|  | 

ساياسات

بەرىك وتەمۇرات وتستاۆكاسى جايلى ازىرشە تۇسىنىك بەرمەدى

قازاقستان ۇلتتىق بانكى وكىلى بەرىك وتەمۇراتتىڭ باتىس باسپاسوزىنە سۇحباتى دۇربەلەڭ تۋدىردى. ۇلتتىق قوردىڭ جاعدايى جايلى پەسسيميستىك مالىمدەمەسىنەن سوڭ قىزمەتىنەن الىنعان ول بۇل تۋرالى ايتۋدان باس تارتتى.

بەرىك وتەمۇراتتىڭ «قازاقستان ۇلتتىق بانكى ۇلتتىق ينۆەستيتسيالىق كورپوراتسياسىنىڭ» باسقارما توراعاسى بولعان كەزدەگى سۋرەتى.

بەرىك وتەمۇراتتىڭ «قازاقستان ۇلتتىق بانكى ۇلتتىق ينۆەستيتسيالىق كورپوراتسياسىنىڭ» باسقارما توراعاسى بولعان كەزدەگى سۋرەتى.

«قازاقستان ۇلتتىق بانكى ۇلتتىق ينۆەستيتسيالىق كورپوراتسياسى» (قۇب ۇيك) اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ جەتەكشىسى اياق استىنان اۋىستى: بەرىك وتەمۇراتتىڭ ورنىنا باسقارما توراعاسىنىڭ وكىلەتتى مەرزىمى اياقتالعانعا دەيىن وسى قىزمەتكە ەسجان ءبىرتانوۆ تاعايىندالدى. وسى اپتادا قازاقستاندىقInformburo اقپاراتتىق اگەنتتىگى «بەرىك وتەمۇراتتى قىزمەتتەن الۋ قۇب ۇيك جەتەكشىسىنىڭ Wall Street Journal باسىلىمىنا، مۇنايدان تۇسكەن ۇستەمە كىرىستەن قۇرالاتىن قازاقستان ۇلتتىق قورى قارجىسى «6-7 جىلدا سارقىلۋى مۇمكىن» ەكەنىن مالىمدەگەن بۇكپەسىز سۇحباتىمەن ءبىر مەزگىلگە قاتار كەلگەنىن» حابارلاعان ەدى.

امەريكانىڭ Wall Street Journal جۋرنالى سايتىندا جاريالانعان ماقالادا «[قازاقستان ۇلتتىق بانكى] وكىلىنىڭ ايتۋىنشا، مۇناي باعاسىنىڭ قۇلدىراۋى سالدارىنان كىرىسى كەمىگەن قازاقستاننىڭ 64 ميلليارد دوللار كولەمىندەگى مۇناي قورى التى نە جەتى جىل ىشىندە اقشاسىز قالۋى مۇمكىن، ال ۇكىمەت بولسا جيعان-تەرگەنىن جۇمساپ جاتىر» دەپ جازىلعان.

«ەمبىمۇنايگاز» كومپانياسىنىڭ مۇناي كەنىشى. اتىراۋ وبلىسى، 4 ءساۋىر 2012 جىل.
«ەمبىمۇنايگاز» كومپانياسىنىڭ مۇناي كەنىشى. اتىراۋ وبلىسى، 4 ءساۋىر 2012 جىل.

Wall Street Journal بەرىك وتەمۇراتتىڭ «2014 جىلدىڭ تامىزىندا ەڭ جوعارعى كورسەتكىشكە – 77 ميلليارد دوللارعا دەيىن جەتكەن ۇلتتىق قور جيناعىنىڭ كولەمى 17 پايىزعا ازايىپ كەتتى. ۇكىمەت جىل سايىن قوردان 9 ميلليارد 500 ميلليون دوللار جۇمسايدى. قازاقستاندىق ساياساتكەرلەر مەن ۇلتتىق بانك شىعىندى ازايتىپ، سالىق ءتۇسىمىن ۇلعايتۋى جانە قور قارجىسىن تىكەلەي ينۆەستيتسيا سياقتى ۇلكەن كىرىس اكەلەتىن اكتيۆتەرگە سالۋى ءتيىس» دەگەن سوزدەرىن كەلتىرگەن.

امەريكانىڭ Bloomberg ساراپتاما اگەنتتىگىنىڭ پىكىرىنشە، «مۇناي باعاسى سوڭعى 11 جىلداعى ەڭ تومەنگى دەڭگەيگە ءتۇسىپ، شيكىزات سالاسىنداعى كىرىس سوڭعى رەت 1999 جىلى بايقالعان دەڭگەيگە دەيىن قۇلدىراۋىنا بايلانىستى قازاقستاننان باستاپ وڭتۇستىك كورەياعا دەيىنگى الەم ەلدەرىنىڭ ۇلتتىق ءال-اۋقات قورلارىندا جاتقان 7,1 تريلليون اكتيۆتەرگە جاڭادان كىرىس كىرمەي قالۋ قاۋپى بار».

بەرىك وتەمۇراتتىڭ ايتقانى قازاقستان ءباسپاسوزى مەن الەۋمەتتىك جەلىلەردە دۇربەلەڭ تۋدىردى، ىلە-شالا ول قىزمەتىنەن الىندى. ايتكەنمەن، «قۇب ۇيك» بۇرىنعى باسشىسى جەرگىلىكتى اقپارات قۇرالدارىنا بۇل ماسەلەگە قاتىستى كوممەنتاري بەرۋدەن باس تارتتى.

بەرىك وتەمۇرات Facebook الەۋمەتتىك جەلىسىندەگى پاراعىندا: «Wall Street Journal مەن Financial Times باسىلىمدارىنداعى ماقالالاردان كەيىن جەرگىلىكتى باق-تىڭ كوبى كوممەنتاري سۇراپ، تانىستارىم ويلارىن ايتىپ جاتىر. باق وكىلدەرىمەن سويلەسۋدەن ءپرينتسيپتى تۇردە باس تارتتىم. مەنىڭشە، ەشكىمنىڭ جەكە باسىنا ءتيىسىپ، ارتىق ەشتەڭە ايتقان جوقپىن. ەگەر قالاعان جاعدايدا وزگەشە بولار ما ەدى، بىراق ونداي جوسپارىم بولعان ەمەس. ارقيلى ءارى قىزىقتى پىكىرلەر ءتۇسىپ جاتىر. دەنى-قارنىم ساۋ، ەشقانداي قىسىم بولعان جوق جانە ءوزىمدى جاعدايدىڭ قۇربانىمىن دەپ سەزىنبەيمىن. مەن كوتەرگەن ماسەلەگە جۇرت نازارىن اۋدارعانىنا قۋانىشتىمىن. ال جالپى العاندا، مۇرىننان قان كەتىپ جاتقانىن جۇرتتىڭ ءبارى تۇسىنەدى عوي، سوندىقتان ايتقانىمدى تىڭ جاڭالىق دەۋگە كەلمەس. دياگنوزعا قاتىستى جانە ونى ەمدەۋ جولدارى جايلى جەكە وي-پىكىرلەرىمدى، بالكىم، كەيىنىرەك جازارمىن» دەپ تۇسىندىرگەن.

تەڭىز ارقىلى وتەتىن ترانزيت

جاپونيادا شىعاتىن Diplomat گازەتىنىڭ جازۋىنشا، ۋكراينا وزىمەن ساۋدا-ساتتىق جاسايتىن نەگىزگى بەس ارىپتەس ەلدىڭ ءبىرى – قازاقستانعا تاۋارىن رەسەي تەرريتورياسىن اينالىپ، گرۋزيا مەن ازەربايجان ارقىلى تاسىمالداۋعا تىرىسىپ جاتىر. ماقالا اۆتورلارى ەۋروپا مەن رەسەي اراسىنداعى شيەلەنىستىڭ قازاقستان-ۋكراينا ساۋدا-ساتتىعىنا قاۋىپ ءتوندىرىپ تۇرعانىن ايتادى. «قازاقستان ءوزىنىڭ الدەقايدا كەڭ ەكونوميكالىق مۇددەلەرى مەن رەسەيمەن جاقىن قارىم-قاتىناسى جانە رەسەي مەن ەۋروپا اراسىنداعى ساۋدا شايقاسىنىڭ زارداپتارى (وزىنە قارسى ادەيى جاسالماسا دا) ورتاسىندا قالىپ، ءارى-ءسارى كۇي كەشىپ وتىر» دەپ جازادى Diplomat باسىلىمى.

جاپون باسىلىمى ازاتتىقتىڭ ۋكراين قىزمەتى سايتىندا جاريالانعان ۋكراينا ينفراقۇرىلىم ءمينيسترىنىڭ مالىمدەمەسىنە سىلتەمە جاساپ، «قازاقستانعا گرۋزيا مەن ازەربايجان ارقىلى «ەكسپەريمەنتتىك» جۇك تاسىمالداۋ ساپارى 15 قاڭتاردا باستالادى» دەپ حابارلاعان.

«بۇل باعىت ەكونوميكالىق تۇرعىدان ءتيىمدى بولا ما، جوق پا – ونى ۋاقىت كورسەتەدى، بىراق بۇل مارشرۋت قازاقستانعا تاۋاردى جۇك اۆتوكولىكتەرىمەن نەمەسە تەمىر جولمەن تاسىمالداۋ قۇنىنان قىمباتقا ءتۇسۋى ءتيىس. گرۋزيا مەن ازەربايجان تەرريتورياسى ارقىلى قازاقستانعا جەتكىزىلەتىن ۋكراينا تاۋارلارى ءترانزيتى قارا تەڭىز بەن كاسپي تەڭىزىن دە كەسىپ ءوتۋى ءتيىس. سوندىقتان بۇل ارزانعا تۇسپەسى انىق» دەپ جازادى Diplomat.

اننا كلەۆتسوۆا

ازاتتىق راديوسى

Related Articles

  • اقش يراننىڭ حارك ارالىن باسىپ الا ما؟ 

    اقش يراننىڭ حارك ارالىن باسىپ الا ما؟ 

    كيان شاريفي يران يسلام رەسپۋبليكاسىنا تيەسىلى حارك ارالى. امەريكا مەن ءيزرايلدىڭ يرانعا اۋە شابۋىلدارى جالعاسىپ جاتقان تۇستا اقش-تاعى ساياسي ورتادا يسلام رەسپۋبليكاسىنا تيەسىلى حارك ارالىن باسىپ الۋ يدەياسى تالقىلانا باستادى. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، ۆاشينگتون يرانداعى مۇناي ەكسپورتىنىڭ نەگىزگى وشاعى سانالاتىن حارك ارالىن نىساناعا الۋى ابدەن مۇمكىن. بۇل سانكتسيالار قۇرساۋىنداعى يران ەكونوميكاسىن قۇلاتپاي ۇستاپ تۇرعان باستى تابىس كوزىن جاۋىپ تاستاۋى ىقتيمال. الايدا يران مۇناي ەكسپورتىنىڭ 90 پايىزىن قامتاماسىز ەتەتىن پارسى شىعاناعىنداعى شاعىن ارالدى باسىپ السا، بۇل اقش پەن ءيزرايلدىڭ يرانعا قارسى سوعىسىن ءتىپتى ۋشىقتىرىپ جىبەرۋى مۇمكىن. مۇنىڭ ءوزى دە يران ەكونوميكاسىن تولىق قۇردىمعا جىبەرە المايدى دەيدى ساراپشىلار. 7 ناۋرىزدا Axios باسىلىمى اقش اكىمشىلىگى حارك ارالىن باسىپ الۋ مۇمكىندىگىن تالقىلاعانىن حابارلادى . يران بۇل ارالعا

  • توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    Zhalgas Yertay ورىس ءتىلىنىڭ مارتەبەسىن ەش تومەندەتپەدىك، ونىڭ ءبارى كۇڭكىل ءسوز دەگەن ەكەن. قازاق ءتىلىنىڭ دە مارتەبەسى تومەندەدى دەپ بايبالام سالماڭدار دەپ ۇرسىپتى. الدىمەن جاۋابى جوق سۇراقتاردان باستايىق. توقاەۆ مىرزا، ەگەر ەشتەڭە وزگەرمەسە، وندا “تەڭ” ءسوزىنىڭ “قاتارعا” اۋىسۋى جاي كوز الداۋ ارەكەتى مە؟ قوعامداعى گرادۋستى باسۋعا تالپىنىس قانا ما؟ قازىرگى مەملەكەتتىك بيۋروكراتيالىق اپپاراتتىڭ ستاتۋس-كۆونى ساقتاپ قالۋعا تىرىسۋى دەپ باعالاسا بولا ما؟ ەندى توقاەۆ مىرزانىڭ ءار سوزىنە توقتالساق.“جاڭا كونستيتۋتسيا ءماتىنىنىڭ رەسمي قۇجات رەتىندە قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە جاريالانۋى كوپ نارسەنى اڭعارتپاي ما؟ بۇل جەردە تۇسىنىكتەمە بەرىپ، اقتالۋدىڭ ءوزى ارتىق”يا، قازىرگى قازاق ءتىلىنىڭ پروبلەماسى دا سول – قازاق ءتىلى مەن ورىس ءتىلىنىڭ قۇقىقتىق تەڭدىگى مەملەكەتتىك ءتىلدى كەمسىتىپ تۇر. ويتكەنى بيۋروكراتيا قۇجاتتاردى ورىسشا ازىرلەپ، كەيىن

  • كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    بۇعان ناقتى جاۋاپ – جوق، بۇل شەشىمنەن ەشبىر ءتىلدىڭ، سونىڭ ىشىندە، ورىس ءتىلىنىڭ دە قۇقى شەكتەلمەيدى. نەگە؟ ويتكەنى كونستيتۋتسياداعى مەملەكەتتىك ءتىل مارتەبەسى بيلىكتىڭ جۇمىس ءتىلىن عانا رەتتەيدى. ول نورمانىڭ قاراپايىم ادامداردىڭ قاتىناس تىلىنە قاتىسى جوق. ياعني، مەملەكەتتىك ءتىل – مەملەكەتتىك ورگاندار مەن جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋ ۇيىمدارى جۇمىس ىستەيتىن ءتىل دەگەن ءسوز. بۇل شەشىم ورىسشا سويلەيتىندەردىڭ قۇقىعىن شەكتەمەيدى، ورىسشا سويلەۋگە تىيىم سالمايدى. قاراپايىم ادامدار ۇيىندە، قوعامدىق ورىنداردا، بيزنەستە، مەديا مەن مادەنيەت وشاقتارىندا قالاعان تىلىندە سويلەي دە، جۇمىس ىستەي دە الادى. بۇعان كونستيتۋتسيانىڭ باسقا باپتارى ناقتى كەپىل بولىپ وتىر. ال جاڭا كونستيتۋتسيادا 9-باپتىڭ 2-تارماعى قازىرگى كۇيىندە قالسا، بۇل – قازاق ءتىلىنىڭ قۇقىعىن شەكتەيدى. سەبەبى مەملەكەتتىك ورگاندار قۇجاتتاردى وزدەرى ۇيرەنگەندەي الدىمەن ورىسشا جازىپ،

  • قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    Zhalgas Yertay كونستيتۋتسيادان ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، رەسەي بىزگە سوعىس اشا ما؟ بيلىك وسىلاي قورقىتا باستادى. بىراق ول سۇراققا قىسقا جاۋاپ – جوق. سەبەبى، رەسەيگە قارسى ءازىربايجان دا، ارمەنيا دا نەشە ءتۇرلى ارەكەتكە باردى، بارىپ تا جاتىر، بىراق ولارعا قازىر سوعىس قاۋپى ءتونىپ تۇرعان جوق. بۇل ءادىستى ساياسي مانيپۋلياتسيا دەيدى، شىن مانىندە، بۇنى قازىرگى ستاتۋس-كۆو جاعدايىن ساقتاپ قالعىسى كەلەتىن جۇيەنىڭ اسىعىس ويلاپ تاپقان ارگۋمەنتى دەۋگە بولادى. ويلاپ كورىڭىزشى، رەسەيگە ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار قاي تىلدە ءىس-قاعاز جۇرگىزەتىنى ەمەس، لويال بولعانىمىز كەرەك. ەندەشە، رەسەي ءبىزدىڭ لويالدىعىمىزدى ساقتاپ قالعىسى كەلسە، كونستيتۋتسياداعى ءتىل ماسەلەسىنە قارسى بولماۋى كەرەك. سەبەبى بۇل ىشكى تۇراقتىلىق ماسەلەسى. دەنى ساۋ ەلدىڭ بيلىگى ءوز كورشىسىنە وسىنداي قارسى ارگۋمەنت ايتار ەدى. ەندى

  • «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    قازىرگى اتا زاڭنىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرى، اكادەميك مايدان سۇلەيمەنوۆ كونستيتۋتسيا رەفورماسىن سىنادى. ول زاڭنىڭ ءماتىنىن شاعىن ءبىر توپ الدەقاشان جازىپ قويعانىن، ال كوميسسيا جاي عانا ماقۇلدايتىنىن ايتادى. ونىڭ سوزىنشە، عالىمدار مەن ساراپشىلاردىڭ ۇسىنىستارى ەسكەرىلمەيدى. بۇل تۋرالى اكادەميك Facebook-تە جازدى: كەيىنگى كەزدە مەنەن كونستيتۋتسيانى تالقىلاپ جاتقاندا، نەگە ءۇنسىز قالعانىمدى ءجيى سۇراپ جاتىر. قىسقا قايىرسام: ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم. ءيا، مەن قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرىمىن. تالقىلاۋ كەزىندە ەكى ماسەلە ءۇشىن كۇرەستىم: كونستيتۋتسيالىق سوتتى ساقتاۋ جانە پارلامەنتتىڭ وكىلەتتىگىن شەكتەمەۋ. بىراق ەكەۋى دە قابىلدانبادى. سوعان قاراماستان، مەن بۇل كونستيتۋتسيادان ۇيالمايمىن. مەن نازارباەۆ پەن ونىڭ وتباسىنىڭ جەكە بيلىگىن نىعايتۋعا باعىتتالعان كەيىنگى تۇزەتۋلەردەن ۇيالامىن. نازارباەۆتىڭ كەزىندە-اق وسى ماسقارا تۇزەتۋلەردىڭ بارلىعىن تالداپ، كونستيتۋتسيانى جەتىلدىرۋ بويىنشا بىرقاتار ۇسىنىستار ەنگىزۋ تۋرالى

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: