ЖУРНАЛИСТЕР ОДАҒЫНЫҢ ЖҰМЫСЫН жандандыру қажет

JURNALISTER ODAĞINIÑ JWMISIN jandandıru qajet

| Feb 13, 2017

Jaña közqaras, bir pikir
Qazaq jurnalisteri “Qazaq tildi käsibi jurnalist” attı birlestik qwrğan eken. NIET DWRIS. Dwrıs deytinim, qazaq tildi jurnalister qoğamnıñ, tipti biliktiñ nazarınan tıstau, öz betimen ömir sürip keldi. Osı künge deyin qazaq jurnalisteriniñ ne jazıp jatqanın tügendeytin (şetelşe aytqanda monitorlaytın) ne bir qoğamdıq wyımdar, ne bilik bolmadı. Ükimettik wyımdar Jurnalister küninde, ne respublikalıq meyramdarda özderiniñ közine tüsken jurnalisterdi marapattay saludı ädetke aynaldırğan. Olarda jurnalister turalı “Mınau qoğamnıñ damuına layıqtı üles qosıp jatır au” degen kvalifikaciyalıq oy tüsterine kirgen emes.
Aşığın aytqanda, osı tayauğa deyin QAZAQSTAN JURNALISTER ODAĞI” attı qoğam ömir sürip kelgen.
Onı basqarğan Seytqazı MATAEV mırza turalı jaman oy, pikir bildiru tipti nietimde joq. Degenmen, qay kezeñde de, QAZAQ JURNALISTERİNİÑ eñbekterine köñil bölinbedi.
ÄKELİ BALALI MATAEVTARDIÑ QAMAUDA OTIRĞANI JURNALISTER QOĞAMI ÜŞİN ÜLKEN ÖKİNİŞ! Biraq,, tağdırdıñ bwyrığı solay bolğannan keyin, QAZAQSTAN JURNALISTER ODAĞIN qarausız qaldıruğa BOLA MA! Qazir Qazaqstan Jurnalister odağı törağası qızmetin uaqıtşa “ÄDİL SÖZ” qoğamınıñ basşısı T.Kaleeva hanım atqarıp otır. T.KALEEVA hanımnıñ Qazaqstan Jurnalister odağınsız, “Ädil söz” qoğamında da otırğan qızmetteri jeterlik. Ol kisiniñ Qazaqstan Jurnalister odağınıñ jwmıstarımen aynalısuğa bılayşa da uaqıtı joq. Onıñ sırtında T.Kaleeva hanım qazaq baspasözine şolu jasap, monitoring jasap otıruğa tildik mümkindigi de, qazaq tildi kömekşileri de joq,
QAZAQSTAN JURNALISTER ODAĞI jekemenşik qoğam emes. Sondıqtan, Qazaqstan Jurnalister odağı TÖRAĞASI qızmetin Eldiñ, jurnalisterdiñ müddesin oylaytın, qamtamasız ete alatın WYIMDASTIRUŞILIQ QABİLETİ bar JURNALISKE TAPSIRU QAJET AQ.
Onday JURNALISTER aramızda bar ma! Ärine, bar.
Meniñ oyımşa, Qazaqstan Jurnalister odağı törağasınıñ qızmetin “Qazaq gazetteri” wjımın basqarıp otırğan J.KENJALINGE ne “Prezident jäne halıq” gazetin basqarıp otırğan Marat TOQAŞBAEV tärizdi aq jürek jurnalisterge tapsıru kerek.
Al, jaña qwrılıp jatqan “Qazaq tildi käsibi jurnalister” birlestigine keletin bolsaq, Birlestiktiñ atı da wtımdı qoyılmağan. “Käsibi”, käsibi” emes, dep jurnalisterdiñ arasına jik saluğa bolmaydı. Kez kelgen jurnalist basılımdarda, sayt, portaldarda qızmet istep jürgen jurnalister qoğam ömirine aralasıp, jazuğa mindetti. Al, käsibi şeberlikti uaqıt qalıptastıradı. Sondıqtan atı dwrıs qoyılmağan birlestiktiñ, zatı da dwrıs bolatınına kümänim bar.
Qorıta aytqanda, törağanı qayta tağayındap, QAZAQSTAN JURNALISTER ODAĞINIÑ jwmısın jandandıru QAJET.

Jwmat ÄNESWLI, Qazaqstan Jurnalister odağınıñ ardageri

kerey.kz

Tags JURNALISTER ODAĞI

Qazaq etnogeneziniñ dağdarısı ham jaña koncepciya

kerey.kz

Arma ağayın! Şağın saraptama Birinşi, qazaq etnogeneziniñ dağdarısı kele jatır. Dağdarısqa qarsı qazaq etnogeneziniñ jaña koncepciyasınıñ jasalmauı alañdatadı. Biz qazir 18 ğasırlardağı qazaq han-swltandarı qabıldağan etnogenezdik koncepciyasımen äli ömir sürip kele jatırmız. Odan keyingi üş ğasırda kolonizaciyalıq kiriptarlıq etnogenezdik jaña koncepciyanı qabıldauğa häm transformaciyalauğa mwrsat bermedi. Qoldanıstağı qazaq şejiresin aşıp qarañız, rular şejiresiniñ koncepciyası 18 ğasırlarda qabıldanğan mizamğa säykes keledi. Tipti şejiredegi atalıq rular sol ğasırdağı qandayda bir tarihi twlğadan (batırdan) bastau aladı nemese şejiredegi atı atalatın rular 18- ğasırğa barıp toqtaydı, arı qaray üzik-üzik. Bwl 18- ğasırdağı jaugerşilik zamannıñ talabına say swrıptalğan qazaq etnogeneziniñ körinisi edi. YAğni qazaq şejiresiniñ koncepciyası qazaq etnogeneziniñ modelin qalıptadı. Ekinşi, sayasi jäne mädeni şeşimderdiñ
ĞALIM BOQAŞ. «Özine ar twtqan, jattan zar twtadı!»

kerey.kz

Eki mıñınşı jıldardıñ basında qazaq ruhaniyatında erekşe basılımdar boldı. Atap aytsaq, Atırau şärinde şıqqan «Altın Orda» gazeti bolsa, odan keyingisi Almatı qalasında şığıp twrğan «Jas qazaq», sonday-aq «Şetel Ädebieti» sındı gazetter edi. «Altın Orda» gazetine Meyirhan Aqdäuletwlı, al qalğan ekeuine Talğat Eşen men Ardaq Nwrğazı ispetti qazaqtıñ intellektual azamattarı bas redaktor bolğan edi. Bäri de esimderi elge mälim, ğajayıp aqındar. Bäz bireulerdiñ: «Jurnalist bolmasa, aqın eşqaşan jarıtıp gazet şığara almaydı», – degen sıpsıñ sözderiniñ auızına qwm qwyıp, älgi äperbaqan tüsiniktiñ ayağın kökten keltirgen de osı talanttı qalamgerler boldı. «Ädebiet portalı» «UAQIT PEN KEÑİSTİK…» aydarımen tek atalğan osı basılımdar ğana emes, jaña ğasırdıñ basında qazaq baspasözinde jarıq körgen nebir jilikti jazbalar men tanımdıq
Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti

kerey.kz

Zhalgas Yertay Orıs tiliniñ märtebesin eş tömendetpedik, onıñ bäri küñkil söz degen eken. Qazaq tiliniñ de märtebesi tömendedi dep baybalam salmañdar dep wrsıptı. Aldımen jauabı joq swraqtardan bastayıq. Toqaev mırza, eger eşteñe özgermese, onda “teñ” söziniñ “qatarğa” auısuı jay köz aldau äreketi me? Qoğamdağı gradustı basuğa talpınıs qana ma? Qazirgi memlekettik byurokratiyalıq apparattıñ status-kvonı saqtap qaluğa tırısuı dep bağalasa bola ma? Endi Toqaev mırzanıñ är sözine toqtalsaq.“Jaña Konstituciya mätininiñ resmi qwjat retinde qazaq jäne orıs tilderinde jariyalanuı köp närseni añğartpay ma? Bwl jerde tüsinikteme berip, aqtaludıñ özi artıq”Iä, qazirgi qazaq tiliniñ probleması da sol – qazaq tili men orıs tiliniñ qwqıqtıq teñdigi memlekettik tildi kemsitip twr. Öytkeni byurokratiya qwjattardı orısşa äzirlep, keyin
Konstituciyada qazaq tilin memlekettik äri resmi til etsek, basqa tilderdiñ qwqı şektele me?

kerey.kz

Bwğan naqtı jauap – joq, bwl şeşimnen eşbir tildiñ, sonıñ işinde, orıs tiliniñ de qwqı şektelmeydi. Nege? Öytkeni konstituciyadağı memlekettik til märtebesi biliktiñ jwmıs tilin ğana retteydi. Ol normanıñ qarapayım adamdardıñ qatınas tiline qatısı joq. YAğni, memlekettik til – memlekettik organdar men jergilikti özin-özi basqaru wyımdarı jwmıs isteytin til degen söz. Bwl şeşim orısşa söyleytinderdiñ qwqığın şektemeydi, orısşa söyleuge tıyım salmaydı. Qarapayım adamdar üyinde, qoğamdıq orındarda, bizneste, media men mädeniet oşaqtarında qalağan tilinde söyley de, jwmıs istey de aladı. Bwğan konstituciyanıñ basqa baptarı naqtı kepil bolıp otır. Al jaña konstituciyada 9-baptıñ 2-tarmağı qazirgi küyinde qalsa, bwl – qazaq tiliniñ qwqığın şekteydi. Sebebi memlekettik organdar qwjattardı özderi üyrengendey aldımen orısşa jazıp,
Qazirgi biliktiñ eñ ülken qorqınışı…

kerey.kz

Zhalgas Yertay Konstituciyadan orıs tilin alıp tastasaq, Resey bizge soğıs aşa ma? Bilik osılay qorqıta bastadı. Biraq ol swraqqa qısqa jauap – joq. Sebebi, Reseyge qarsı Äzirbayjan da, Armeniya da neşe türli äreketke bardı, barıp ta jatır, biraq olarğa qazir soğıs qaupi tönip twrğan joq. Bwl ädisti sayasi manipulyaciya deydi, şın mäninde, bwnı qazirgi status-kvo jağdayın saqtap qalğısı keletin jüyeniñ asığıs oylap tapqan argumenti deuge boladı. Oylap köriñizşi, Reseyge bizdiñ memlekettik organdar qay tilde is-qağaz jürgizetini emes, loyal bolğanımız kerek. Endeşe, Resey bizdiñ loyaldığımızdı saqtap qalğısı kelse, konstituciyadağı til mäselesine qarsı bolmauı kerek. Sebebi bwl işki twraqtılıq mäselesi. Deni sau eldiñ biligi öz körşisine osınday qarsı argument aytar edi. Endi