|  |  | 

Езутартар Әдеби әлем

ҚУ- ҚУ, ДУ- ДУ

Жұмат ӘНЕСҰЛЫJumat anesuli

ҚУ- ҚУ, ДУ- ДУ

( Жұматтың әзілдері мен қалжыңдары)

 
«Беті бес елі қалың ұятсыз өсекші арамызда жүр екен ғой!»
Ауылдағы жаңалықтарды үйден үйге жеткізіп отыратын бір ақ әйел бар. Оны жұрт “Қаражорға” деп атайды. Aуылға бір “жаңалық тараса “Кім айтыпты” деп сұрағанда, “Қаражорға” айтты” десе, бітті, “Ә,ә! Қаражорға айтса, қалт айтпайды” дейді екен жұрт.
Содан ойда жоқта Қаражорғаға бір бәсекелес шығады. Соңғы кезде көрші қаладан жеткен “жаңалықтар” пайда бола бастайды. Сосын Қаражорға өзінен басқада “жаңалық” айтушыны іздеп, көршісінен: “Кім айтып жүр бұл әңгімені?” деп сұрайды. Көршісі: “Ауылсоветтің қатыны жексенбі сайын қалаға барып келеді, сол айтты” десе, Қаражорға: “Көтек! Беті бес елі қалың ұятсыз өсекші өзіміздің арамызда жүр екен ғой!”деп бетін шымшылаған екен.
«Менікі автобустың газынан тазарақ!»
Бір жігіт артымен де, аузымен де САСЫҚ ЖЕЛ шығарғыш екен.
Замандасы: “айналаңды сасытып бара жатсың ғой” десе, анау:
“Менікі автобустың газынан тазарақ!” деп құтылған екен.

«Бір шекілген қант әрі қарай шекіле береді»
Ерте заманда біздің Торғай жақтағылар қант, шәй және тұрмысқа қажетті ол пұл заттарды Атбасар, Қарқаралы базарына барып, малға айырбастап әкелген. Ол кездегі қант ат басынанда үлкен, шетінен шекіп жейтіндей ірі болған. Сол базаршылап келген бір жігіт ағасы үлкен шаруа бітіріп келгеніне ырза болып, төрде көрпенің үстінде, жастыққа жантайып,маңызданып жатады. Алдына дастархан жайылып, құрт, ірімшік, маймен шәй ішу басталса керек, сонда базардан келген жігіт ағасы:
-Қатын ау, дастарханға анау Атбасардан әдейі әкелген ат басындай қантты қойсай, аузымыздың дәмін алып, рахаттанып бір шәй ішейік”- десе, бәйбішесі:
-Алда наурыз келе жатыр, одан кейін жайлауға шығамыз. Жазға дейін жетсін деп жүрген ғой менікі. Қант дегенің шетінен бір шекіліп кесе, әрі қарай шекіле береді ғой!- депті. Сонда күйеуі
-Қатына ай, бұрын аузыңа түспеген ұлағатты сөз айттың ғой!
Жарайды, сонда да әкел бері,көршімен бірге тәтті шәй ішіп бір көрейік -депті.

 

 

«Келесі жолы екі миллион берсе, өзім ақ жығыла салам!»
Екі мықты боксшы Төрт миллион үшін рингте ұзақ шекіседі. Ақырында біреуі ұпай санымен жеңіп шығады. Ұпаймен жеңгені 2,5 миллион алып, жеңілгені 1,5 миллион сыйақы алады. Сонда жеңілген боксшы доллармен сыйақы алып тұрып: “Келесі жолғы шайқаста маған екі миллион берсе, өзім ақ жығыла салам!” деген екен.

 
«Мұның денесін шыныға салып, ғылым үшін сақтау керек»
Көл жағасында тасбақа мен жылан қыдырып келе жатады. Бір кезде алдарынан төрт аяғы көкке көтеріліп өліп жатқан жасыл қоңыз кездеседі. Жылан әп дегенде жасыл қоңызды жұтып жіберейін деп ,
тілін сумаңдатып жатқанда, оған тасбақа:
-Тоқта! Бұл өліп жатқан әлемге атағы шыққан дүниедегі ең ҚУ ЖУЧОК еді. Бұл көп өмір сүреді деуші еді, неғып өліп қалған?
-Енді, ажалы жеткен шығар.
-Иманды болсын. Мұны лақтырмау керек. Бұл өте сирек кездесетін қу ҚОҢЫЗ. Бізде кунсткамера бар ма?
Жоқ
Ал, ғылыми лаборотория бар ма?.
-Ондай бар ғой.
-Бар болса, сондағы шыныға салып, мұның басының ерекшелігін , денесін ғалымдарға зерттеуге беру керек.Ал, саған жемтік любой уақытта табылады ғой- депті тасбақа жыланға.

 
«Ойбай, онда мұныңды алып кет, мен бұл столға отырмаймын!»
Бір жігіт телеарнаның бастығы қызметінен босап, орнына бiр құрдасы келіпті. Кетіп бара жатқан экс бастыққа құрдасы:
-Мына жерде қимайтын затың болса, қалдырма, алып кетсейшi- деп күледі.
-Иә, әсіресе, мына столды қимаймын. Бұл столдың менің кезімде көрмегені жоқ. Талайға ыстық төсек те болды ғой- депті. Сонда Жаңа келген бастық шошып кетіп:
-Ойбай, олай болса, мұныңды қазір алып кет! Мен бұл столға отырмаймын! -депті.
 

Жұмат ӘНЕСҰЛЫ,жазушы

Related Articles

  • Азаттық жыры (Өмірхан АЛТЫНҒА)

      Күлкісін баланың, Әлдиін ананың, Кісінеуін жылқының, Боздаған  түйенің, О, ғажап киелі үн, Мен соны сүйемін. Киелі дауыстар, Жер  жарып тарады. Жұпыны тірліктен, Қорғанып  барады. Рухын жоймауға, Ертеңін ойлауда, Ұлы көш үдере көшуде, Сатылу ақшаға, алтынға. Жоқ мінез, қазақтың салтында.   Мезі боп, ыс түтек ғасырдан, Қанжардай атылған, Көктегі күнді жайлатып, Найзағай ойнатып, Арыстандай аһ ұрған. Намысын бермеуге, Жел сөзге ермеуге. Дінсіздің қолынан, Қиянат көрмеуге. Дінінен айрылып, Имансыз өлмеуге. Ізінен шаң борап, Өлгенін тоңға орап. Айқасқа мінген ұл, Айшылық жол қарап. Туы бар көтерген, Қолында  ардан ақ. Аталар шешімін, Ботасы жөн санап. Ұлы көш барады, Бір-бірін қаумалап.     Ұлы  құл, Қызы күң Болуды қаламас. Бұл тірлік тағдырмен, Бетпе-бет жағалас.

  • МҰХТАР МАҒАУИН. “МЕНІҢ ТҮРЛІ ТҮСТЕРІМ” (ӘҢГІМЕ)

    МЕНIҢ ТҮРЛI ТҮСТЕРIМ Кейiнгi кезде бей-берекет, сұрықсыз түстер көрем. Сұрықсыз ғана емес, мән-мағнасыз, күлгін, күңгірт. Әлдебір бекетке, мекенге жете алмай жатам. Пойыздан, белгілі-белгісіз тағы бір көліктерден кешігем. Жылғалы сайдың, көшенің, жолдың көз көріп тұрған арғы бетіне өтуге қаншама бөгесін табылады. Көбіне-көп әлдебір жалаңаш қабырғаға жапсарлас, қиғаш, тар баспалдақпен жүре алмай, кейде ортан белінен үзілген тұсына тіреліп, абдыраймын. Немесе, барар жолымда біріне-бірі жалғас, көріксіз, иесіз бөлме, далан, дәліздерді адақтай келе, денем сыймас тар қуыспен өту керек болады. Дағдарып, тоқырап тұрам. Ақыры, қиналып барып оянғанда, осының бәрі түс екенін біліп, қуанбасам да жеңілейіп қалам. Содан соң ойлаймын. Бұл не пәле. Әрине, жайсыз ұйқы, сыр бере бастаған денсаулық. Тек сол ғана емес. Жете

  • Торғайдан ұшқан көк торғай

    Аян -Сейітхан Нысаналин, ақын, жазушы Торғайдан ұшқан көк торғай (Журналист- жазушы, ақын Жұмат Әнесұлы туралы эссе) Қазақтың Ұлы даласының қай пұшпағы болса да қасиетті, қымбат маған. Бірақ, тұнып тұрған тарихы тарау тарау Торғай топырағын  қаршадайымнан  бір басуға құмартып,  көптен ойда жүр еді. Ақыры, реті келіп, «Лениншіл жас» (қазіргі «Жас Алаш») іссапарға жұмсады. Арқалық әуежайынан түсіп, Амангелді мен Жангелді аудандарын  армансыз аралап, сапар оңтүстікке қарай ойысты. Ойдым ойдым орман тоғай , қыр белеске ұласқан құмдауыт жазық басталып,төңірегі балхаш жасыл төбешіктерге толы ботакөз бұлақ бастаулар тынысты ашып, кеңейтіп жібергендей. Керімсал самал іштен тына күрсініп, жанға ерек рахат сыйлады.  Көз ұшындағы  көкжиекте бұлың бұлың бұлдыраған  жатаған жоталарға  қарадым. Қызыл шағыл шаңғыт жолдардан бұлтылдап

  •       ҚҰРҚЫЛТАЙДЫҢ    ҚҰЯСЫ

      Түн түс көріп жатырмын, оятпаңдаршы!!! «Бүркіттің құясы түсетінін естіген едік, құрқылтай да болсын ба»,-деп отырғандар  қыран-топан ду күлді. Бірақ зілді емес.   Жас айырмашылығын ескерсек айқара қарыс алтылық бар, талқылық жоқ. Өтпелі дүниенің жолайырығына жеткен де біреуі тауға тартты, екіншісі сол қалпында  түсінен жаңылмаған кейпінде дауға тартты…жо, жо, жоқ. Зәудеғалам  алда-жалда ойпыл-тойпыл болса, кімнің қай жаққа танауы желбірейтінін уақыт анықтар. Оны өмір картинасы өзі сызып меңзеуге әлек. Түлен түрткен де ағадан қайыр болған ба? Болса көрелік.   Жөпелдеме де жасалған  тосын шешім тізеден қағып, ақ бас таудан шаң шығарса, жүрек қайда барып күнелтсін. Бәрібір кеудеден қашып кете алмай тулайды. Тулап-тулап тұралап қалады. Іле сала құзғындар шулайды. Бірақ сырттағы ызғырықтың

  • ҮШ КЕЗДЕСУ

    37- жыл құрбандарының аруағына арналған әңгіме   Жұмат ӘНЕСҰЛЫ ҮШ  КЕЗДЕСУ ӘҢГІМЕ 1 Өткен ғасырдың бас кезі, тамыз айы болатын. Күн ала бұлтты,  жанға жайлы қоңыржай самал есіп тұрған , түс әлеті еді. Тосын құмының солтүстік шетімен жалғасатын қыраттың етегін жайлап, аздаған малын күйттеген Түгелсін руынан   үш төрт  ауыл бар. Осы жердегі үлкен қазан шұңқырда көктем кезінде біраз қар суы жиналады. Бұл ауылдың адамы да, малы да жаздай осы суды қорек етеді. Түс кезі болғасын, бірер мал осы көлшіктің маңында жайылып жүр. Айнала тыныштық, биелер мен құлындар  тұрған желі  басындағы бірер адам болмаса, көзге басқа ешнәрсе шалынбайды. Бір кезде шеттегі қараша үйден ықшамдау киінген жас жігіт шығып, шеткеріректе байлаулы тұрған

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: