|  |  |  | 

Көз қарас Спорт Шоу-бизнис

“Қазақ спортының дамуы үшiн үлесiн қосты”

7 желтоқсанда Ақтөбе қаласында жүргiзiлген арнайы iрi операция кезiнде мұнай ұрлады деген күдiкпен қылмыстық топтың бiрнеше мүшесi құрықталған едi. Сондай-ақ Алматыда да арнайы iс-шара ұйымдастырылып,  Еркiн Iзбасар, көлiк жүргiзушiсi ұсталған болатын.  Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнiң арнайы ұшағымен Ақтөбеге жеткiзiлген күдiктiлердi тергеу, тағыл­ған айыптың қаншалықты дәлелдi, дәлелсiз екенiн анықтау тиiстi органдардың құзыретiндегi шаруа. Редакциямызға бiлiктi бапкер Бауыржан Нұрмаханов келiп, Еркiн Iзбасарды ұзақ жылдан берi танитынын айтып, оның спортқа қосқан еңбегi жайлы жазған мақаласын ұсынды.  
Мен   Еркiн Iзбасар­мен 1980 жылдардан берi таныспын. Екеумiз күрес залында танысып, таныстығымыз достыққа, жолдастыққа ұлас­ты. Ол Ақтөбе өңi­рiнде еркiн күрестiң дамуына ерекше көңiл бөлдi. Өзi де жастайынан күресiп, жол апатына ұшырағанға дейiн спортпен шұғылданғандығынан болар.
Еркiн Ақтөбе өңiрiнiң еркiн күресi дамуы үшiн, жастар өсiп шы­ғуы үшiн көп күш салды. Жастар өсiп шығуы үшiн Ресейдiң Хасавюрт қапласындағы бапкер­лердi шақыртып, бiздiң балуандарды сол жаққа жiберiп, Хасавюрттың, Ресейдiң ұлттық құрамасына енген спортшыларын Ақтөбеге шақыртып, бiрлескен оқу-жаттығу жиынын өткiздi. Күнi кеше Алматыда аяқталған Конфедерация кубогы үшiн өткен додаға әзiрлiктi Ақтө­бенiң еркiн күрес бал­уандары Хасавюртта өткiздi. Хасавюрттағы жаттығу жиынына жүре­тiн балуандардың жолына қысылтаяң уақытта қаражат табылмай, Еркiн балуандарды жi­беру үшiн ақша iздеп қиналғанын бiлемiн.
Бiрде Ақтөбеге бар­ғанда Еркiн менi бал­уандардың әзiрлiк өткi­зе­тiн залына ертiп барды. Өзiнiң болашақта атқаратын шаруасымен бөлiскен едi сонда. “Бауыржан, неге бiздiң Ақтөбе қаласында да Хасавюрттағыдай балуандар мектебi болмайды? Хасавюртта Магомед Гусейнов ашқан   мектеп-интернатта 200 балуан бар. Солардың бәрi интернатта жатады, сол жерде жаттығады. Бәрi iшiнде. Осы мектептiң түлек­терi арасынан әлем чемпионы,Олимпиада ойындарының жеңiм­пазы мен жүлдегерлерi шықты. Неге бiз де сондай жүйемен жұмыс iстемеймiз? Еркiн күрес елiмiзге келгелi алпыс жылға жуықтады, әлi бiрде-бiр әлем чемпио­ны жоқ. Жарайды, ке­зiнде КСРО-ның шетқақпайлауымен   Әбiл­сейiт Айханов, Аманжол Бұғыбаев, Амангелдi Ғабсаттаровтың жарқырап көрiнуiне мүмкiндiк болған жоқ дедiк. Тәуелсiз­дiгiмiздi алғанымызға да 25 жыл толды, еркiн күрестен есе­мiздiң кетiп жүр­генiне қарным ашады” деген едi. Және өзi балуандар мектебiн саламын деген жерге ағаш көшеттерiн де отырғызып, алғашқы қадамын бастаған да болатын. Еркiн күрестен биылғы Рио Олимпиадасында 57 келi салмақта елi­мiз­дiң намысын Нұр­ислам Санаев қорғады. Рас, бұл да легионер. Ресейден алдырған балуан, бiрақ бұл балуан Қазақстанға келгенге дейiн Ресей­дiң iшкi бiрiншiлiгiнде топ жарып, құрамасына iлiнген жоқ. Күрес жолында ендi-ендi көрiнiп келе жатқан Санаевтан тамаша балуан шығатынын бiлiп елiмiзге алдырды. Былтырғы АҚШ-та өткен әлем бiрiншiлiгiнде жолдаманы иеленiп, Рио Олимпиадасында бел­дестi. Нұрислам Санаев Бразилияда өткен жаз­ғы Олимпиада ойындарында әзiр­байжан балуаны Гаджи Алиевпен күрескенде Са­наев­тың алты ұпайын төрешiлер көпе-көрнеу бермей қойды. Сонда Еркiн Iз­басар белдесуге тө­релiк еткен қа­зылардың бәрiн жиып алып сiл­кiлеп-сiлкiлеп ұрысқан болатын. “Бұларды осылай тойтарып қоймаса, қазақ балуандарына тiзесiн батыра бередi” деп күйiнген едi сонда.   Бразилия жерiнде кү­реске тө­релiк еткен қазыларды жиып қойып ұрысқан Еркiннiң қасында тұрып Дәулет Тұр­лыхановтың балуандарымыз үшiн күйген, ара түскен кезi есiме түстi.
Мен бапкер ретiнде төрт жазғы Олимпиада ойындарына балуан баптап қостым. Даңқты балуан Дәулет Тұрлыхановтың бiздiң бал­уандардың есесi кеткен жерде тiкелей өзi араласып, төрешiлер­дiң бұра тартуына жол бермегенiн көргенмiн. Еркiн де қазақ спортының, балуандардың намысы үшiн деп жүрген азаматтың бiрi мен үшiн.Қазақ спортының дамуы үшiн үлесiн қосты.
 Бауыржан Нұрмаханов,
Қазақстанның еңбек сiңiрген бапкерi,
Алматы қаласы
zhasalash.kz

Related Articles

  • Қазақ этногенезінің дағдарысы һам жаңа концепция

    Қазақ этногенезінің дағдарысы һам жаңа концепция

    Арма ағайын! Шағын сараптама Бірінші, қазақ этногенезінің дағдарысы келе жатыр. Дағдарысқа қарсы қазақ этногенезінің жаңа концепциясының жасалмауы алаңдатады. Біз қазір 18 ғасырлардағы қазақ хан-сұлтандары қабылдаған этногенездік концепциясымен әлі өмір сүріп келе жатырмыз. Одан кейінгі үш ғасырда колонизациялық кіріптарлық этногенездік жаңа концепцияны қабылдауға һәм трансформациялауға мұрсат бермеді. Қолданыстағы қазақ шежіресін ашып қараңыз, рулар шежіресінің концепциясы 18 ғасырларда қабылданған мизамға сәйкес келеді. Тіпті шежіредегі аталық рулар сол ғасырдағы қандайда бір тарихи тұлғадан (батырдан) бастау алады немесе шежіредегі аты аталатын рулар 18- ғасырға барып тоқтайды, ары қарай үзік-үзік. Бұл 18- ғасырдағы жаугершілік заманның талабына сай сұрыпталған қазақ этногенезінің көрінісі еді. Яғни қазақ шежіресінің концепциясы қазақ этногенезінің моделін қалыптады. Екінші, саяси және мәдени шешімдердің

  • ҒАЛЫМ БОҚАШ. «Өзіне ар тұтқан, жаттан зар тұтады!»

    ҒАЛЫМ БОҚАШ. «Өзіне ар тұтқан, жаттан зар тұтады!»

    Екі мыңыншы жылдардың басында қазақ руханиятында ерекше басылымдар болды. Атап айтсақ, Атырау шәрінде шыққан «Алтын Орда» газеті болса, одан кейінгісі Алматы қаласында шығып тұрған «Жас қазақ», сондай-ақ «Шетел Әдебиеті» сынды газеттер еді. «Алтын Орда» газетіне Мейірхан Ақдәулетұлы, ал қалған екеуіне Талғат Ешен мен Ардақ Нұрғазы іспетті қазақтың интеллектуал азаматтары бас редактор болған еді. Бәрі  де есімдері елге мәлім, ғажайып ақындар. Бәз біреулердің: «Журналист болмаса, ақын ешқашан жарытып газет шығара алмайды», – деген сыпсың сөздерінің ауызына құм құйып, әлгі әпербақан түсініктің аяғын көктен келтірген де осы талантты қаламгерлер болды.  «Әдебиет порталы» «УАҚЫТ ПЕН КЕҢІСТІК…» айдарымен  тек аталған осы басылымдар ғана емес, жаңа ғасырдың басында қазақ баспасөзінде жарық көрген небір жілікті жазбалар мен танымдық

  • Наурыз мерекесі құрметіне Панфилов көшесіндегі Сахнада «Ән қанатындағы Наурыз» атты дәстүрлі өнерде жүрген жас орындаушылардың ән кеші өтті.

    Наурыз мерекесі құрметіне Панфилов көшесіндегі Сахнада «Ән қанатындағы Наурыз» атты дәстүрлі өнерде жүрген жас орындаушылардың ән кеші өтті.

    Бүгін Алматы қаласы әкімдігі Мәдениет басқармасының ұйымдастыруымен Панфилов көшесі бойындағы сахнада Наурыз мерекесіне арналған «Ән қанатындағы Наурыз» атты жас орындаушылардың дәстүрлі ән кеші жоғары деңгейде өтті. Алматы қаласы ХХ ғасырдың 30-жылдарынан бастап ұлт мәдениетінің ұйытқысы, ордасы қызметін атқарып келеді. Дәстүрлі өнердің ірі өкілдері, зерттеушілері осы қалада тұрып, еңбек етті. Қазір де профессионалдық типтегі дәстүрлі музыканың ең ірі ошағы – Алматы. Мұнда этномузыканың белгілі қайраткерлері, дәстүрлі домбырашы, қобызшы, сыбызғышы, әнші-термешілер әзірлейтін арнаулы орта және жоғары оқу орындары, өнер ұжымдары шоғырланған. Қазақ көне музыка аспаптарының жер бетіндегі жалғыз музейі мен еліміздегі жалғыз дәстүрлі өнер театры да осында. Соңғы уақыттары Алматы қаласында дәстүрлі өнерді насихаттап жүрген жас өнерпаздардың арнайы ән кеші өтпеп еді.

  • Тоқаев мырза тіл жайлы тағы бірдеңе депті 

    Тоқаев мырза тіл жайлы тағы бірдеңе депті 

    Zhalgas Yertay Орыс тілінің мәртебесін еш төмендетпедік, оның бәрі күңкіл сөз деген екен. Қазақ тілінің де мәртебесі төмендеді деп байбалам салмаңдар деп ұрсыпты. Алдымен жауабы жоқ сұрақтардан бастайық. Тоқаев мырза, егер ештеңе өзгермесе, онда “тең” сөзінің “қатарға” ауысуы жай көз алдау әрекеті ме? Қоғамдағы градусты басуға талпыныс қана ма? Қазіргі мемлекеттік бюрократиялық аппараттың статус-квоны сақтап қалуға тырысуы деп бағаласа бола ма? Енді Тоқаев мырзаның әр сөзіне тоқталсақ.“Жаңа Конституция мәтінінің ресми құжат ретінде қазақ және орыс тілдерінде жариялануы көп нәрсені аңғартпай ма? Бұл жерде түсініктеме беріп, ақталудың өзі артық”Иә, қазіргі қазақ тілінің проблемасы да сол – қазақ тілі мен орыс тілінің құқықтық теңдігі мемлекеттік тілді кемсітіп тұр. Өйткені бюрократия құжаттарды орысша әзірлеп, кейін

  • Конституцияда қазақ тілін мемлекеттік әрі ресми тіл етсек, басқа тілдердің құқы шектеле ме?

    Конституцияда қазақ тілін мемлекеттік әрі ресми тіл етсек, басқа тілдердің құқы шектеле ме?

    Бұған нақты жауап – жоқ, бұл шешімнен ешбір тілдің, соның ішінде, орыс тілінің де құқы шектелмейді. Неге? Өйткені конституциядағы мемлекеттік тіл мәртебесі биліктің жұмыс тілін ғана реттейді. Ол норманың қарапайым адамдардың қатынас тіліне қатысы жоқ. Яғни, мемлекеттік тіл – мемлекеттік органдар мен жергілікті өзін-өзі басқару ұйымдары жұмыс істейтін тіл деген сөз. Бұл шешім орысша сөйлейтіндердің құқығын шектемейді, орысша сөйлеуге тыйым салмайды. Қарапайым адамдар үйінде, қоғамдық орындарда, бизнесте, медиа мен мәдениет ошақтарында қалаған тілінде сөйлей де, жұмыс істей де алады. Бұған конституцияның басқа баптары нақты кепіл болып отыр. Ал жаңа конституцияда 9-баптың 2-тармағы қазіргі күйінде қалса, бұл – қазақ тілінің құқығын шектейді. Себебі мемлекеттік органдар құжаттарды өздері үйренгендей алдымен орысша жазып,

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: