|  | 

كوز قاراس

قيادا سامعاعان قىران

ۋشكىش-ەربولات-3img_711_1973_322x232

ولار بالا كەزىندە زەڭگىر اسپاندى جەبەدەي ءتىلىپ، ارتىنا اقشۋلان سىزىق قالدىرا زىمىراپ بارا جاتقان ۇشاققا قىزىعا قارايتىن. سوسىن، كوك مايساعا شالقادان جاتىپ الىپ، تەمىر قانات قۇستىڭ سوڭىندا بىلتەلەنگەن بۋالدىر ءىزدى كوزبەن ۇزاتقاندا ولاردىڭ قيال قۇسى دا بيىكتەپ بارا جاتۋشى ەدى. «شىركىن، انا اەروپلانعا وتىرىپ ۇشار ما ەدى، كىم ايداپ بارا جاتىر ەكەن، ءا!» دەيتىن سوندا.

بۇل كوپ بالانىڭ باسىنان وتكەن ارمان. تالاي بالا كوكتەگى ۇشاققا باس كيىمىن بۇلعاي ايقايلاپ، جەتىپ الاتىنداي سوڭىنان جۇگىرەتىن. بىراق، ارماننىڭ ءبارى ورىندالىپ، قۋعاننىڭ ءبارى جەتكىزۋشى مە ەدى. وعان تەك ارمانىنا دارمەنى، قيالىنا قابىلەتى ساي تاڭداۋلىلار عانا يە بولادى ەمەس پە؟ سول تاڭداۋلىلاردىڭ قاتارىنا ەربولات قۇلاتايۇلى دا قوسىلىپتى. بۇگىندە حالىقارالىق رەيستەر مەن ەل ىشىندەگى اۆياتسيا سالاسىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن ۇشقىش ءبىزدى بەيجاي قالدىرمادى.
2001 جىلى قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنداعى التايدىڭ شىڭگىل اۋدانىندا تۋعان ەربولات ورتا مەكتەپتى بىتىرىسىمەن اڭسارى اۋىپ، اتامەكەنگە جول تارتىپتى. شەتەلدەن كەلگەن وزگە بالالارمەن قاتار، الدىمەن ءبىر جىل دايىندىق كۋرسىندا وقيدى. ۇشقىش بولۋ ونىڭ بالا كۇنگى ارمانى ەدى عوي. الماتىعا كەلە قالانى ارالاپ ءجۇرىپ، اۋەجاي جاقتاعى ازاماتتىق اۆياتسيا اكادەمياسىن تاۋىپ الادى. وسىندا وقىسام دەپ تالاپتانعان البىرت جاس ەمتيحانعا جاتپاي-تۇرماي دايىندالادى. ءسويتىپ، 2002 جىلى كوزدەگەن وقۋ ورنىنا الدىڭعىلاردىڭ ءبىرى بولىپ تۇسەدى.
ماتەماتيكا، گەومەتريا، الگەبرا سەكىلدى دالدىكتى سۇيەتىن پاندەردى «شەكىلدەۋىكشە شاققان» ول اكادەمياداعى ۇلگىلى ستۋدەنتتەردىڭ ءبىرى بولا ءبىلدى. «العاش وقۋعا كەلگەندە بىزگە قولداۋ كورسەتىپ، ءبىلىمىمىزدى باعالاعان اكادەميا پرورەكتورى ەرمەك سانسىزبايۇلى ابدرامانوۆقا راحمەتىمدى ايتامىن. ول كىسى دە بىلىكتى اعا بۋىن مامانداردىڭ ءبىرى. قازاقستان جەرىنە العاش «يل-76» جۇك سامولەتىن قوندىرعان ۇشقىش سول كىسى ەكەن» دەيدى ەربولات ۇستازىنا ىستىق ىقىلاسىن ءبىلدىرىپ.
2006 جىلى اكادەميانى تامامداعان جىگىت 2007 جىلى اۆيا­تسيا كوللەدجىندە بەس اي ساباق بەرەدى. سول جىلى كوكتەمدە جامبىل وبلىسىنىڭ تولەبي اۋدانىندا جۇمىسقا كىرىسەدى. «ان-2» ۇشاعىمەن مويىنقۇم، تولەبي اۋدانى وڭىرلەرىندە ەگىنگە، جوڭىشقاعا، ارام شوپتەرگە ءدارى شاشادى. «ان-2-مەن» اسپان كەزگەن ونىڭ قىزمەتى قىزىلوردادا جالعاسىپ، گەولوگتارمەن بىرگە ءۇش اي جۇمىس ىستەيدى. العاشىندا ماۋسىمدىق جۇمىستاردا تاجىريبە جيناعان ول قوستانايداعى «اۆيا جاينار» كومپانياسىنا ورنالاسىپ، «ان-2» ۇشاعىمەن ەگىس القاپتارىن حيميالىق وڭدەۋگە قاتىسادى.
2010 جىلى قىرعىزستانداعى «ماناس» ترەنينگ ورتالىعىندا ءبىر جارىم ايلىق كۋرستى وقىعان سوڭ ەربولات تىكۇشاقتى مەڭگەرۋگە كوشەدى. توتەنشە جاعدايلار مي­نيسترلىگىنىڭ «قازاۆيا قۇتقارۋ» مەكەمەسىنە قابىلدانادى.
بۇگىندە بالا كۇنگى ارماندى اقيقاتقا اينالدىرعان ەربولاتتىڭ جالپى ۇشۋ ۋاقىتى 1 مىڭ 600 ساعات بولىپتى.
بىلتىر رەسەيدىڭ تۇمەن وبلىسىندا «مي-26» تىكۇشاعىن باسقارۋ كۋرسىنان ءوتتى. ول قازىر «قازاۆيا قۇتقارۋ»، قۇرامىنىڭ «مي-26» تىكۇشاعىنىڭ ۇشقىشى. اتالعان اۋە تەحنيكاسى تەك اپاتتى جاعدايلار مەن اسا قاجەت جايتتاردا عانا اسپانعا كوتەرىلەدى. الەمدەگى ەڭ ءىرى ازاماتتىق تىكۇشاق سانالاتىن «مي-26» – ەلىمىز اۆيا­تسيا سالاسىنداعى قىمبات ءارى وزىق اۋە كولىگى. ونىڭ توتەنشە وقيعالار كەزىندەگى مۇمكىندىگى وراسان زور.
ايتا كەتەرلىگى، ەكى «مي-26» الداعى مامىر ايىندا استانادا وتەتىن جەڭىس مەرەكەسىنە ارنالعان شەرۋگە قاتىسادى. بۇيىرتسا، ونىڭ بىرەۋىنىڭ شتۋرۆالىندا ەربولات قۇلاتايۇلى وتىراتىن بولادى.

مۇرات الماسبەكۇلى

astana-akshamy.kz

Related Articles

  • قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى ھام جاڭا كونتسەپتسيا

    قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى ھام جاڭا كونتسەپتسيا

    ارما اعايىن! شاعىن ساراپتاما ءبىرىنشى، قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى كەلە جاتىر. داعدارىسقا قارسى قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ جاڭا كونتسەپتسياسىنىڭ جاسالماۋى الاڭداتادى. ءبىز قازىر 18 عاسىرلارداعى قازاق حان-سۇلتاندارى قابىلداعان ەتنوگەنەزدىك كونتسەپتسياسىمەن ءالى ءومىر ءسۇرىپ كەلە جاتىرمىز. ودان كەيىنگى ءۇش عاسىردا كولونيزاتسيالىق كىرىپتارلىق ەتنوگەنەزدىك جاڭا كونتسەپتسيانى قابىلداۋعا ءھام ترانسفورماتسيالاۋعا مۇرسات بەرمەدى. قولدانىستاعى قازاق شەجىرەسىن اشىپ قاراڭىز، رۋلار شەجىرەسىنىڭ كونتسەپتسياسى 18 عاسىرلاردا قابىلدانعان ميزامعا سايكەس كەلەدى. ءتىپتى شەجىرەدەگى اتالىق رۋلار سول عاسىرداعى قاندايدا ءبىر تاريحي تۇلعادان (باتىردان) باستاۋ الادى نەمەسە شەجىرەدەگى اتى اتالاتىن رۋلار 18- عاسىرعا بارىپ توقتايدى، ارى قاراي ۇزىك-ۇزىك. بۇل 18- عاسىرداعى جاۋگەرشىلىك زاماننىڭ تالابىنا ساي سۇرىپتالعان قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ كورىنىسى ەدى. ياعني قازاق شەجىرەسىنىڭ كونتسەپتسياسى قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ مودەلىن قالىپتادى. ەكىنشى، ساياسي جانە مادەني شەشىمدەردىڭ

  • عالىم بوقاش. «وزىنە ار تۇتقان، جاتتان زار تۇتادى!»

    عالىم بوقاش. «وزىنە ار تۇتقان، جاتتان زار تۇتادى!»

    ەكى مىڭىنشى جىلداردىڭ باسىندا قازاق رۋحانياتىندا ەرەكشە باسىلىمدار بولدى. اتاپ ايتساق، اتىراۋ شارىندە شىققان «التىن وردا» گازەتى بولسا، ودان كەيىنگىسى الماتى قالاسىندا شىعىپ تۇرعان «جاس قازاق»، سونداي-اق «شەتەل ادەبيەتى» سىندى گازەتتەر ەدى. «التىن وردا» گازەتىنە مەيىرحان اقداۋلەتۇلى، ال قالعان ەكەۋىنە تالعات ەشەن مەن ارداق نۇرعازى ىسپەتتى قازاقتىڭ ينتەللەكتۋال ازاماتتارى باس رەداكتور بولعان ەدى. ءبارى  دە ەسىمدەرى ەلگە ءمالىم، عاجايىپ اقىندار. باز بىرەۋلەردىڭ: «جۋرناليست بولماسا، اقىن ەشقاشان جارىتىپ گازەت شىعارا المايدى»، – دەگەن سىپسىڭ سوزدەرىنىڭ اۋىزىنا قۇم قۇيىپ، الگى اپەرباقان تۇسىنىكتىڭ اياعىن كوكتەن كەلتىرگەن دە وسى تالانتتى قالامگەرلەر بولدى.  «ادەبيەت پورتالى» «ۋاقىت پەن كەڭىستىك…» ايدارىمەن  تەك اتالعان وسى باسىلىمدار عانا ەمەس، جاڭا عاسىردىڭ باسىندا قازاق باسپاسوزىندە جارىق كورگەن نەبىر جىلىكتى جازبالار مەن تانىمدىق

  • توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    Zhalgas Yertay ورىس ءتىلىنىڭ مارتەبەسىن ەش تومەندەتپەدىك، ونىڭ ءبارى كۇڭكىل ءسوز دەگەن ەكەن. قازاق ءتىلىنىڭ دە مارتەبەسى تومەندەدى دەپ بايبالام سالماڭدار دەپ ۇرسىپتى. الدىمەن جاۋابى جوق سۇراقتاردان باستايىق. توقاەۆ مىرزا، ەگەر ەشتەڭە وزگەرمەسە، وندا “تەڭ” ءسوزىنىڭ “قاتارعا” اۋىسۋى جاي كوز الداۋ ارەكەتى مە؟ قوعامداعى گرادۋستى باسۋعا تالپىنىس قانا ما؟ قازىرگى مەملەكەتتىك بيۋروكراتيالىق اپپاراتتىڭ ستاتۋس-كۆونى ساقتاپ قالۋعا تىرىسۋى دەپ باعالاسا بولا ما؟ ەندى توقاەۆ مىرزانىڭ ءار سوزىنە توقتالساق.“جاڭا كونستيتۋتسيا ءماتىنىنىڭ رەسمي قۇجات رەتىندە قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە جاريالانۋى كوپ نارسەنى اڭعارتپاي ما؟ بۇل جەردە تۇسىنىكتەمە بەرىپ، اقتالۋدىڭ ءوزى ارتىق”يا، قازىرگى قازاق ءتىلىنىڭ پروبلەماسى دا سول – قازاق ءتىلى مەن ورىس ءتىلىنىڭ قۇقىقتىق تەڭدىگى مەملەكەتتىك ءتىلدى كەمسىتىپ تۇر. ويتكەنى بيۋروكراتيا قۇجاتتاردى ورىسشا ازىرلەپ، كەيىن

  • كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    بۇعان ناقتى جاۋاپ – جوق، بۇل شەشىمنەن ەشبىر ءتىلدىڭ، سونىڭ ىشىندە، ورىس ءتىلىنىڭ دە قۇقى شەكتەلمەيدى. نەگە؟ ويتكەنى كونستيتۋتسياداعى مەملەكەتتىك ءتىل مارتەبەسى بيلىكتىڭ جۇمىس ءتىلىن عانا رەتتەيدى. ول نورمانىڭ قاراپايىم ادامداردىڭ قاتىناس تىلىنە قاتىسى جوق. ياعني، مەملەكەتتىك ءتىل – مەملەكەتتىك ورگاندار مەن جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋ ۇيىمدارى جۇمىس ىستەيتىن ءتىل دەگەن ءسوز. بۇل شەشىم ورىسشا سويلەيتىندەردىڭ قۇقىعىن شەكتەمەيدى، ورىسشا سويلەۋگە تىيىم سالمايدى. قاراپايىم ادامدار ۇيىندە، قوعامدىق ورىنداردا، بيزنەستە، مەديا مەن مادەنيەت وشاقتارىندا قالاعان تىلىندە سويلەي دە، جۇمىس ىستەي دە الادى. بۇعان كونستيتۋتسيانىڭ باسقا باپتارى ناقتى كەپىل بولىپ وتىر. ال جاڭا كونستيتۋتسيادا 9-باپتىڭ 2-تارماعى قازىرگى كۇيىندە قالسا، بۇل – قازاق ءتىلىنىڭ قۇقىعىن شەكتەيدى. سەبەبى مەملەكەتتىك ورگاندار قۇجاتتاردى وزدەرى ۇيرەنگەندەي الدىمەن ورىسشا جازىپ،

  • قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    Zhalgas Yertay كونستيتۋتسيادان ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، رەسەي بىزگە سوعىس اشا ما؟ بيلىك وسىلاي قورقىتا باستادى. بىراق ول سۇراققا قىسقا جاۋاپ – جوق. سەبەبى، رەسەيگە قارسى ءازىربايجان دا، ارمەنيا دا نەشە ءتۇرلى ارەكەتكە باردى، بارىپ تا جاتىر، بىراق ولارعا قازىر سوعىس قاۋپى ءتونىپ تۇرعان جوق. بۇل ءادىستى ساياسي مانيپۋلياتسيا دەيدى، شىن مانىندە، بۇنى قازىرگى ستاتۋس-كۆو جاعدايىن ساقتاپ قالعىسى كەلەتىن جۇيەنىڭ اسىعىس ويلاپ تاپقان ارگۋمەنتى دەۋگە بولادى. ويلاپ كورىڭىزشى، رەسەيگە ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار قاي تىلدە ءىس-قاعاز جۇرگىزەتىنى ەمەس، لويال بولعانىمىز كەرەك. ەندەشە، رەسەي ءبىزدىڭ لويالدىعىمىزدى ساقتاپ قالعىسى كەلسە، كونستيتۋتسياداعى ءتىل ماسەلەسىنە قارسى بولماۋى كەرەك. سەبەبى بۇل ىشكى تۇراقتىلىق ماسەلەسى. دەنى ساۋ ەلدىڭ بيلىگى ءوز كورشىسىنە وسىنداي قارسى ارگۋمەنت ايتار ەدى. ەندى

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: