Köz qaras Ruhaniyat Sayasat Ädebi älem
DARHAN MIRZA ORNINDA OTIR!
kerey.kz
Marat Tokaşbaev, jurnalist
28-qañtarda yağni bügin Duman Ramazan inimizdiñ «Egemen Qazaqstan» gazetiniñ basşısı Darhan Qıdıräli turalı jazğandarın oqıdım. «Ötteriñ jarılıp ketse de aytayın, ol Darhan Qıdıräliniñ qolınan kelmeydi. Tağı da qaytalap aytamın, ol üşin jurnalistikanıñ mayın jiliktep işken käsibi maman boluı kerek» degen pikirlerine baylanıstı ünsiz qala almay öz oyımdı ortağa salğandı jön kördim. Jartı ğasırğa juıq käsibi jurnalistikamen, onıñ işinde şirek ğasır BAQ basşılığında kele jatqan ağa buın ökili retinde pikir bildiruge qwqım bar dep oylaymın.
Birden aytayın, şığarmaşılığın asa qwmetteytin jaqsı köretin Duman inimniñ jañağı pikiri wnağan joq. Darhan Qıdıräli «Egemen Qazaqstanğa» gazettiñ Bas redaktorı etip jiberilgen joq. Ol gazet menedjmentin jaqsartu üşin «Egemen» akcionerlik qoğamına basqarma törağası etip jiberildi. Basılımnıñ şığarmaşılıq jauapkerşiligi Bas redaktor Amantay Şäriptiñ qolında emes pe?! Darhan basılımnıñ jalpı sayasatın qadağalağanı, jwmıstı josparlağanı, tıñ küş –jaña kadrlar tartqanı bolmasa, gazet materialdarınıñ berilu forması, taqırıbı, aydarı, janrı, bezendirilui, t.t. taza jurnalistik şaruası bas redaktordıñ, jauaptı hatşı men bölim meñgeruşileriniñ qwziretinde bolar.
Jeke täjiribemnen tüygenim: basılım basşısı üş türli boladı. Birinşisi – wjımdı tikeley öziniñ jurnalistik ideyalarımen, qalamgerlik käsibi ülgisi arqılı, ekinşisi –şeber jurnalisterdi öziniñ ideyaların jüzege asıruğa jwmıldıru arqılı, üşinşisi – töñiregine toptastırğan talanttı jurnalisterdiñ ideyaların wtımdı paydalanu arqılı basqaradı.
«Egemen» AQ basqarmasınıñ törağası käsibi jurnalist boluı mindetti emes. Ol mıqtı wyımdastıruşı bolsa jetip jatır. Türik Akademiyasın qısqa merzimde döñgelentip äketkeni Darhannıñ wyımdastıruşılıq qabiletinde dep oylaymın. «Egemendi» ertede basqarğan Mwhtar Äuezov, Jüsipbek Aymauıtov, Beyimbet Maylin, Smağwl Säduaqasov siyaqtı alıptar da «jurfakti» bitirmegeni mälim. Şerağañnıñ özi «Egemendi» basqarğanda onıñ tek sayasatına jetekşilik etkeni este. Osı twrğıdan alğanda Duman şın mäninde «tura közep, qisıq tigizip» otır. Degenmen qatelespeytin adam bolmaytındıqtan qalamdas inimizdiñ asığıs pikiri «ajiotaj» tuğızbasın deymin.
Bwl jerde eñ ülken problema «Egemen Qazaqstannıñ» basşısında emes. Bwrınğı tarihın bılay qoyğanda, täuelsizdik jıldarınıñ özinde «Egemen» şınayı WLT gazeti deñgeyine köterile alğan joq. Prezident äkimşiligi qarjılıq tetikter arqılı onıñ bwl deñgeyge köteriluine jol bermeydi. Mäsele sonda! Osı orınğa aparıp qoysa Dumannıñ öziniñ de qazir «qiratarı» şamalı. Öytkeni «Egemenniñ» tragediyası – onıñ halıqtıñ emes, biliktiñ ruporı ekendiginde.
Meniñ biletinim: Darhan bwrın «Egemenniñ» oqırmanı bolsa, qazir basşısı. YAğni oqırmannıñ basılımnan ne kütetinin biledi. Sıqiğan resmi gazetti halıqqa jaqındatqısı keletini de sondıqtan. Jalğasqan izdenisteri de sol bağıtta. Al özgeris – ömirdiñ zañı. Sondıqtan öz basım batıl ayta alamın: Darhan mırza «Egemenge» adasıp kelgen joq, ol öz ornında otır!
Endigi äñgime «Egemen Qazaqstandı» (basılımnıñ atın «Täuelsiz Qazaqstan» dep özgerte otırıp) konstituciyalıq reforma ayasında Ükimetke täuelsiz basılımğa aynaldıru töñireginde bolu kerek dep oylaymın. Jekelegen azamattarımızdı türtkilegenşe Qazaq wlttıq memlekettiligin qwru men nığaytu töñireginde jalpıwlttıq ideyalardı kötereyik. Sol ideyalarğa ün qosayıq, dostar! Är kirpişi mıqtı bolsa qisayğan qwrılıstı da tüzetuge boladı!
P.S. Darhan Qıdırälimen eşqanday tuıstıq ta, şığarmaşılıq ta baylanısım joq. Duman Ramazan inimizben 1993-1994 jıldarı «Halıq Keñesi» gazetinde birge qızmet istegenim bar. Ekeuine de ağalıq qwrmetim ülken.
Pikir qaldıru