Jügirtpeler
 |  | 

Mädeniet

Europa qazaqtarınıñ biılğı qwrıltayı Kel'n qalasında ötedi

<span>kerey.kz</span>kerey.kz
 |  Apr 18, 2016

Kelin qalasi  Jıl sayın, dästürli türde ötip kele jatqan Europa qazaqtarınıñ qwrıltayı 2016 jılı mamır ayınıñ 14-15 künderi Germaniyanıñ Kel'n qalasında boladı.

Kel'ndegi «Qazaq mädeniet qoğamınıñ» törağası Şuayıp Eroldıñ aytuınşa, qwrıltayğa 2000-ğa juıq adam qatıspaq. Qazaqstannan 20-ğa tarta öner adamı şaqırılğan. Qwrıltaydıñ maqsatı – käri qwrlıqtıñ är jerinde bıtırap jürgen qandastardıñ basın qosıp, jastardı bir-birimen tanıstıru, wyıstıru jäne qazaq mädenieti men önerinen qol üzbeuge dağdılandıru.

Şuayıp Erol, Qazaqstanğa kelgen säti

Eki künge sozılatın qwrıltayda futbol jarısı men marafon ötedi jäne wlttıq än-küyden koncert nömirleri qoyıladı. Dop bäsekesine Europanıñ 10 memleketindegi qazaq qoğamı 10 futbol komandasın äkelmek. Al, qazaqtar köp qonıstanğan Türkiya elinen 2 komanda oynaydı. Bwdan sırt, Qazaqstannan baratın öner ieleri de bir komanda bolıp qatısuğa niet bildiripti.

Qwrıltayğa Qazaqstan Respublikasınıñ Germaniyadağı Elşisi de qatısadı dep kütilude. Sonımen qatar, Türkiyanıñ qazaqtar köp twratın Salihlı, Zeytinbwrın öñirinen audan äkimderi de qwrıltay qonağı bolmaq. Amerikadan da 20-day adam kelmekşi eken.
Japlı, qwrıltaydıñ barlıq qarajatın özimiz köterip aldıq deydi Şuayıp mırza. Sebebi, Qazaq mädeniet qoğamı basqa jerden kömek almaydı. Al, qoğam müşeleriniñ ay sayınğı qosıp otıratın jarnası mwnday ülken şaralar ötkizuge jetpeytindikten, wyımdastıruşılar qarjını ünemdep, odan-bwdan qwrap qwrıltaydı jaqsı deñgeyde ötkizuge küş saluda.
Germaniyada qazaqtardıñ eñ köp qonıstanğan jeri Kel'n jäne Berlin qalaları. Berlinde Europa qazaqtarınıñ qwrıltayı 2014 jılı ötken bolatın.
Europa elderindegi qazaq mädeniet qoğamdarı «Europa Qazaqtarı qoğamdarı federaciyasına» qaraydı. Onıñ törağası Abdulqayım Kesiji mırza. Kel'ndegi Qazaq mädeniet qoğamınıñ basşısı Şuayıp Erol Kel'n qalasına 1974 jılı kelgenin aytadı. Aldımen bwl qalağa äke-şeşesi Türkiyadan qonıs audarıptı. Kel'nde 40 jıldan astam uaqıttan beri twrıp jatqan Şuayıp Erol ondağı qazaqtardıñ öz wlttıq bolmısın wmıtıp ketpeuine özindik üles qosıp jatqan azamat.
Öz küşterine süyenip, är jılı qwrıltay jasap, jastardıñ jat bolıp ketpey, bir-birimen jaqın ösuine qoldarınan kelgenşe jağday jasap jatqan Europadağı qandastarımızğa tilektestik bildiremiz.
Mwrat Almasbekwlı

Related Articles

  • Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Zhalgas Yertay Orıs tiliniñ märtebesin eş tömendetpedik, onıñ bäri küñkil söz degen eken. Qazaq tiliniñ de märtebesi tömendedi dep baybalam salmañdar dep wrsıptı. Aldımen jauabı joq swraqtardan bastayıq. Toqaev mırza, eger eşteñe özgermese, onda “teñ” söziniñ “qatarğa” auısuı jay köz aldau äreketi me? Qoğamdağı gradustı basuğa talpınıs qana ma? Qazirgi memlekettik byurokratiyalıq apparattıñ status-kvonı saqtap qaluğa tırısuı dep bağalasa bola ma? Endi Toqaev mırzanıñ är sözine toqtalsaq.“Jaña Konstituciya mätininiñ resmi qwjat retinde qazaq jäne orıs tilderinde jariyalanuı köp närseni añğartpay ma? Bwl jerde tüsinikteme berip, aqtaludıñ özi artıq”Iä, qazirgi qazaq tiliniñ probleması da sol – qazaq tili men orıs tiliniñ qwqıqtıq teñdigi memlekettik tildi kemsitip twr. Öytkeni byurokratiya qwjattardı orısşa äzirlep, keyin

  • Konstituciyada qazaq tilin memlekettik äri resmi til etsek, basqa tilderdiñ qwqı şektele me?

    Konstituciyada qazaq tilin memlekettik äri resmi til etsek, basqa tilderdiñ qwqı şektele me?

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Bwğan naqtı jauap – joq, bwl şeşimnen eşbir tildiñ, sonıñ işinde, orıs tiliniñ de qwqı şektelmeydi. Nege? Öytkeni konstituciyadağı memlekettik til märtebesi biliktiñ jwmıs tilin ğana retteydi. Ol normanıñ qarapayım adamdardıñ qatınas tiline qatısı joq. YAğni, memlekettik til – memlekettik organdar men jergilikti özin-özi basqaru wyımdarı jwmıs isteytin til degen söz. Bwl şeşim orısşa söyleytinderdiñ qwqığın şektemeydi, orısşa söyleuge tıyım salmaydı. Qarapayım adamdar üyinde, qoğamdıq orındarda, bizneste, media men mädeniet oşaqtarında qalağan tilinde söyley de, jwmıs istey de aladı. Bwğan konstituciyanıñ basqa baptarı naqtı kepil bolıp otır. Al jaña konstituciyada 9-baptıñ 2-tarmağı qazirgi küyinde qalsa, bwl – qazaq tiliniñ qwqığın şekteydi. Sebebi memlekettik organdar qwjattardı özderi üyrengendey aldımen orısşa jazıp,

  • Tek tilge baylanıstı…

    Tek tilge baylanıstı…

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Qazaq Respublikasında bir ğana memlekettik til bar. Ol- qazaq tili. Qazaq tilinen basqa eşbir ekinşi tilge memlekettik märtebe berilmeui kerek! Otız jıldan astam uaqıttan beri geosayasi ahualdı sıltauratıp keldik. Endi bizdiñ de minezimizdi häm mısımızdı körsetetin uaqıt keldi. QR-nıñ azamatı häm salıq tapsıruşı qatardağı twrğını retinde talap etemin! Aldağı bes jılda Qazaq Respublikasında eleuli demografiyalıq özgerister boladı. Atap aytqanda 2030 jılınan keyin qazaqtardıñ respublikadağı jalpı ülesi 80-85% ke deyin artadı. Slavyan halıqtarınıñ ösimi azayıp 10%-ğa deyin tüsedi. Esesine eldegi türkitildes özbek, tatar, wyğırlardıñ ösimi eselep ösip tipti 10-15 jılda orıstardıñ ornın basıp ozuı mümkin. Sol kezde Qazaq Respublikasındağı jalpı türkitildes halıqtardıñ üles salmağı 85-90% ke jetedi. Nätijesinde qazaq mektepteriniñ sanı,

  • “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin.

    “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin.

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin. “Jaña konstituciyanıñ” 9-bap 2-tarmağı twrğanda qwjattar eşqaşan qazaqşa jasalmaydı. Tek audarma tili bolıp qaladı. Sebebi memlekettik byurokratiya 9-baptıñ 2-tarmağına süyenip, is-qağazdardı orısşa jasap üyrengen. Sol sebepti is-qağazdıñ bäri aldımen orısşa jasaladı, keyin qazaqşağa qalay bolsa solay audarıladı. Sol sebepti 1-tarmaqtıñ bolğanı qazaq tiliniñ nağız memlekettik til märtebesinde boluına eş kömektese almaydı. Bir ğana jolı bar: konstituciyada memlekettik til de, resmi til de – qazaq tili dep tayğa tañba basqanday jazılıp twruı kerek. Qwjattıñ memlekettik tildegi nwsqasınıñ ğana zañdı küşi boluı tiis. Sol kezde basqa tilderdegi nwsqası jay audarması boladı. Sol kezde ğana qazaq

  • Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

    Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

     Serik Erğali Suretter: aqmeshit-zhastary.kz, democrat.kz sayttarınan alındı. Ata Zañ jobasınıñ talqısı Qazaqstandağı eñ sezimtal, eñ wzaq talqılanıp kele jatqan mäseleniñ biri — memlekettik tildiñ naqtı märtebesi. Konstituciyada qazaq tili memlekettik til dep jazılğanına otız jıldan astı. Alayda qoğamdağı şınayı swraq äli de aşıq: qazaq tili — basqarudıñ tili me, älde simvoldıq märtebedegi til me? Til mäselesi nelikten şeşilmey keledi? Sebebi biz wzaq uaqıt boyı tilge: – mädeni qwndılıq retinde ğana qarap keldik; – onı memlekettik basqaru tili retinde naqtı bekitpedik. Nätijesinde: – Konstituciyada bir mätin, – täjiribede basqa jağday qalıptastı. Bwl qayşılıq tildiñ emes, konstituciyalıq ayqındıqtıñ älsizdiginen tuındadı. 9-baptağı bastı tüyin Joba boyınşa: 1. Qazaqstan Respublikasınıñ memlekettik tili – qazaq tili. 2. Memlekettik wyımdarda

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: