|  |  | 

Мәдениет Сұхбаттар

РИНАТ ЗАЙЫТОВ: «МЕНІҢ ҚҰДАЙ БЕРГЕН ЖАЛҒЫЗ МЕМЛЕКЕТІМ БАР!»

- Ринат, біріншіден бәйгең құтты болсын! Бүгінгі жеңісіңе қуаныштымыз. Бұрынғы айтыстарыңда артық-кем айтылған шумақтарың ғаламторға тарап кеткелі сен туралы әңгіме көбейді. Мемлекетке, Елбасыға, «Нұр Отанға» дұшпан қылып көрсеткісі келгендер де болды. Бүгін, міне, «Нұр Отан» партиясының қолдауымен өткен айтыстың Бас жүлдесін иелендің. Сонда араларыңда татулық орнады ма?

- Араздық болды деудің өзі артық шығар. Мен артық-кем айқаныммен жоғарғы биліктің тарапынан жауап ретінде ештеңе айтылған да, жасалған да жоқ. Егер нағыз дұшпан көріп, өкпелі болса «жауап» бергісі келсе биліктің күші де, қауқары да бар ғой. Жоғары жақтан «Ринатты айтысқа қатыстырмаңдар» деген бұйрық келді деп біраз айтыстан шеттеткені рас. Бірақ кім біліп жатыр, ол бұйрықты кім берді, қайдан берілді? Мен жоғарғы жақтағы кісілердің тойларында да, басқа жиындарында да бірге болып жүрмін, бірақ солардың біреуі айтпайды «Ринат, сені біз бөгеп жатырмыз» деп. Болмаса, жасыратыны жоқ, күнде болмаса да, Президентпен айына бір рет кездесетін адамдармен де араласамын. «Сені Елбасы жек көреді» деп солардың біреуі айтпайды. Бірақ осы әңгіме қайдан шығады? Қазақ «Күріштің арқасында күрмек су ішеді» дейді. Біреудің атын, іс-әрекетін пайдаланып, өзінің заңын орнатқысы келетін адамдар бар. Сондай адамдар «Жоғарғы жақ айтты» деп қарамағындағыларға бұйрық береді. Ол байқұстар сосын шапқылай жөнеледі. Қысқасы, дәнекер болудың орнына бәлекер болып отыр.
Менің осы жауабымның дәлелі бүгінгі айтыста көрінді. «Нұр Отан» партиясы Төрағасының бірінші орынбасары Бауыржан Байбек ағамыздың өзі айтып отыр ғой «Мен бұрын Ринатты танымайды екенмін» деп. Демек, мені танымайтын кісілер мен жайлы бұйрық бермейтіні ақиқат қой. Бұрын атымды естіген шығар мүмкін, бірақ бүгін сахнада танысып отырмыз. Мен де ашығын айттым, «Мен ешкімге жау емеспін, елге дұшпан емеспін» деп. Менің Құдай берген жалғыз мемлекетім бар. Ол-Қазақстан!
Жалпы, Ту, Елтаңба, Әнұран, Елбасы деген нәрселер мемлекеттік символдар ғой. Егер біз өзіміз тұрып жатқан үйімізді жақсы көретін болсақ осы мемлекеттік символдарды сүюге де, құрметтеуге де міндеттіміз! Басқа біреу бізге өзінің жақсысын әкеп бермейді.
Енді бұған дейін бір-екі рет мен жайлы теріс ақпарат таратқандардың жолы болған шығар, бірақ әрнәрсенің ақ-қарасы ашылатын кезі болады ғой.
Бүгінгі айтыс маған жүлдесімен маңызды емес. Менің ішімде жатқан айтсам деп жүрген сөздерімді айтқаныммен және соны естісе екен деп жүрген кісілердің естігенімен маңызды болды.

yAmZte_R8ro
- Дегенмен, осы айтыста тәтті айтқандарың да, қатты айтқандарың да болды. «Нұр Отан» партиясының өкілдері, депутаттар шымбайына батса да түсіністікпен қабылдады. Сен де көп нәрсеге түсініп, ымыраға келіп, ыңғайға көнгенің ғой?
— Мен айтысқа кеше шыға салып, бүгін «жалмауыз» боп кеткен жоқпын. Жемістің өзі көгеретін уақыты болады, пісетін уақыты болады, сосын шіритін уақыты болады. Ақынның ойы да солай. Бір айтқанда жетпесе, екі айтқанда жетпесе, іште қалай болғанда да жеткізем деген ой пайда болады. Келе-келе менде бір ғана мақсат пайда болды. Ол — менің ешкімге жау емес, дұшпан емес екенімді дәлелдеу. Сол жолда айтқан нәрсені бір естімегесін, қатты айтқың келеді, екі естімегесін одан да қатты айтқың келеді. Біреуге қатты, біреуге ақырын тиетінін ойламадым емес, ойладым.
Ал, қазір ортақ мәмілеге, ортақ шешімге келетін уақытта мен өз тарапымнан кеткен қателіктер үшін және менің сөздерім қатты тиген кісілерден қорыққанымнан емес, жалтақтап, жағымпазданғындықтан емес, шынайы түрде пенделігім пәрмен алып кеткен сәттерім үшін кешірім сұраудан қашпаймын. «Сөзімнің қыл сыймайды арасына» деген Құлмамбет сияқты ақынмын деп айта алмаймын. Менің де кем түскен, артық кеткен жерлерім болғанын мойындаймын.
- Соңғы сұрақ, бүгінгі айтыста Елбасының атына, «Нұр Отан» партиясының атына біраз жақсы шумақтарыңды арнадың. Осының барлығы өзіңнің жүрек сөзің бе, жоқ әлде айту керек болды ма?
— Мен біреудің бұйрығымен өлең айтпаймын. Өзімнің тұрып жатқан үйімді Мемлекетімнен, президентімнен бөліп қарай алмаймын. Олардың барлығы бір-бірімен байланысты нәрсе.
Әр бала өзінің әкесіне де арызын айта алады ғой. Жоғарғы билік басында отырған кісілерге халықтың атынан өкпе-назымды айтатын болсам, ол – дәл сондай қарақұрым халықтың жеткізгісі келетін арманы, назы. Одан артық ештеңе жоқ.

- Әңгімеңізге рахмет!

 

AITYSKER.COM

Related Articles

  • Тоқаев мырза тіл жайлы тағы бірдеңе депті 

    Тоқаев мырза тіл жайлы тағы бірдеңе депті 

    Zhalgas Yertay Орыс тілінің мәртебесін еш төмендетпедік, оның бәрі күңкіл сөз деген екен. Қазақ тілінің де мәртебесі төмендеді деп байбалам салмаңдар деп ұрсыпты. Алдымен жауабы жоқ сұрақтардан бастайық. Тоқаев мырза, егер ештеңе өзгермесе, онда “тең” сөзінің “қатарға” ауысуы жай көз алдау әрекеті ме? Қоғамдағы градусты басуға талпыныс қана ма? Қазіргі мемлекеттік бюрократиялық аппараттың статус-квоны сақтап қалуға тырысуы деп бағаласа бола ма? Енді Тоқаев мырзаның әр сөзіне тоқталсақ.“Жаңа Конституция мәтінінің ресми құжат ретінде қазақ және орыс тілдерінде жариялануы көп нәрсені аңғартпай ма? Бұл жерде түсініктеме беріп, ақталудың өзі артық”Иә, қазіргі қазақ тілінің проблемасы да сол – қазақ тілі мен орыс тілінің құқықтық теңдігі мемлекеттік тілді кемсітіп тұр. Өйткені бюрократия құжаттарды орысша әзірлеп, кейін

  • 14 наурыз – Математиктер күні

    14 наурыз – Математиктер күні

    Кафедра профессоры Математиктер күніне арналған «Таңғы Studio» таңғы шоуында 15 наурыз, 2025 14 наурыз – Математиктер күніне орай «Таңғы Studio» таңғы шоуының қонағы белгілі ғалымдар: физика-математика ғылымдарының докторы, профессор Қангужин Балтабек Есматұлы мен PhD-доктор Жұмабай Мәдібайұлы болды. Эфирде олар математиканың маңыздылығын, мерекенің тарихын, қазақ математиктерінің ғылымның дамуына қосқан үлесін талқылады. Профессор Балтабек Есматұлы математиканың ғылымдардың патшайымы саналатындығына тоқталды. Ол бір жағынан ғылыми білімнің шыңында тұрса, екінші жағынан басқа пәндердің дамуына негіз болатын көмекші ғылым екенін атап көрсетті. Ғалым шексіздік пен математикалық есептеулердің дәлдігін білдіретін π санының шығу тарихына да тоқталды. Доктор Жұмабай Мәдібайұлы бұл күннің 1988 жылдан бастап «π саны күні» (π – иррационал сан, шамамен 3,14142… тең) ретінде тойлана

  • Конституцияда қазақ тілін мемлекеттік әрі ресми тіл етсек, басқа тілдердің құқы шектеле ме?

    Конституцияда қазақ тілін мемлекеттік әрі ресми тіл етсек, басқа тілдердің құқы шектеле ме?

    Бұған нақты жауап – жоқ, бұл шешімнен ешбір тілдің, соның ішінде, орыс тілінің де құқы шектелмейді. Неге? Өйткені конституциядағы мемлекеттік тіл мәртебесі биліктің жұмыс тілін ғана реттейді. Ол норманың қарапайым адамдардың қатынас тіліне қатысы жоқ. Яғни, мемлекеттік тіл – мемлекеттік органдар мен жергілікті өзін-өзі басқару ұйымдары жұмыс істейтін тіл деген сөз. Бұл шешім орысша сөйлейтіндердің құқығын шектемейді, орысша сөйлеуге тыйым салмайды. Қарапайым адамдар үйінде, қоғамдық орындарда, бизнесте, медиа мен мәдениет ошақтарында қалаған тілінде сөйлей де, жұмыс істей де алады. Бұған конституцияның басқа баптары нақты кепіл болып отыр. Ал жаңа конституцияда 9-баптың 2-тармағы қазіргі күйінде қалса, бұл – қазақ тілінің құқығын шектейді. Себебі мемлекеттік органдар құжаттарды өздері үйренгендей алдымен орысша жазып,

  • Тек тілге байланысты…

    Тек тілге байланысты…

    Қазақ Республикасында бір ғана мемлекеттік тіл бар. Ол- қазақ тілі. Қазақ тілінен басқа ешбір екінші тілге мемлекеттік мәртебе берілмеуі керек! Отыз жылдан астам уақыттан бері геосаяси ахуалды сылтауратып келдік. Енді біздің де мінезімізді һәм мысымызды көрсететін уақыт келді. ҚР-ның азаматы һәм салық тапсырушы қатардағы тұрғыны ретінде талап етемін! Алдағы бес жылда Қазақ Республикасында елеулі демографиялық өзгерістер болады. Атап айтқанда 2030 жылынан кейін қазақтардың республикадағы жалпы үлесі 80-85% ке дейін артады. Славян халықтарының өсімі азайып 10%-ға дейін түседі. Есесіне елдегі түркітілдес өзбек, татар, ұйғырлардың өсімі еселеп өсіп тіпті 10-15 жылда орыстардың орнын басып озуы мүмкін. Сол кезде Қазақ Республикасындағы жалпы түркітілдес халықтардың үлес салмағы 85-90% ке жетеді. Нәтижесінде қазақ мектептерінің саны,

  • “Қазақ тілі – мемлекеттік тіл” деп жазылып тұр ғой дейді. Неге ондай сөздің пайдасы жоқ екенін түсіндірейін.

    “Қазақ тілі – мемлекеттік тіл” деп жазылып тұр ғой дейді. Неге ондай сөздің пайдасы жоқ екенін түсіндірейін.

    “Қазақ тілі – мемлекеттік тіл” деп жазылып тұр ғой дейді. Неге ондай сөздің пайдасы жоқ екенін түсіндірейін. “Жаңа конституцияның” 9-бап 2-тармағы тұрғанда құжаттар ешқашан қазақша жасалмайды. Тек аударма тілі болып қалады. Себебі мемлекеттік бюрократия 9-баптың 2-тармағына сүйеніп, іс-қағаздарды орысша жасап үйренген. Сол себепті іс-қағаздың бәрі алдымен орысша жасалады, кейін қазақшаға қалай болса солай аударылады. Сол себепті 1-тармақтың болғаны қазақ тілінің нағыз мемлекеттік тіл мәртебесінде болуына еш көмектесе алмайды. Бір ғана жолы бар: конституцияда мемлекеттік тіл де, ресми тіл де – қазақ тілі деп тайға таңба басқандай жазылып тұруы керек. Құжаттың мемлекеттік тілдегі нұсқасының ғана заңды күші болуы тиіс. Сол кезде басқа тілдердегі нұсқасы жай аудармасы болады. Сол кезде ғана қазақ

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: