|  | 

مادەنيەت

ەۋروپا قازاقتارىنىڭ بيىلعى قۇرىلتايى كەلن قالاسىندا وتەدى

Kelin qalasi  جىل سايىن، ءداستۇرلى تۇردە ءوتىپ كەلە جاتقان ەۋروپا قازاقتارىنىڭ قۇرىلتايى 2016 جىلى مامىر ايىنىڭ 14-15 كۇندەرى گەرمانيانىڭ كەلن قالاسىندا بولادى.

كەلندەگى «قازاق مادەنيەت قوعامىنىڭ» توراعاسى شۋايىپ ەرولدىڭ ايتۋىنشا، قۇرىلتايعا 2000-عا جۋىق ادام قاتىسپاق. قازاقستاننان 20-عا تارتا ونەر ادامى شاقىرىلعان. قۇرىلتايدىڭ ماقساتى – كارى قۇرلىقتىڭ ءار جەرىندە بىتىراپ جۇرگەن قانداستاردىڭ باسىن قوسىپ، جاستاردى ءبىر-بىرىمەن تانىستىرۋ، ۇيىستىرۋ جانە قازاق مادەنيەتى مەن ونەرىنەن قول ۇزبەۋگە داعدىلاندىرۋ.

شۋايىپ ەرول، قازاقستانعا كەلگەن ءساتى

ەكى كۇنگە سوزىلاتىن قۇرىلتايدا فۋتبول جارىسى مەن مارافون وتەدى جانە ۇلتتىق ءان-كۇيدەن كونتسەرت نومىرلەرى قويىلادى. دوپ باسەكەسىنە ەۋروپانىڭ 10 مەملەكەتىندەگى قازاق قوعامى 10 فۋتبول كومانداسىن اكەلمەك. ال، قازاقتار كوپ قونىستانعان تۇركيا ەلىنەن 2 كوماندا وينايدى. بۇدان سىرت، قازاقستاننان باراتىن ونەر يەلەرى دە ءبىر كوماندا بولىپ قاتىسۋعا نيەت ءبىلدىرىپتى.

قۇرىلتايعا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ گەرمانياداعى ەلشىسى دە قاتىسادى دەپ كۇتىلۋدە. سونىمەن قاتار، تۇركيانىڭ قازاقتار كوپ تۇراتىن ساليحلى، زەيتىنبۇرىن وڭىرىنەن اۋدان اكىمدەرى دە قۇرىلتاي قوناعى بولماق. امەريكادان دا 20-داي ادام كەلمەكشى ەكەن.
جاپلى، قۇرىلتايدىڭ بارلىق قاراجاتىن ءوزىمىز كوتەرىپ الدىق دەيدى شۋايىپ مىرزا. سەبەبى، قازاق مادەنيەت قوعامى باسقا جەردەن كومەك المايدى. ال، قوعام مۇشەلەرىنىڭ اي سايىنعى قوسىپ وتىراتىن جارناسى مۇنداي ۇلكەن شارالار وتكىزۋگە جەتپەيتىندىكتەن، ۇيىمداستىرۋشىلار قارجىنى ۇنەمدەپ، ودان-بۇدان قۇراپ قۇرىلتايدى جاقسى دەڭگەيدە وتكىزۋگە كۇش سالۋدا.
گەرمانيادا قازاقتاردىڭ ەڭ كوپ قونىستانعان جەرى كەلن جانە بەرلين قالالارى. بەرليندە ەۋروپا قازاقتارىنىڭ قۇرىلتايى 2014 جىلى وتكەن بولاتىن.
ەۋروپا ەلدەرىندەگى قازاق مادەنيەت قوعامدارى «ەۋروپا قازاقتارى قوعامدارى فەدەراتسياسىنا» قارايدى. ونىڭ توراعاسى ابدۋلقايىم كەسىجي مىرزا. كەلندەگى قازاق مادەنيەت قوعامىنىڭ باسشىسى شۋايىپ ەرول كەلن قالاسىنا 1974 جىلى كەلگەنىن ايتادى. الدىمەن بۇل قالاعا اكە-شەشەسى تۇركيادان قونىس اۋدارىپتى. كەلندە 40 جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى تۇرىپ جاتقان شۋايىپ ەرول ونداعى قازاقتاردىڭ ءوز ۇلتتىق بولمىسىن ۇمىتىپ كەتپەۋىنە وزىندىك ۇلەس قوسىپ جاتقان ازامات.
ءوز كۇشتەرىنە سۇيەنىپ، ءار جىلى قۇرىلتاي جاساپ، جاستاردىڭ جات بولىپ كەتپەي، ءبىر-بىرىمەن جاقىن وسۋىنە قولدارىنان كەلگەنشە جاعداي جاساپ جاتقان ەۋروپاداعى قانداستارىمىزعا تىلەكتەستىك بىلدىرەمىز.
مۇرات الماسبەكۇلى

Related Articles

  • قازىرگى زاڭناما اياسىندا مەملەكەتتىك ءتىلدى قالاي دامىتۋعا بولادى؟

    قازىرگى زاڭناما اياسىندا مەملەكەتتىك ءتىلدى قالاي دامىتۋعا بولادى؟

    Zhalgas Yertay         قازاقستان بيلىگى مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ ءۇشىن قاتاڭ شەشىمدەرگە بارعىسى كەلمەيدى دەيىك. بىراق قازىرگى زاڭناما اياسىندا مەملەكەتتىك ءتىلدى قالاي دامىتۋعا بولادى؟ سونى ويلانىپ كورەيىك. قازاق ءتىلىن دامىتۋ جايىن ايتقان كەزدە قازاقستان بيلىگى قوعامدى ەكىگە بولەدى. ءبىرى – ءتىلدى دامىتۋدىڭ راديكال شەشىمدەرىن ۇستانادى، ەكىنشى جاعى – قازىرگى ستاتۋس-كۆونى ساقتاعىسى كەلەدى، ياعني ەشتەڭە وزگەرتپەي-اق قويايىق دەيدى. بىراق ەكى جولدى دا تاڭداماي، ورتاسىمەن ءجۇرۋدى ۇسىنىپ كورسەك قايتەدى!؟ باتىل قادامدارعا بارايىق، بىراق ول راديكال جول بولماسىن. قازاق ءتىلىن كۇشپەن ەمەس، ورتانى دامىتۋ ارقىلى كۇشەيتسەك بولادى. ياعني ادامدار ءتىلدى ۇيرەنىپ اۋرە بولماي-اق، حالىق جاي عانا قازاق ءتىلى اياسىندا ءومىر ءسۇرۋدى ۇيرەنسىن. نەگىزگى وي وسى. ءبىز وسى ۋاقىتقا دەيىن ادامدار ورتانى

  • ەلدەس وردا، تاريحشى: «تۇركىستان» اتاۋىن قولدانۋ – ايماقتاعى جۇمساق كۇش پوزيتسياسىن نىعايتۋ ءتاسىلى

    ەلدەس وردا، تاريحشى: «تۇركىستان» اتاۋىن قولدانۋ – ايماقتاعى جۇمساق كۇش پوزيتسياسىن نىعايتۋ ءتاسىلى

    فوتو اشىق دەرەككوزدەردەن الىندا وتكەن اپتادا تۇركيانىڭ ۇلتتىق ءبىلىم مينيسترلىگى مەكتەپ باعدارلاماسىنا «تۇركىستان» دەگەن تەرميندى ەنگىزگەن ەدى. شەتەل باسىلىمدارىنىڭ جازۋىنشا، بۇل اتاۋ ەندى «ورتالىق ازيا» ۇعىمىنىڭ ورنىنا قولدانىلماق. ءبىلىم ءمينيسترى يۋسۋف تەكين جاڭا اتاۋ تۇركى الەمىنىڭ بىرلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعانىن ايتادى. ونىڭ سوزىنشە، ۇكىمەت وقۋ باعدارلاماسىنان يمپەريالىق ماعىناسى بار گەوگرافيالىق اتاۋلاردى الىپ تاستاماقشى. ەڭ قىزىعى، «تۇركىستان» اۋماعىنا قازاقستاننان بولەك، قىرعىزستان، وزبەكستان، تۇركىمەنستان مەن تاجىكستان جاتادى ەكەن. سونداي-اق كەيبىر باسىلىمدار بۇل تەرميننىڭ قىتايدىڭ باتىسىندا ورنالاسقان شىڭجان ولكەسىنە قاتىسى بارىن دا اتاپ ءوتتى.  كەيبىر عالىمدار «ورتالىق ازيا» تەرمينى كولونياليزمنەن قالعانىن ءجيى اتاپ ءجۇر. حح عاسىرداعى الەمدىك اكادەميالىق عىلىمدى سول كەزدەگى ءىرى يمپەريالار قالىپتاستىرعاندىقتان، بۇگىندە مۇنداي تەرميندەر مەن اتاۋلار حالىق ساناسىنا ابدەن ءسىڭىپ

  • «العاشقى كىتاپ» دەرەكتى بەينەفيلمى

    «العاشقى كىتاپ» دەرەكتى بەينەفيلمى

    قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ مادەنيەت كوميتەتىنە قاراستى ۇلتتىق كينونى قولداۋ مەملەكەتتىك ورتالىعىنىڭ تاپسىرىسىمەن «JBF company» كومپانياسى سەمەي قالاسىندا، شىڭعىستاۋ وڭىرىندە، الماتى وبلىسىنىڭ جامبىل اۋدانىندا  «العاشقى كىتاپ» اتتى دەرەكتى بەينەفيلم تۇسىرۋدە. دەرەكتى فيلم ابايدىڭ 1909 جىلى سانكت پەتەربۋرگتەگى يليا بوراگانسكي باسپاسىندا باسىلعان العاشقى شىعارمالار جيناعىنىڭ جارىق كورۋىنە ارنالادى. ۇلى اباي مۇراسىنىڭ قاعاز بەتىنە تاڭبالانۋ تاريحىن باياندايدى. قازىرگى ادامدار بۇرىنعى ۋاقىتتىڭ، اباي زامانىنىڭ ناقتى، دەرەكتى بەينەسىن، سول كەزدەگى ادامداردىڭ الپەتىن، كيىم ۇلگىسىن كوز الدارىنا ەلەستەتۋى قيىن. كوپشىلىكتىڭ ول ۋاقىت تۋرالى تۇسىنىگى تەاتر مەن كينوفيلمدەردەگى بۋتافورلىق كيىمدەر مەن زاتتار ارقىلى قالىپتاسقان. الايدا اباي ۋاقىتىنداعى قازاق تىرشىلىگى، قازاقتاردىڭ بەت-الپەتى، كيىم كيىسى، ءۇي – جايى، بۇيىمدارى تاڭبالانعان مىڭداعان فوتوسۋرەتتەر ساقتالعان. بۇلار رەسەي، تۇركيا، ۇلىبريتانيا

  • جالبىرۇلى قويباس جايىنداعى كۇماندى كوڭىرسىك اڭگىمەلەر

    جالبىرۇلى قويباس جايىنداعى كۇماندى كوڭىرسىك اڭگىمەلەر

                          1. اماندىق كومەكوۆتىڭ ايتىپ جۇرگەنى – ايعاقسىز بوس سوزدەر        قازاقستاننىڭ باتىس ايماعىندا عۇمىر كەشكەن ونەرپازدىڭ ءبىرى – جالبىرۇلى قوجانتاي  جايلى سوڭعى كەزدە قيسىنى كەلىسپەيتىن نەشە ءتۇرلى اڭگىمەلەر ءورىپ ءجۇر. مۇنىڭ باسىندا تۇرعانداردىڭ ءبىرى – اماندىق كومەكوۆ. بۇرىندا دا ونىڭ، باسقا دا كىسىلەردىڭ ەلدى اداستىراتىن نەگىزسىز سوزدەرىنە بايلانىستى ناقتى دالەلدەر كەلتىرىپ، «قۇلان قۇدىققا قۇلاسا، قۇرباقا قۇلاعىندا وينايدى» دەگەن اتاۋمەن تۇزگەن سىن ماقالامىزدى رەسپۋبليكالىق «تۇركىستان» گازەتى (28.09. 2023 جىل) ارقىلى جۇرت نازارعا ۇسىنعانبىز-دى. الەۋمەتتىك جەلىدە ازامات بيتان ەسىمدى بلوگەردىڭ جۋىردا جاريالاعان ۆيدەو-تۇسىرىلىمىندە ا. كومەكوۆ ءوزىنىڭ سول باياعى «الاۋلايىنە» قايتا باسىپتى. ءسوزىن ىقشامداپ بەرەيىك، بىلاي دەيدى ول: «1934 الدە 1936 جىلى (؟) ماسكەۋدە وتكىزىلەتىن

  • شوقان ۋاليحانۇلى دەگەن ەكەن..

    شوقان ۋاليحانۇلى دەگەن ەكەن..

    ەل اۋزىندا قازاق وقىمىستىلارى ايتتى دەگەن سوزدەر از ەمەس. بەلگىلى عالىم، ەتنوگراف ا. سەيدىمبەك قۇراستىرعان تاريحي تۇلعا، اسقان وقىمىستى شوقان بابامىزدىڭ تاپقىر سوزدەرىن نازارلارىڭىزعا ۇسىنامىز. * * * ومبىعا وقۋعا جۇرەر الدىندا بالا شوقان اكەسىنىڭ ەل ءىشى ماسەلەسىن شەشۋدەگى كەيبىر وكتەم، وجار قىلىقتارىنا كوڭىلى تولماي، «وقۋعا بارمايمىن» دەپ قيعىلىق سالسا كەرەك. تىپتەن كونبەي بارا جاتقان بالاسىن قاتال شىڭعىس جاردەمشى جىگىتتەرىنە بايلاتىپ الماققا ىڭعايلانىپ: «شىقپاسا كوتەرىپ اكەلىڭدەر، ارباعا تاڭىپ الامىز!» − دەيدى. سوندا دارمەنى تاۋسىلعان شوقان اكەسىنە: «بايلاتپا! ابىلاي تۇقىمىنان بايلانعاندار مەن ايدالعاندار جەتەرلىك بولعان!» − دەپ ءتىل قاتادى. بالا دا بولسا اقيقات ءسوزدى ايتىپ تۇرعان بالاسىنان توسىلعان اكە دەرەۋ شوقاندى بوساتتىرىپ جىبەرەدى. * * * پەتەربۋرگتە سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ءبىر

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: