Qazaqstan Wlttıq bankiniñ törağası Qayrat Kelimbetov KTKtelearnasındağı “Slugi naroda” bağdarlamasınıñ tilşisine eksklyuzivti swhbat berdi. Bağdarlama efirge 23 tamızda şıqtı.

Kelimbetov qazaqstandıqtardıñ kökeyinde jürgen birneşe swraqqa jauap berdi: valyutalıq bağamğa tüzetu jasala ma, bir sättik deval'vaciya boluı mümkin be, dollar men euroğa ne boladı, dedollarizaciya qalay ötedi, mwnaydıñ, azıq-tülik pen kiimniñ bağası qalay özgeredi, zeynetaqı qorında qanday özgeris boladı, jinaq qorın qay valyutamen saqtağan dwrıs, deval'vaciyanıñ bolğanın kim talap etip otır, altın-valyuta rezervindegi jağday qalay.

Kelimbetov Wlttıq banktiñ altın-valyuta rezerviniñ 2015 jıldıñ alğaşqı mausımında aldıñğı jıldıñ säykes kezeñine qarağanda “17 payızğa öskenin, yağni 29 milliard dollarğa jaqındağanın” (säuir-mamır) ayttı.

Wlttıq bank törağası retteuşiniñ “inflyaciyalıq targetteu sayasatına” qalay ötkenin aytıp berdi. Onıñ aytuınşa, bwl Reseyde bıltır bolğan jağdayğa wqsas. “Reseydiñ Ortalıq banki 5-7 jıl boyı dayındaldı. Dedollarizaciya boyınşa ülken jwmıstar jasaldı. Reseydiñ bank jüyesi men valyutalıq depozitiniñ deñgeyi 20-25 payızdan joğarı emes”, – dedi Kelimbetov.

Telearna tilşisi öz kezeginde Qazaqstan Reseydiñ “jürip ötken jolınmen ötuge dayın emes” ekenin ayttı.

Kelimbetovtıñ aytuınşa, eki jıl işinde Qazaqstanda teñge ortaşa eseppen 22 payızğa tömendedi: “Älemdik bäsekelestikke säykes qwnsızdanu boldı”.

Wlttıq bank törağası “dedollarizaciya boyınşa öte mañızdı jwmıstardıñ” arnayı kestemen jürgizilip jatqanın mälimdedi. “Eger siz jıljitın jäne jıljımaytın mülikti satıp alu jöninde kelisimşartqa otırsañız, ol memlekettik tirkeuden ötkiziledi, säykesinşe onıñ aqısın teñgemen töleu kerek boladı”, – dedi ol.

Kelimbetov dedollarizaciyanıñ bir künde ayaqtalmaytının ayttı. “Bwl zañ jobasınıñ özgerui, halıqtıñ qarjılıq sauattılığı. Şamamen 3-5 jılda ayaqtaladı”.

Kelimbetovtiñ aytuınşa, bwrın memleket depozitke aqşa salğandarğa bes millionğa deyingi somağa kepildik berse (dollarmen de, teñgemen de), jaña zañ jobası boyınşa endi tek teñgemen aqşa saqtağandarğa 10 millionğa deyin kepildik beriledi.

Teñgeniñ keleşegi turalı swraqqa Wlttıq bank törağası bılay dep jauap berdi: “Mwnay bağası endi 100 dollar nemese odan joğarı bolmaydı. Aldağı üş jılda barrel' 70-80 dollar boladı dep ümittenemiz. Sonımen qatar, Qazaqstan tañdap otırğan sayasat ğajayıp äkelmeydi, sondıqtan da barrel' bağası 50 dollar boladı dep boljap, soğan säykes byudjetti ünemdeu kerek”.

“Wlttıq banktiñ maqsatı bağanıñ ösuine jol bermeu. Prezident 2020 jılğa 3-4 payız inflyaciyağa jetuge tapsırma berdi”, – dedi Kelimbetov.

Wlttıq bank törağası Reseyge salınğan sankciyalardıñ Qazaqstanğa äseri turalı swraqqa da jauap berdi. Kelimbetov Resey ekonomikası äldeqayda ornıqtı ekenine senimdi.

Kelimbetov jinaq qordı teñgemen de, şetel valyutasımen de proporcionaldı türde saqtauğa keñes berdi. “Bwl da biznes josparğa baylanıstı. Teñge nemese dollarmen qayda saqtaytınıñızğa baylanıstı”, – dedi ol. Kelimbetov 4700 adam depozit aşqan “Valyut-Tranzit banktiñ” 2006 jılğı jağdayın eske aldı. Ol är salımşığa memlekettiñ 4,3 million teñge tölegenin ayttı.

“Biz tübegeyli özgeristiñ bolmauı üşin jwmıs istep jatırmız. Bir jağınan, Memleket basşısı jaña sayasatqa öter aldında eskertu jariyalanatının ayttı”, – dedi Wlttıq bank törağası.

Tengrinews.kz