|  | 

Ädebi älem

PEZIYA KERBWĞISI

 

Aqilbek DalelulyAqılbek Dälelbekwlı 1974jılı QHR-dağı

Altay aymağı Köktoğay audanında düniege kelgen.

onı Qıtay qazaqtarı <<PEZIYA KERBWĞISI>> dep atauğa

dağdılanıp ketken.

qansonarda basılğan izdiñ özi bayırğı

sürendermen kelise bermeydi,

Aqılbektiñ izi jañaşa süren retinde qaraladı,

böri soqpaqtı boz daladağı <<Poeziya kerbwğısınıñ>>

sezim şırpısına tamdırğan alau otı bükil şığıs alqabınan şwbatıla jetip mineki Atırauğa deyin damıl tappaqşı.

 

 

 

 

 

 

İÑKÄRLIQ

 

Keñ keudeme keruen tartqan nwrları ,

Men ömirge inkar edim …

özimşe !

Qıtığı mol qıiyal deytin qırdağı ,

…Qıiılamın ,

qırşın ümit köz ilse…

 

Enteletip jan- dilimdi bir baqıt ,

Ertegidey !

erte , erte , erteden ,

Jalğız säule bar jalğanda , jırlatıp -

Janarımen jüregimdi örtegen .

 

Bal moynına mıñ boyaular asılıp ,

Qızıl- jasıl japırağına qonğan när.

O, dariğa !

mıñ jürekke jol alıp ,

Ol turalı än salatın ormandar .

 

Samal esken saharanıñ tüninen ,

Kisinese añsap arman – arğımaq ,

Taudıñ taza nilin sorğan tilimen ,

Ol jäyinda jır oqıitın bal bwlaq .

 

Bir ğajap naz mıiığında kilkigen ,

Sol beyne üşin özegimdi ot qarıp…

Janartauday qayta – qayta silkinem ,

Wşqındarım aspan jaqqa attanıp…

 

Janğa şekken jazımıştıñ jazuın ,

Men – qızğış qws !

…inkar ,

ömir ,

säulege …

Sen – jalınsıñ ,

närkes beyne- näzigim ,

Salqın tartpay sala ber san äurege !!

 

SİBERLE JAÑBIR

 

Ağıl da tegil oqılğan oylı jır ma ediñ ,

Siberle , jäñbir !

janımnıñ juşı kirbeñin .

Tınıştıq- kiie twmarın tağıp moynıma ,

Tıñdağım kelip twr meniñ…

 

Şımşılap tünder ,

şıirıqtırıp qısqa kün ötken ,

Keudeme kermek tamşını  , jäñbir , tünetpen !

Jaurağan sezim japıraqtarın jılıtıp ,

Wşırşı kepter jürekten .

 

Bwlttarıñ seniñ – jwldızdıñ bwyra jolağı ,

Bwlttarım meniñ – bwrqanğan mwñnıñ boranı .

Qwlazıp kettim ğwmırlar üşin qañbaqtay ,

Belgisiz qayda qonarı .

 

Jatırqap köñil jändikterinen narıqtıñ ,

Qalğanday qwmda , qatalap qanşa talıqtım .

Siberle , jäñbir !

silkinip alıp qağayın ,

Qaymana şañın halıqtıñ !!

 

SÄULE

 

Oyğa batıp … o , batısım- şığısım !

Tosıt köter , tosın tuğan jır üşin .

Añızdağı alıp qara köleñke ,

Kün nwrına suarıp twr qılışın .

 

Jer !

tirşilik !

keruen köşip , it ürgen ,

Kürsinemin , küñirense küyki ingen .

Süreni köp , süykimi joq pendeniñ ,

Swr kökekke wqsatamın sıiqın men .

 

Kermaldasqan küdik jäne totı – ümit ,

Keñistikke zaual bolıp oqılıp .

Dala jatır añsap aspan dauısın ,

Bara jatır kerim säule ketilip .

 

Jer- wjımaq !

özeginde ömir bar ,

Ömir üşin örtene qol soğıñdar .

Ğalamatın qaydan wqsın ğarıştıñ ,

Topıraqqa tamır tartpas töbirlär .

 

Şanşıp nayza – kirpigimdi kökke men ,

Kün közinen küreñitken ot körem …

Soñğı şuaq mıñ jürekke tökti aray ,

O, dariğa !

ernin tistep eppenen .

 

Japıraqtar ayıp tağıp añğalğa ,

Qarañğılıq jäylap …

qaldım armanda !

Säule şaşıp ketu kerek – au ,

Marjan- ğwmır üzilgenşe …

bar mañğa !

 

Ruhınday oqıs söngen säuleniñ ,

Egiz jwldız jandı… jalğap däurenin .

Ayhay ,jalğan !

keudeme engen älemniñ ,

Keremetin jırlay almay äuremin…

 

———————————————–

kerey.kz

Related Articles

  • Attığa jol, auızdığa söz bermegen Twrım batır

    Är däuirde halıqtıñ pana twtar, qormal sanar qwrmetti azamattarı boladı, solardıñ biri zamanı Attığa jol, auızdığa söz bermeytin, batırlığımen halqı jaqta twrıp, mınau ortası men mekenin qorğau jolında sırt jauğa ses bolıp kelgen Twrım batırdı tuğan halqı mäñgi wmatpaydı. Twrım bala küninen baluandığımen, qamşıgerligimen atı şıqqan, eseyip at jalın tartıp mine köz alartqan jaularınıñ betin qaytarıp közge tüskendikten «bwl öñirde Twrım bar» dep sırt jaular attap baspaytın bolğan. Twrım ömiriniñ soñında ziratın qazıp, qabırın twrğızıp qoyıp qajılıq saparğa attanıp, qaytarında bügingi Semey öñiri mañına kelgende twyıqsız dünie salıp, jol joldastarı süyekte bwzbay Sarterektegi özi äzirlep ketken qabırğa jetkizip, el, jwrtına tabıs etidi. Iteli ruınıñ bir mwnşa atası Ajı güñ bolıp

  • «Sen esirke, tınış wyıqtat, baq sözime!» /ABAY/

    «Sen esirke, tınış wyıqtat, baq sözime!» /ABAY/

    Bizdiñ qazaqta «malğa dostıñ maldan basqa mwñı joq» – «maldan boğı ğana böten» talay jarımes Abaydıñ atına neşe türli söz aytqan. Onıñ işinde saudager ğana emes, özin “söz wstağan”, “el wstağan” sanaytındar da boldı. Bwlarğa Abaydıñ özi jauap berip ketken: «Tınış wyıqtat, sen esirke, baq sözime!». Al, anau jigit «maldıñ buımen» negizgi oyın dwrıs jetkize almağan siyaqtı. Ol, «Qwnekeñ malın şığındap, Abaydı oqıtıp, jağday jasamağanda qalay bolar edi… Biz de sol Qwnekeñ siyaqtımız…» degendi aytpaqşı boldı – au deymin… Qwnekeñ qayda, sen qayda… «Quatı küşti nwrlı söz, Quatın bilgen abaylar…» – deydi Abay. Sözdiñ quatın bilmegen öte qiın, küyip qaluıñ mümkin… Osı arada Britaniyanıñ Prem'er – ministri bolğan Bendjamin Dizraelidiñ

  • Mırjaqıp Dulatov türmede jatqanda jazğan öleñi

    Mırjaqıp Dulatov türmede jatqanda jazğan öleñi

    Jeke arhivimnen tabılğan qwndı mwrağat «Mırjaqıp Dulatov türmede jatqanda jazğan öleñi) Bwl öleñdi 1980 – jılı Ör Altaydıñ Köktoğay audanına qarastı Düre auılında 61 jastağı Qauan Orınbasarwlı degen aqsaqal aytqanınan jeke arhivimde saqtalıp qalğanınan tauıp oqırmanmen bölisip otırmın. Ay, qwday – au, aqqa jaq, Öziñi ayan men naqaq. Aqiqat degen jolıñnın, Abıroyıñdı aşpa haq. Ayatbenen qadısqa, Alla niet aq iske. Jan almasam joq edi-au, Jaza tartsın degen baq. Meni sottap baylatıp, Zığırdandı qaynatıp. Masayrasın mäz bolıp, Qinağandı öziñ tap Jaqın jerden jau şığıp, Maqül isten dau şığıp. Dwşpan üstap qolımnan, Itter tistep tonımnan. Jaman tosu bolğan şaq, Tütqın bolıp tarığıp, Jalğız jatıp zarığıp, Aşu qısıp oydı alıp, Dert jäyilip boydı

  • Qazaq etnogeneziniñ dağdarısı ham jaña koncepciya

    Qazaq etnogeneziniñ dağdarısı ham jaña koncepciya

    Arma ağayın! Şağın saraptama Birinşi, qazaq etnogeneziniñ dağdarısı kele jatır. Dağdarısqa qarsı qazaq etnogeneziniñ jaña koncepciyasınıñ jasalmauı alañdatadı. Biz qazir 18 ğasırlardağı qazaq han-swltandarı qabıldağan etnogenezdik koncepciyasımen äli ömir sürip kele jatırmız. Odan keyingi üş ğasırda kolonizaciyalıq kiriptarlıq etnogenezdik jaña koncepciyanı qabıldauğa häm transformaciyalauğa mwrsat bermedi. Qoldanıstağı qazaq şejiresin aşıp qarañız, rular şejiresiniñ koncepciyası 18 ğasırlarda qabıldanğan mizamğa säykes keledi. Tipti şejiredegi atalıq rular sol ğasırdağı qandayda bir tarihi twlğadan (batırdan) bastau aladı nemese şejiredegi atı atalatın rular 18- ğasırğa barıp toqtaydı, arı qaray üzik-üzik. Bwl 18- ğasırdağı jaugerşilik zamannıñ talabına say swrıptalğan qazaq etnogeneziniñ körinisi edi. YAğni qazaq şejiresiniñ koncepciyası qazaq etnogeneziniñ modelin qalıptadı. Ekinşi, sayasi jäne mädeni şeşimderdiñ

  • Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

    Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

     Serik Erğali Suretter: aqmeshit-zhastary.kz, democrat.kz sayttarınan alındı. Ata Zañ jobasınıñ talqısı Qazaqstandağı eñ sezimtal, eñ wzaq talqılanıp kele jatqan mäseleniñ biri — memlekettik tildiñ naqtı märtebesi. Konstituciyada qazaq tili memlekettik til dep jazılğanına otız jıldan astı. Alayda qoğamdağı şınayı swraq äli de aşıq: qazaq tili — basqarudıñ tili me, älde simvoldıq märtebedegi til me? Til mäselesi nelikten şeşilmey keledi? Sebebi biz wzaq uaqıt boyı tilge: – mädeni qwndılıq retinde ğana qarap keldik; – onı memlekettik basqaru tili retinde naqtı bekitpedik. Nätijesinde: – Konstituciyada bir mätin, – täjiribede basqa jağday qalıptastı. Bwl qayşılıq tildiñ emes, konstituciyalıq ayqındıqtıñ älsizdiginen tuındadı. 9-baptağı bastı tüyin Joba boyınşa: 1. Qazaqstan Respublikasınıñ memlekettik tili – qazaq tili. 2. Memlekettik wyımdarda

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: