|  | 

Qazaq şejiresi

Qazaqstanğa 25 jıl işinde 1 millionğa juıq oralman kelgen

Qazaqstanğa 25 jıl işinde 1 millionğa juıq oralman kelgen

1991 jıldan 2016 jılğı 1 qañtarğa deyingi kezeñde 261 mıñ 104 otbası nemese 957 mıñ 772 etnikalıq qazaq tarihi Otanına qayta oralıp, oralman märtebesin aldı. Bwl elimiz twrğındarınıñ jalpı sanınıñ 5,5% qwraydı, – dep habarlaydı Densaulıq saqtau jäne äleumettik damu ministrliginiñ baspasöz qızmeti.
Qazaqstanğa kelgen oralmandardıñ köpşiligi, yağni, 61,6% – Özbekstannan kelgen, sonday-aq, 14,2% – Qıtaydan, 9,2% – Moñğoliyadan, 6,8% – Türikmenstannan, 4,6% – Reseyden jäne 3,6% – özge elderden oralğan qandastarımız.
Olardıñ 21,2% – Oñtüstik Qazaqstan oblısına, 16,3% – Almatı oblısına, 13% – Mañğıstau oblısına, 9,4% – Jambıl oblısına, 40,1% – elimizdiñ özge öñirlerine qonıstandı.
Elge oralğan qandastarımızdıñ 55,6% – eñbekke qabiletti jasta bolsa, 18 jasqa deyingileri – 39,9%, zeynetkerler – 4,5% qwraydı.
Eñbekke jaramdı oralmandardıñ 8,8%-nıñ joğarğı bilimi bar bolsa, 20,6%-ında orta arnaulı bilim bar, 60,8% – jalpı orta bilimi bar azamattar, al 9,8%-niñ bilimi joq.
Esteriñizge sala keteyik, 24 qaraşada elbası Wlt josparı – bes institucionaldıq reformanı jüzege asıru jönindegi 100 naqtı qadamnıñ köşi qon men halıqtı jwmıspen qamtu salaların äri qaray jetildirudi jüzege asıruğa bağıttalğan «Keybir zañnamalıq aktilerge halıqtıñ köşi-qonı jäne jwmıspen qamtıluı mäseleleri boyınşa özgerister men tolıqtırular engizu turalı» QR Zañına qol qoyğan bolatın.
Zañda etnikalıq qazaqtardı tarihi otanına oraluın ıñtalandıru maqsatında:
- etnikalıq qazaqtarğa qonıstanu öñirine qaramastan oralman märtebesin beru. Olarğa şeteldik azamattarğa qarağanda köşi-qon policiyasına habarlasu arqılı tölem qabiletin rastausız uaqıtşa twru ıqtiyarhatın alu mümkindigi beriledi;
- etnikalıq qazaqtarğa ükimet belgilegen öñirlerge qonıstanğan jağdayda äleumettik paket beru. Sonday-aq, elimizdiñ kez kelgen öñirinen Ükimet ayqındağan ekinşi öñirge qonıstanğan oralmannıñ äleumettik qoldaudı aluğa mümkindigi boladı. Eger olar qonıstanğan öñirden 5 jıl merzimnen bwrın qonıs audarıp ketetin bolsa, alğan kömekterin ükimetke qaytaru mindetteri qarastırılğan.
- oralmandarğa Qazaqstan Respublikasınıñ azamattığın beru merzimin uaqıtşa twru ıqtiyarhatın alğannan keyin 1 jılğa deyin qısqartu közdeledi.
Derekköz: BAQ.KZ

Related Articles

  • Ğalım Boqaş mereyli 50 jasta

    Ğalım Boqaş mereyli 50 jasta

    Altyn Magauina Bügin Atamızdıñ eñ jaqın şäkirtteriniñ biri, bizdiñ bauırımız, qazaqtıñ maqtan twtatın jastarınıñ biri Ğalım Boqaş mereyli 50 jasqa tolıp otır. Biz üşin bwl kün – jay ğana Ğalımnıñ tuğan kün emes, bwl – onıñ jartı ğasırlıq önegeli ömir jolınıñ, adal eñbeginiñ, biik parasat pen adamgerşiliginiñ merekesi. Biz Ğalımdı tek tereñ bilimi üşin emes, ülken jüregi üşin qadirleymiz. Ğalımnıñ älemniñ eñ bedeldi oqu orındarınıñ biri – Oksford universitetinde bilim alıp, “Azattıq radiosında jemisti eñbek etip, büginde Amerika Qwrama Ştattarınıñ memlekettik qızmetinde abıroylı jwmıs atqarıp jürgeni onıñ tabandılığınıñ, bilimge qwştarlığınıñ jäne eñbekqorlığınıñ ayqın körinisi. Alayda adamnıñ şınayı bağası onıñ qızmetimen nemese jetken jetistikterimen ğana ölşenbese kerek. Adamnıñ qadiri onıñ jüreginde,

  • Qazaq etnogeneziniñ dağdarısı ham jaña koncepciya

    Qazaq etnogeneziniñ dağdarısı ham jaña koncepciya

    Arma ağayın! Şağın saraptama Birinşi, qazaq etnogeneziniñ dağdarısı kele jatır. Dağdarısqa qarsı qazaq etnogeneziniñ jaña koncepciyasınıñ jasalmauı alañdatadı. Biz qazir 18 ğasırlardağı qazaq han-swltandarı qabıldağan etnogenezdik koncepciyasımen äli ömir sürip kele jatırmız. Odan keyingi üş ğasırda kolonizaciyalıq kiriptarlıq etnogenezdik jaña koncepciyanı qabıldauğa häm transformaciyalauğa mwrsat bermedi. Qoldanıstağı qazaq şejiresin aşıp qarañız, rular şejiresiniñ koncepciyası 18 ğasırlarda qabıldanğan mizamğa säykes keledi. Tipti şejiredegi atalıq rular sol ğasırdağı qandayda bir tarihi twlğadan (batırdan) bastau aladı nemese şejiredegi atı atalatın rular 18- ğasırğa barıp toqtaydı, arı qaray üzik-üzik. Bwl 18- ğasırdağı jaugerşilik zamannıñ talabına say swrıptalğan qazaq etnogeneziniñ körinisi edi. YAğni qazaq şejiresiniñ koncepciyası qazaq etnogeneziniñ modelin qalıptadı. Ekinşi, sayasi jäne mädeni şeşimderdiñ

  • El qorğanı – Almat Sardar

    El qorğanı – Almat Sardar

    Sardar Almat Tobabergenwlı – öz däuirinde el basqarğan, bedeldi twlğalardıñ biri bolğan. Ol Irğızda bolıs qızmetin atqarıp, halıq arasında sıylı adam retinde tanılğan. Almat Tobabergenwlınıñ erlik pen eldik toğısqan dara jolın keyin balaları Samırat pen Töremwratta jalğıstırdı. Al onıñ şöberesi Ğalımjan Äbdisalamov Europa men Orta Aziyağa tanımal qazaqtan şıqqan twñğış skripkaşı bolğan. HİH ğasırdıñ basında düniege kelip, sol ğasırdıñ soñğı on jıldığında ömirden ötken almat Tobabergenwlı basındağı biligi men bedelin eliniñ igiligine, jwrtınıñ twrmıs-tirşiligine arnalğan öz zamanınıñ aytulı twlğalarınıñ biri edi.  «Arjağı da ataqtı er…» Tağı bir jüz jıl äri jıljıp, HVİİİ ğasır tarihın paraqtasaq, ol kezeñde el basınan ötken qayğılı oqiğalar köp bolğanın köremiz, «aqtaban şwbırındı, alqaköl swlama» halqımızdı

  • Naurız merekesi qwrmetine Panfilov köşesindegi Sahnada «Än qanatındağı Naurız» attı dästürli önerde jürgen jas orındauşılardıñ än keşi ötti.

    Naurız merekesi qwrmetine Panfilov köşesindegi Sahnada «Än qanatındağı Naurız» attı dästürli önerde jürgen jas orındauşılardıñ än keşi ötti.

    Bügin Almatı qalası äkimdigi Mädeniet basqarmasınıñ wyımdastıruımen Panfilov köşesi boyındağı sahnada Naurız merekesine arnalğan «Än qanatındağı Naurız» attı jas orındauşılardıñ dästürli än keşi joğarı deñgeyde ötti. Almatı qalası HH ğasırdıñ 30-jıldarınan bastap wlt mädenietiniñ wyıtqısı, ordası qızmetin atqarıp keledi. Dästürli önerdiñ iri ökilderi, zertteuşileri osı qalada twrıp, eñbek etti. Qazir de professionaldıq tiptegi dästürli muzıkanıñ eñ iri oşağı – Almatı. Mwnda etnomuzıkanıñ belgili qayratkerleri, dästürli dombıraşı, qobızşı, sıbızğışı, änşi-termeşiler äzirleytin arnaulı orta jäne joğarı oqu orındarı, öner wjımdarı şoğırlanğan. Qazaq köne muzıka aspaptarınıñ jer betindegi jalğız muzeyi men elimizdegi jalğız dästürli öner teatrı da osında. Soñğı uaqıttarı Almatı qalasında dästürli önerdi nasihattap jürgen jas önerpazdardıñ arnayı än keşi ötpep edi.

  • Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    Zhalgas Yertay Orıs tiliniñ märtebesin eş tömendetpedik, onıñ bäri küñkil söz degen eken. Qazaq tiliniñ de märtebesi tömendedi dep baybalam salmañdar dep wrsıptı. Aldımen jauabı joq swraqtardan bastayıq. Toqaev mırza, eger eşteñe özgermese, onda “teñ” söziniñ “qatarğa” auısuı jay köz aldau äreketi me? Qoğamdağı gradustı basuğa talpınıs qana ma? Qazirgi memlekettik byurokratiyalıq apparattıñ status-kvonı saqtap qaluğa tırısuı dep bağalasa bola ma? Endi Toqaev mırzanıñ är sözine toqtalsaq.“Jaña Konstituciya mätininiñ resmi qwjat retinde qazaq jäne orıs tilderinde jariyalanuı köp närseni añğartpay ma? Bwl jerde tüsinikteme berip, aqtaludıñ özi artıq”Iä, qazirgi qazaq tiliniñ probleması da sol – qazaq tili men orıs tiliniñ qwqıqtıq teñdigi memlekettik tildi kemsitip twr. Öytkeni byurokratiya qwjattardı orısşa äzirlep, keyin

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: