Jañalıqtar Qazaq handığına 550 jıl
Qajı Zwqa batırdı eske alu şaraları Istambwlda bastaldı
kerey.kz
Biıl, yağni 2016 jılı Altayda ömir sürgen äygili batır, din qayratker, el qormalı, wlt-azatıq küres basşılarınıñ biri, qazaq tarihındağı dañsalı twlğa Zuqa qajı Säbitwlınıñ tuğanına 150 jıl toldı. 1866 jılı Qazaqstannıñ qazirgi Zaysan audanı, Kendirlik auılında tuğan batırdıñ biılğı 150 jıldıq mereytoyı keñ kölemde atap ötu şaraları 2015 jıldıñ soñğı şireginde bastalıp ketkenin habarlağan bolatınbız. Esteriñizge sala keteyik, Alaştıñ ardager wlı 1929 jılı sol kezdegi qıtay bileuşileri tarapınan qastandıqqa wşırap, bası alınğan edi.
Aytulı datağa oray batırdıñ wrpaqtarınıñ wytqı boluımen Türkiyada twratın qandastarımız da şarağa äzirlik jwmıstarın bastap ketti.
Qañtardıñ 24-jwldızında, Istambwldağı qazaqtar köp qonıstanğan Bağjılar audanında, Qoja Ahmet YAssaui qorını zalına jinalğan qauım Zuqa sındı Alaş qayratkeriniñ 150 jıldıq mereytoyın ötkizuge dayındıq şaraların pısıqtap, batır ruhına jäne qazaqstan täuelsizdigi jolında qaza tapqan şahitter men Alaş arıstarına arnap «Qwran hatım» tüsiridi. Şarağa batırdıñ wrpaqtarı men qatar qazaqtıñ zyalıları men aqsaqaldarı, audan başılığı, Türkiya ükimetiniñ ökilderi qatıstı.
Şara maqsatı: üstimizdegi jılı Qazaqstan, Türkiya, Germaniya, Franciya, Austriya, Angliya, Qıtay, Mwñğwlya qatarlı elderde ötkiziletin Qajı Zuqa batırdıñ tuğanınıñ 150 jıldığına oray ötetin eske alu şaraların üylestiru jäne wyımdastıru barısın talqılau boldı. Ayta keteyik, 2015 jılı qaraşa, jeltoqsan ayında Qazaqstannıñ Almatı qalasındağı Dünie jüzı qazaqtarı qauımdastığı men Erjänibek qorı da osı mäseleni talqılap, halıqaralıq deñgeyde äri joğarı därejede wyımdastıru turalı şeşim şığarğan bolatın. Osımen birge Qıtaydıñ Ürimji qalasındağı Qazaq zyalıları bas qosıp, dayındıq şaraların bastap ketken bolatın. Istambwlda ötken jinalıs barısında Bağjılar audanınıñ orınbasar äkimi Kenan Gültürik mırza söz alıp äkimşilik jäne türik ükimeti tarapınan Türkiyada jäne Qazaqstanda ötetin barlıq şaralarğa barınşa qoldau körsetetindikterin bildirdi.
Wyımdastıru alqası Dünie jüzı qazaqtarı qauımdastığı jäne Erjänibek qorımen, QR äkimşiliktermen, türli qoğamdıq wyımdarmen, jeke twlğalarmen birlese otırıp atajwrtta da, atap aytqanda Astana, Almatı qalalarında batırdıñ ömiri men küresine arnalğan konferenciyalar ötkizbek. Astana, Almatı, Istambwl, Vena, Münhen, Kölin, Parij qatarlı qalalarda «150 ret qwran hatım» tüsirilip, qayırımdılıq şaraların ötkizudi josparlap otır.
Sanalı ğwmırın wrpaq tärbieleuge, jetim—jesirler men panasızdarğa kömektesuge arnağan, 1920 jılı Altayğa basıp kirgen Orıstıñ Aq patşa generalı Bakiçev A. S armiyasın toytarıp, şekaradağı qazaq auıldarın qırğınğa wşıratqan Mwñğwl äskerlerine soqqı bergen halıqtıñ qormalı, Alaştıñ ardager wlı Zuqa turalı 3 tarihi roman jazılğanın ayta ketken jön. Atap aytqanda, Qajığwmar Şabdanwlınıñ türmede otırıp jazğan «Pana» romanı, Batırhan Qwsbeginniñ «Zuqa batır» jäne Bayahmet Jwmabaywlınıñ «Sağınış» romanı. Sonımen birge A.Min, Rostislav Petrov jazğan «Çernıy irtış» tarihi romanında da aytıladı. Altaydıñ Köktoğay audanında batırğa arnap Eskertkiş ornatılsa, Bayanölgey aymağınıñ Ölgey qalasınıñ ortalıq köşesine batırdıñ atı berilgen. Almatı qalası, Raymbek auılında «Zuqa batır atındağı meşit-medirese» bar.
Ahmetwlı B.
kerey.kz
Pikir qaldıru