|  |  | 

جاڭالىقتار كوز قاراس

جەر كوميسسياسىنىڭ بۇگىنگى وتىرىسىنان بايقاعانىم。。。

jer talqisiجەر كوميسسياسىنىڭ بۇگىنگى وتىرىسىنان بايقاعانىم:

1. رۇقسات ەتىلمەگەن ميتينگىنىڭ اسەرى.

وتىزعا جۋىق بەلسەندىنىڭ تۇتقىندالعانى، كەيبىرىنە قىلمىستىق ءىس قوزعالعانى، شەرۋگە بەتتەگەندەردىڭ جاپپاي قامالعانى تەككە كەتپەگەن. الدىڭعى ميتينگىلەردىڭ جالعاسى، مامىردىڭ 21-ىندەگى وقيعا كوميسسياداعى حالىقشىلداردىڭ پوزيتسياسىن نىعايتقان. بۇگىنگى جيىننىڭ بەلسەندىسى مۇقتار تايجان “مامىردىڭ 21-ىندە شەرۋگە شىعۋدىڭ قاجەتى شامالى، ماسەلەنى بىلاي دا شەشۋگە تىرىسامىز” دەگەنى ەستە. مەنىڭشە حالىقشىلدار كوميسسيادا كوزىرگە اينالاتىن وقيعاعا شاقىرماسا دا ۇندەمەي قالۋى كەرەك ەدى. ساياساتتىڭ زاڭى سولاي). ارقاسى قوزىپ وتىرعان ءبىراز جۇرت مۇقتار تايجان مەن تاعى دا باسقا ازاماتتار اسىرە ساق ۇستانىمدارىن جاريالاعان سوڭ باسەڭسىدى. سونىڭ وزىندە كوميسسياداعى حالىقشىلدار سوڭعى ميتينگىنىڭ ىقپالىن سەزدى دەپ ويلايمىن.
بيلىكتى توڭكەرمەك بولدى، پالەن-تۇگەن دەگەندى ىشكى ىستەر ءمينيسترىنىڭ وكىلى وسى جيىندا تاعى قايتالادى. مۇقتار تايجان دەرەۋ سۇراق قويىپ ەدى، وزىڭە بىلاي شىعىپ جاۋاپ بەرەيىن دەپ جالتاردى. حالىقشىلدار وسى مۇمكىندىكتى پايدالانىپ، مامىردىڭ 21-ىندەگى وقيعانى جاقسىلاپ تالقىعا سالا المادى. تاقىرىپتان اۋىتقىماۋ ءۇشىن ميتينگىلەر ماسەلەسى مەن وعان باس پروكۋراتۋرا بەرگەن باعانى كوميسسيا وتىرىسىنىڭ كۇن تارتىبىنە جەكە ەنگىزۋى كەرەك. 1986 جىلعى جەلتوقسان وقيعاسىنان كەيىن قازاق ۇلتشىلدىعى تۋرالى ماسكەۋدەگى ورتالىق كوميتەت ارنايى قاۋلى الىپ، كەيىن ونى ارنايى كوميسسيانىڭ كۇشىمەن زورعا جويعىزعان. سول كوميسسيانىڭ باسى-قاسىندا جۇرگەن مۇقتار شاحانوۆ وتىر عوي كوميسسيادا. باس پروكۋراتۋرا ءوز قۇزىرەتىنەن اسىپ، 21 مامىرداعى ميتينگكە زاڭي باعا ەمەس، تاريحتا قالاتىن ساياسي قاۋلى شىعاردى. سوندىقتان كوميسسيا بۇل ماسەلەنى ءالى دە بولسا جەكە قاراۋى ءتيىس. سودان سوڭ، كوميسسيا قۇرىلعان كەزدە مۇشەلەردىڭ قاتارىندا اتالعان ماكس بوقاەۆ پەن ءبىر وتىرىستان كەيىن شىعىپ كەتكەن ماقسات نۇرىپباەۆ كوميسسياعا قايتا قوسىلۋى كەرەك. جىگىتتەرگە اباقتىدا ءبىراز تىڭ وي كەلگەن بولار.

2. ءساتسىز رەفورمانى مويىنداۋ.

مەنىڭشە، بۇگىنگى وتىرىستا قازاقستاننىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى رەفورماسىنىڭ ءساتسىز بولعانى العاش رەت جوعارى كوميسسيا دەڭگەيىندە مويىندالدى. “جەڭىل ماشينە شىعارىپ نەسىنە تىراشتاندىق، نەگە سوقا شىعارمادىق، سول اقشانى اۋىل شارۋاشىلىعىنا نەگە قۇيمادىق” دەگەن ايتاحانوۆ پەن كوسارەۆتەردىڭ ءسوزى بولار ءىس بولىپ كەتكەننەن كەيىن “ك-تىمىزگە نەگە قارامادىق” دەگەندى ەسكە ءتۇسىردى. اۆتوموبيل جاساۋمەن شۇعىلدانىپ جۇرگەن توپ-مەنەدجەرلەردىڭ «قازاقستان ماشينە شىعارۋدى ون جىلعا كەش باستادى، ەندىگىسى بوس اۋرە، اقشا جەۋدەن وزگە تۇك ەمەس» دەگەنىن ءوز قۇلاعىمەن ەستىگەن، كەزىندە داۋىرلەگەن، بۇگىندە تۇرالاعان اۋىلدا وسكەن ءبىز سياقتىلارعا مۇنداي مويىنداۋ وتە اۋىر ەستىلەدى ەكەن. جيىرما بەس جىل جازىقسىز تۇرمەدە وتىرىپ، ەندى اقتالعانداي سەزىمدە بولدىم). باسقا دا بيلىكشىل بىرنەشە سپيكەر ء“وزىمىز دە جەردى ۇقساتار ەدىك” دەگەندى ءىلىپ اكەتتى. ياعني، وكىمەت اقشانى ءراسۋا قىلماعاندا جەر ساتامىز با، جوق پا دەپ وتىرماس ەدىك دەگەندى انىق اڭعارتتى. مەنىڭشە بۇل، پرەزيدەنت نازارباەۆتىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىنا جاساعان رەفورماسىنا ءوزى قۇرعان كوميسسيانىڭ امالسىزدان بەرگەن العاشقى اشىق باعاسى، مويىنداۋى. ەندى اۋىلدان تەك كەشىرىم سۇراۋ قالدى))
جالپى بۇگىنگى وتىرىستا انشەيىندە شەڭبەردەن شىعا المايتىن ءبىراز سپيكەرلەردىڭ ەكى ويلى بوپ، بىلقىلداپ قالعانىن بايقادىم. قانشا دەگەنمەن وتىرىس تىكەلەي ەفيردەن كەتىپ جاتىر دەگەندەي. ەلگە قاراۋعا دا بەت كەرەك. ايتپاقشى، ازاتتىقتان وزگەلەر نەگە تىكە تاراتپايدى وسىنى، كوميسسيا امەريكانىكى ەمەس ەدى عوي؟)).

3. پارلامەنت.

انشەيىندە وپپوزيتسيا مەن قوعام بەلسەندىلەرىمەن سويلەسپەيتىن بيلىك جەر كوميسسياسىن قۇرۋ ارقىلى ءوزى قۇرعان پارلامەنتتىڭ دە تۇككە تۇرمايتىنىن مويىندادى. بۇگىنگى وتىرىس – دايىن پارلامەنت قوي. پارلامەنتتە جەر ءۇشىن قىپ-قىزىل ايتىس، تالاس-تارتىس، ءتىپتى توبەلەس بولۋى كەرەك ەدى. دەپۋتاتتارى توبەلەسەتىن ەلدەر قىرىلىپ قالعان جوق)). مەنىڭشە بيلىك تىم بولماسا وسى جەر كوميسسياسىنداعى «حالىقشىلدار» سەكىلدى كونسترۋكتيۆتى ساياساتكەرلەر مەن بەلسەندىلەردى پارلامەنتكە ءالى دە بولسا كىرگىزۋى كەرەك. كورىنىپ تۇر، ماكس بوقاەۆتان وزگە راديكالدارى جوق)). بۇل ەندى باسقا اڭگىمە، بىتپەيتىن جىر.

ەڭ باستىسى جەر كوميسسياسىنداعى حالىقشىلدار «نۇروتاننىڭ» دوكەيلەرىمەن جيىن ۇستىندە، تىكەلەي ەفيردە تىكە سويلەسىپ، قارجاسىپ، شايناسسا دەيمىز. بيلىك دەگەنىمىز – كۇش. كۇشتى كۇشتىنى عانا سىيلايدى. مۇقتار تايجان سويلەپ وتىرىپ، مينيسترلەرگە قاراپ «سولاي ما؟» دەگەندە زالدا ءبىرتۇرلى ىڭعايسىزدىق پايدا بولاتىنىن بايقادىم. ەشكىم بۇلاي ناگلىي سويلەمەگەن عوي ولارعا)).


اسىلحان ماماشۇلىنىڭ facebook پاراقشاسىنان الىندى

Related Articles

  • پرەزيدەنتتىڭ بەنيليۋكس گامبيتى نەمەن اياقتالادى؟

    پرەزيدەنتتىڭ بەنيليۋكس گامبيتى نەمەن اياقتالادى؟

    ەۋروپا جۇرەگىندە اشىلعان گەشتالت. پرەزيدەنتتىڭ بەنيليۋكس گامبيتى نەمەن اياقتالادى؟ ەلىمىزدە الماتى حالقى جاڭا تاكسي اشىپ، ال شىمكەنت حالقى وزبەك كورشىسىمەن بىرگە كەشكى ماتچتى تاماشالايىن دەپ وتىرعاندا قازاق ءۇمىتىن ارقالاعان Airbus موتورىن دۇرىلدەتىپ، بريۋسسەلگە ۇشىپ كەتكەن بولاتىن. پرەزيدەنت توقاەۆ گەوساياسي قاقتىعىستار، ساۋدا سوعىستارى، سانكتسيالىق قىسىم مەن لوگيستيكالىق تاۋەكەلدەر كۇشەيىپ جاتقان بۇل زاماندا قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيا ءۇشىن ەڭ تىنىش ايلاق ەكەنىن تاعى ءبىر ەسكە سالۋ ءۇشىن بارا جاتقانى انىق. تۋرا وسى ساپار الدىندا Fitch قازاقستاننىڭ ۆۆۆ رەيتينگىن راستاپ، مىقتى ارگۋمەنتتى قالتامىزعا سالىپ جىبەردى. بريۋسسەل ەۋروپا كاپيتالىنىڭ سورەسى ەكەنىن بىلەمىز. سول سورەدە جاتقان ميلليارد ەۋرو ينۆەستيتسياعا ءبىز قول سالعاندا، باستىسى ەشكىم ء“تايت” دەمەۋى كەرەك. سوندىقتان قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ بەلگيا پرەمەر-ءمينيسترى بارت دە ۆەۆەرمەن

  • قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق.

    قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق.

    Zhalgas Yertay قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق. ول حالىقتىڭ ىشكى كۇشى مەن بيلىكتىڭ ساياسي ەركىنە قارايلاپ تۇر ەرتەرەكتەن باستايىق. باياعىدا قازاقتىڭ باستى پروبلەماسى سانىندا ەدى، ول راس. قازاقتار ءوز جەرىندە ازشىلىققا اينالعان-دى. ال قالادا قازاقشا ەستۋ قيىن بولاتىن. مەكتەپتەردە، ۋنيۆەرسيتەتتەردە، مەملەكەتتىك باسقارۋدا، بيزنەستە قازاق ءتىلى شەتتەتىلدى. سول كەزدە قازاق ءتىلىنىڭ تاعدىرى دەموگرافياعا تاۋەلدى ەدى. بۇل لوگيكا ۇزاق ۋاقىت دۇرىس سانالعان. بىراق بۇگىنگى قازاقستانعا قاراساق، جاعداي وزگەردى. قازاقتار كوپشىلىككە اينالدى. قازاق ءتىلىن تۇسىنەتىندەر مەن سويلەيتىندەر سانى بۇرىن-سوڭدى بولماعان دەڭگەيگە جەتتى. قازاق مەكتەبىنە باراتىن بالالاردىڭ سانى جىل سايىن ارتىپ كەلەدى. قازاق ءتىلى كۇندەلىكتى ءومىردىڭ نەگىزگى تىلىنە اينالدى. بىراق نەگە ءتىل ماسەلەسى ءالى وزەكتى بولىپ تۇر؟ ماسەلە سانعا ەمەس، ساناعا

  • قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى ھام جاڭا كونتسەپتسيا

    قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى ھام جاڭا كونتسەپتسيا

    ارما اعايىن! شاعىن ساراپتاما ءبىرىنشى، قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى كەلە جاتىر. داعدارىسقا قارسى قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ جاڭا كونتسەپتسياسىنىڭ جاسالماۋى الاڭداتادى. ءبىز قازىر 18 عاسىرلارداعى قازاق حان-سۇلتاندارى قابىلداعان ەتنوگەنەزدىك كونتسەپتسياسىمەن ءالى ءومىر ءسۇرىپ كەلە جاتىرمىز. ودان كەيىنگى ءۇش عاسىردا كولونيزاتسيالىق كىرىپتارلىق ەتنوگەنەزدىك جاڭا كونتسەپتسيانى قابىلداۋعا ءھام ترانسفورماتسيالاۋعا مۇرسات بەرمەدى. قولدانىستاعى قازاق شەجىرەسىن اشىپ قاراڭىز، رۋلار شەجىرەسىنىڭ كونتسەپتسياسى 18 عاسىرلاردا قابىلدانعان ميزامعا سايكەس كەلەدى. ءتىپتى شەجىرەدەگى اتالىق رۋلار سول عاسىرداعى قاندايدا ءبىر تاريحي تۇلعادان (باتىردان) باستاۋ الادى نەمەسە شەجىرەدەگى اتى اتالاتىن رۋلار 18- عاسىرعا بارىپ توقتايدى، ارى قاراي ۇزىك-ۇزىك. بۇل 18- عاسىرداعى جاۋگەرشىلىك زاماننىڭ تالابىنا ساي سۇرىپتالعان قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ كورىنىسى ەدى. ياعني قازاق شەجىرەسىنىڭ كونتسەپتسياسى قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ مودەلىن قالىپتادى. ەكىنشى، ساياسي جانە مادەني شەشىمدەردىڭ

  • عالىم بوقاش. «وزىنە ار تۇتقان، جاتتان زار تۇتادى!»

    عالىم بوقاش. «وزىنە ار تۇتقان، جاتتان زار تۇتادى!»

    ەكى مىڭىنشى جىلداردىڭ باسىندا قازاق رۋحانياتىندا ەرەكشە باسىلىمدار بولدى. اتاپ ايتساق، اتىراۋ شارىندە شىققان «التىن وردا» گازەتى بولسا، ودان كەيىنگىسى الماتى قالاسىندا شىعىپ تۇرعان «جاس قازاق»، سونداي-اق «شەتەل ادەبيەتى» سىندى گازەتتەر ەدى. «التىن وردا» گازەتىنە مەيىرحان اقداۋلەتۇلى، ال قالعان ەكەۋىنە تالعات ەشەن مەن ارداق نۇرعازى ىسپەتتى قازاقتىڭ ينتەللەكتۋال ازاماتتارى باس رەداكتور بولعان ەدى. ءبارى  دە ەسىمدەرى ەلگە ءمالىم، عاجايىپ اقىندار. باز بىرەۋلەردىڭ: «جۋرناليست بولماسا، اقىن ەشقاشان جارىتىپ گازەت شىعارا المايدى»، – دەگەن سىپسىڭ سوزدەرىنىڭ اۋىزىنا قۇم قۇيىپ، الگى اپەرباقان تۇسىنىكتىڭ اياعىن كوكتەن كەلتىرگەن دە وسى تالانتتى قالامگەرلەر بولدى.  «ادەبيەت پورتالى» «ۋاقىت پەن كەڭىستىك…» ايدارىمەن  تەك اتالعان وسى باسىلىمدار عانا ەمەس، جاڭا عاسىردىڭ باسىندا قازاق باسپاسوزىندە جارىق كورگەن نەبىر جىلىكتى جازبالار مەن تانىمدىق

  • ناۋرىز مەرەكەسى قۇرمەتىنە پانفيلوۆ كوشەسىندەگى ساحنادا ء«ان قاناتىنداعى ناۋرىز» اتتى ءداستۇرلى ونەردە جۇرگەن جاس ورىنداۋشىلاردىڭ ءان كەشى ءوتتى.

    ناۋرىز مەرەكەسى قۇرمەتىنە پانفيلوۆ كوشەسىندەگى ساحنادا «ءان قاناتىنداعى ناۋرىز» اتتى ءداستۇرلى ونەردە جۇرگەن جاس ورىنداۋشىلاردىڭ ءان كەشى ءوتتى.

    بۇگىن الماتى قالاسى اكىمدىگى مادەنيەت باسقارماسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن پانفيلوۆ كوشەسى بويىنداعى ساحنادا ناۋرىز مەرەكەسىنە ارنالعان «ءان قاناتىنداعى ناۋرىز» اتتى جاس ورىنداۋشىلاردىڭ ءداستۇرلى ءان كەشى جوعارى دەڭگەيدە ءوتتى. الماتى قالاسى حح عاسىردىڭ 30-جىلدارىنان باستاپ ۇلت مادەنيەتىنىڭ ۇيىتقىسى، ورداسى قىزمەتىن اتقارىپ كەلەدى. ءداستۇرلى ونەردىڭ ءىرى وكىلدەرى، زەرتتەۋشىلەرى وسى قالادا تۇرىپ، ەڭبەك ەتتى. قازىر دە پروفەسسيونالدىق تيپتەگى ءداستۇرلى مۋزىكانىڭ ەڭ ءىرى وشاعى – الماتى. مۇندا ەتنومۋزىكانىڭ بەلگىلى قايراتكەرلەرى، ءداستۇرلى دومبىراشى، قوبىزشى، سىبىزعىشى، ءانشى-تەرمەشىلەر ازىرلەيتىن ارناۋلى ورتا جانە جوعارى وقۋ ورىندارى، ونەر ۇجىمدارى شوعىرلانعان. قازاق كونە مۋزىكا اسپاپتارىنىڭ جەر بەتىندەگى جالعىز مۋزەيى مەن ەلىمىزدەگى جالعىز ءداستۇرلى ونەر تەاترى دا وسىندا. سوڭعى ۋاقىتتارى الماتى قالاسىندا ءداستۇرلى ونەردى ناسيحاتتاپ جۇرگەن جاس ونەرپازداردىڭ ارنايى ءان كەشى وتپەپ ەدى.

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: