوسى، مايرا مۇحاممەدقىزى، اتاقتى پاريج وپەراسى ساحناسىدان جارقىراپ كورىندى. قازاق-تاتار مۋزىكا مامانى راۆيل گيزاتۋلين ماعان بىلاي دەدى: “مايرانىڭ داۋىسى – سوپرانو. الەم بويىنشا، كۇشتى سوپرانو انشىلەر تولىپ تۇر. داريعانىڭ قولداۋىسىز مايرا ءپاريجدىڭ تورىنە شىقپاس ەدى”.

سونىمەن، داكەڭ – سىرتقى ساياساتىمىزدىڭ بەلدى ويىنشىلارىنىڭ ءبىرى. نەگە دەسەڭىزدەر؟ ويتكەنى، تەگەۋرىندى شەتەلدىكتەردىڭ ءبىرازى الگى بيكەشتى تانيدى. مىسالى، 2004 جىلى، الماتىداعى “پاللاديۋم” تۇنگى كلۋبىندا اقش مىقتى ساياساتكەرلەرىنىڭ ءبىرى، ريچارد حولبرۋكتىڭ تۋعان كۇنى تويلاندى. ءوز باسىم كۋا بولدىم حولبرۋك مىرزانىڭ العىس ايتقانىنا: “داريعا! وسى مەرەكەلى كەشتى ەشقاشان ۇمىتپايمىن!” ال، 2019 جىلى، كسرو حالىق ءارتىسى، كەرەمەت سازگەر ەۆگەني دميتريەۆيچ دوگانىڭ كيشينەۆتىك ۇيىندە قوناق بولدىم. اڭگىمە بارىسىندا ماەسترو ماعان بىلاي دەدى: “داريعا ءوز ديسكتەرىن تاماشا شىعاردى! ولاردىڭ دىبىس ساپاسى مەن پوليگرافيا كوركەمدەۋلىگى – ۇلگى ەتەرلىك دۇنيە!” كوردىڭىزدەر مە؟ قانشا ايتقانمەن، وزگە جۇرتتىڭ وكىلدەرى كوبىنەسە ءماسىموۆ-قاسىموۆتاردى ەمەس، داريعا حانىمدى ءسوز ەتەدى. بالكىم، ونىڭ بۇرىنعى كۇيەۋى دە ءانشى-بيكەشتىڭ كوزقاراسىنا يگى اسەر ەتتى. راحات مۇحتارۇلى اليەۆ قازاق فۋتبولىن ەۋروپالىق وداققا كىرگىزىپ، ەلىمىزدەگى وسى سپورت ءتۇرىنىڭ دامۋىنا جاڭا سەرپىلىس بەرگەنى ءسوزسىز. ال، قازاقستاننىڭ قازىرگى ديپلوماتياسىنىڭ تۇتقاسىن ۇستاعان اكىمسىماقتار ەلىمىزدى كەرى قايتارۋ ءۇشىن، ءبىزدى سارى ورىس پەن قارا قىتايدىڭ باعىتىنا يتەرمەلەيدى.

بىراق، بىرنەشە جاعدايلاردا ارعىن قىزى ءمۇلت كەتتى. مىسالى، دەرەكتى فيلمدەردىڭ رەجيسسيورى ستانيسلاۆ پەتروۆيچ چەرنىشەۆ 2000-شى جىلداردىڭ باسىندا “قازاقفيلم” كينوستۋدياسىنىڭ جەتەكشىسى بولۋعا ۇمتىلدى. ماقالامىزدىڭ باس كەيىپكەرى مولدوۆا تۋماسىن قولدامادى. تاجىريبەلى كينو قايراتكەرى وتاندىق فيلمدەردىڭ قارا شاڭىراعىن كوركەيتەر ەدى. ءازىموۆ، امانشاەۆ سىندى پىسىقايلارمەن سالىستىرعاندا، سەكەڭ كينو سالاسى مەن قازاقستانعا بەرىلگەن ادام عوي. ەسەسىنە، داريعا اپايىمىز ۇلتى بەلگىسىز ءسوزۋار ۆولودەنكا رەريحكە دەمەۋشىلىك جاسادى، يزرايل ازاماتى الەكساندر كلەبانوۆكە ەلىمىزدىڭ تەلەكوممۋنيكاتسيا سالاسىن امانات ەتتى. 123 (1)

گۇرجىستاننىڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتى ميحايل سااكاشۆيلي تۋعان ەلىنىڭ قۇقىق قورعاۋ جۇيەسىن ەداۋىر جاقسارتتى، پاراقورلىقتىڭ دەڭگەيىن ايتارلىقتاي تومەندەتتى. الايدا، ميحونىڭ ءوزى تالاي قىلمىس جاساپ، گۇرجىستان تاراپىنان اشىلعان قىلمىستىق ىستەردىڭ ايىپتالۋشىسىنا اينالدى. ۋكراينادا تىعىلعان ميشيكو كوكاين پايدالاناتىن ناشاقور. ونىڭ تاكاپپارلىعىنا ءوز باسىم بىرنەشە رەت كۋا بولدىم. نازارباي تەگىمەن جامىلعان بيكەش تە سونداي. اراق ءىشۋدى جاقسى كورەدى تەمىرتاۋلىق قىز. قاتارداعى ادامدارعا شەكەسىنەن قارايدى ميللياردەر-ايەل. بىراق، ءانشى-بيكەشتىڭ قازىرگى كۇردەلى جاعدايىن ەسەپكە الىپ، داريعا اپايىمىزعا ساتتىلىك تىلەيمىن! ونىڭ جاقسى جەرلەرى جوعارىدا اتالعان كەمشىلىكتەرىنەن ارتىق بولا بەرسىن!


دانيار ناۋرىز

Related Articles

  • توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    Zhalgas Yertay ورىس ءتىلىنىڭ مارتەبەسىن ەش تومەندەتپەدىك، ونىڭ ءبارى كۇڭكىل ءسوز دەگەن ەكەن. قازاق ءتىلىنىڭ دە مارتەبەسى تومەندەدى دەپ بايبالام سالماڭدار دەپ ۇرسىپتى. الدىمەن جاۋابى جوق سۇراقتاردان باستايىق. توقاەۆ مىرزا، ەگەر ەشتەڭە وزگەرمەسە، وندا “تەڭ” ءسوزىنىڭ “قاتارعا” اۋىسۋى جاي كوز الداۋ ارەكەتى مە؟ قوعامداعى گرادۋستى باسۋعا تالپىنىس قانا ما؟ قازىرگى مەملەكەتتىك بيۋروكراتيالىق اپپاراتتىڭ ستاتۋس-كۆونى ساقتاپ قالۋعا تىرىسۋى دەپ باعالاسا بولا ما؟ ەندى توقاەۆ مىرزانىڭ ءار سوزىنە توقتالساق.“جاڭا كونستيتۋتسيا ءماتىنىنىڭ رەسمي قۇجات رەتىندە قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە جاريالانۋى كوپ نارسەنى اڭعارتپاي ما؟ بۇل جەردە تۇسىنىكتەمە بەرىپ، اقتالۋدىڭ ءوزى ارتىق”يا، قازىرگى قازاق ءتىلىنىڭ پروبلەماسى دا سول – قازاق ءتىلى مەن ورىس ءتىلىنىڭ قۇقىقتىق تەڭدىگى مەملەكەتتىك ءتىلدى كەمسىتىپ تۇر. ويتكەنى بيۋروكراتيا قۇجاتتاردى ورىسشا ازىرلەپ، كەيىن

  • كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    بۇعان ناقتى جاۋاپ – جوق، بۇل شەشىمنەن ەشبىر ءتىلدىڭ، سونىڭ ىشىندە، ورىس ءتىلىنىڭ دە قۇقى شەكتەلمەيدى. نەگە؟ ويتكەنى كونستيتۋتسياداعى مەملەكەتتىك ءتىل مارتەبەسى بيلىكتىڭ جۇمىس ءتىلىن عانا رەتتەيدى. ول نورمانىڭ قاراپايىم ادامداردىڭ قاتىناس تىلىنە قاتىسى جوق. ياعني، مەملەكەتتىك ءتىل – مەملەكەتتىك ورگاندار مەن جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋ ۇيىمدارى جۇمىس ىستەيتىن ءتىل دەگەن ءسوز. بۇل شەشىم ورىسشا سويلەيتىندەردىڭ قۇقىعىن شەكتەمەيدى، ورىسشا سويلەۋگە تىيىم سالمايدى. قاراپايىم ادامدار ۇيىندە، قوعامدىق ورىنداردا، بيزنەستە، مەديا مەن مادەنيەت وشاقتارىندا قالاعان تىلىندە سويلەي دە، جۇمىس ىستەي دە الادى. بۇعان كونستيتۋتسيانىڭ باسقا باپتارى ناقتى كەپىل بولىپ وتىر. ال جاڭا كونستيتۋتسيادا 9-باپتىڭ 2-تارماعى قازىرگى كۇيىندە قالسا، بۇل – قازاق ءتىلىنىڭ قۇقىعىن شەكتەيدى. سەبەبى مەملەكەتتىك ورگاندار قۇجاتتاردى وزدەرى ۇيرەنگەندەي الدىمەن ورىسشا جازىپ،

  • قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    Zhalgas Yertay كونستيتۋتسيادان ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، رەسەي بىزگە سوعىس اشا ما؟ بيلىك وسىلاي قورقىتا باستادى. بىراق ول سۇراققا قىسقا جاۋاپ – جوق. سەبەبى، رەسەيگە قارسى ءازىربايجان دا، ارمەنيا دا نەشە ءتۇرلى ارەكەتكە باردى، بارىپ تا جاتىر، بىراق ولارعا قازىر سوعىس قاۋپى ءتونىپ تۇرعان جوق. بۇل ءادىستى ساياسي مانيپۋلياتسيا دەيدى، شىن مانىندە، بۇنى قازىرگى ستاتۋس-كۆو جاعدايىن ساقتاپ قالعىسى كەلەتىن جۇيەنىڭ اسىعىس ويلاپ تاپقان ارگۋمەنتى دەۋگە بولادى. ويلاپ كورىڭىزشى، رەسەيگە ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار قاي تىلدە ءىس-قاعاز جۇرگىزەتىنى ەمەس، لويال بولعانىمىز كەرەك. ەندەشە، رەسەي ءبىزدىڭ لويالدىعىمىزدى ساقتاپ قالعىسى كەلسە، كونستيتۋتسياداعى ءتىل ماسەلەسىنە قارسى بولماۋى كەرەك. سەبەبى بۇل ىشكى تۇراقتىلىق ماسەلەسى. دەنى ساۋ ەلدىڭ بيلىگى ءوز كورشىسىنە وسىنداي قارسى ارگۋمەنت ايتار ەدى. ەندى

  • «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    قازىرگى اتا زاڭنىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرى، اكادەميك مايدان سۇلەيمەنوۆ كونستيتۋتسيا رەفورماسىن سىنادى. ول زاڭنىڭ ءماتىنىن شاعىن ءبىر توپ الدەقاشان جازىپ قويعانىن، ال كوميسسيا جاي عانا ماقۇلدايتىنىن ايتادى. ونىڭ سوزىنشە، عالىمدار مەن ساراپشىلاردىڭ ۇسىنىستارى ەسكەرىلمەيدى. بۇل تۋرالى اكادەميك Facebook-تە جازدى: كەيىنگى كەزدە مەنەن كونستيتۋتسيانى تالقىلاپ جاتقاندا، نەگە ءۇنسىز قالعانىمدى ءجيى سۇراپ جاتىر. قىسقا قايىرسام: ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم. ءيا، مەن قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرىمىن. تالقىلاۋ كەزىندە ەكى ماسەلە ءۇشىن كۇرەستىم: كونستيتۋتسيالىق سوتتى ساقتاۋ جانە پارلامەنتتىڭ وكىلەتتىگىن شەكتەمەۋ. بىراق ەكەۋى دە قابىلدانبادى. سوعان قاراماستان، مەن بۇل كونستيتۋتسيادان ۇيالمايمىن. مەن نازارباەۆ پەن ونىڭ وتباسىنىڭ جەكە بيلىگىن نىعايتۋعا باعىتتالعان كەيىنگى تۇزەتۋلەردەن ۇيالامىن. نازارباەۆتىڭ كەزىندە-اق وسى ماسقارا تۇزەتۋلەردىڭ بارلىعىن تالداپ، كونستيتۋتسيانى جەتىلدىرۋ بويىنشا بىرقاتار ۇسىنىستار ەنگىزۋ تۋرالى

  • ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى.

    ارمان المەنبەت ەكى-ءۇش كۇن ۋايىمعا سالىنىپ كەتتىم. وسى سوڭعى جازعانىم بولسىن. ءارى قاراي قۇدايعا تاپسىرىپ، جۇمىسىمدى ىستەيىن. 6 اقپان كۇنگى ويىم: ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى. كوۆيد كەزىندە وكپەسى جۇمىس ىستەمەي قالعان ادامدارعا تۇركيادان يۆل دەگەن اپپارات اكەلگەنى ەستەرىڭىزدە مە؟ يۆل بولماي، قانشا ادام ءولىپ قالدى. ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، ماڭگىلىك ەل مەن ەسىل وزەنىنىڭ ورتاسىنداعى بەس-التى عيمارات بوساپ قالادى. تەك ورىسشا ويلاناتىن ادامدار جينالىپ اپ، وزدەرى ادەمى وتىر و جەردە. مەنىڭ تۇسىنىگىمدە، ورىس ءتىلىن كونستيتتسيادان الىپ تاستاۋ ءۇشىن وعان الدىن الا دايىندالۋ كەرەك. سوڭعى ەكى جارىم جىلدا وسىنى قاتتى ويلانىپ ءجۇرمىن. ۇسىنايىن دەپ ەدىم، قىزىعاتىن ادام تابا المادىم. ءسويتىپ «انا ءتىل

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: