|  |  | 

تۇلعالار ادەبي الەم

نۇر اعا

اسسالاۋماعالەيكۋم قالىڭ ەلىم قازاعىم مەنىڭ ،تۇڭعىش پرەزيدەنت كۇنى قۇتتى بولسىن !
ەلمىز امان ،جۇرتىمىز تىنىش بولسىن ،تاۋەلسىزدىگىمىز ماڭگىلىك بولسىن ، ەگەمەن ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنى ەلباسىمىز نۇرسولتان نازارباەۆ اعامىزعا زور دەنساۋلىق ،ۇزاق عۇمىر تىلەيمىز!

Elbasi dombira tartuda

ەل تۇتقاسى مەنىڭ نۇرلى اعام -اي،
قاتە دەمەن حالىق ايتقان باعانى-اي.
ءوز اعامدى الا الماسام اعالاي-
باسقا اعانى الا الماسپىن جاعالاي.

اتبەگىلەر جاقسى بىلسە ات سىنىن،
حالىق بىلەر ءار قادامىن باسشىنىڭ.
مەنىڭ داعى ازاماتتىق پارىزىم،
جاقسىلىعىن بەتىنە ايتۋ جاقسىنىڭ.

قاس قىرانداي بيىك قۇزعا ورلەپ تىڭ،
تەبىنگىڭدى ەلىڭ ءۇشىن تەرلەتتىڭ.
دانا بولىپ ءجۇز وتىز التى ءۇلىتتى،
بەيبىت ءومىر بەسىگىندە تەربەتتىڭ.

ەل ءومىرىن بولجاپ قاراپ الىس تىم،
جولىن جاساپ الس،كەلىس ،بارىستىڭ.
ەكى الىپتىڭ ورتاسىندا تۇرىپ -اق، 
ءتىلىن تاپتىڭ رەسەي،قىتاي،اقش-تىڭ .

كەيبىر ەلدەر كۇنىن كورىپ ارەڭگە-
جاتقان كەزدە، ءبىزدىڭ حالىق ءار ەلدە-
قدىرىپ جۇر سايران قۇرىپ سالدارداي،
قازاق اتىن ايگىلەپ بار الەمگە.

ەل مەن جەرگە توگىپ شەكسىز ءتول ەڭبەك ،
تۇن ۇيقىڭىز ءتورت ءبولىندى ەلەڭدەپ .
توڭىرەكتە ءتونىپ تۇرعان ەلدەرمەن،
شەگارامدى الدىڭ بىردەن شەگەندەپ.

ايى وڭنان تۋدى ىلعي بۇل ەلدىڭ،
قانداي تازا حالقىم دەگەن جۇرەگىڭ .
تۇڭعىش رەت پاليگوندى جابۋمەن،
كۇللى الەمگە بەيبىتشىلىك تىلەدىڭ.

بال اراداي شىرنىن سورعان گۇلدەردىڭ،
بايتاق جەرىم ماساتداي تۇرلەندىڭ.
ءبىرىنشى رەت باسىن قوستىڭ ءبىر جەرگە،
الەمدەگى ۇقساماعان دىندەردىڭ.

ءبۇل جەتىستىك كەلگەنى جوق ءبىر دەستەن،
ارىتتا قالدى قينالستار كۇن كەشكەن.
توراعا بوپ اقىل ايتتىڭ داناگوي،
ۇلتتاردىڭ ۇيىمىنا بىرلەسكەن.

سارى ارقاعا عاجاپ ،سىرلى قالا ساپ،
زاۋلىم ۇيلەر كوز تارتادى تاماشا-اق.
ورىندالىپ اڭساپ ،كۇتكەن ارماندار ،
اپپاق گۇلدەي قاۋىز جاردى قاۋاشاق.

بۇل كۇندەرگە قاريا شات،بالا شات ،
باي ومىرگە قادام باستىق جاڭا شات.
نۇر اعامنىڭ نۇرلى جولعا باستاۋمەن،
كۇتەت ءبىزدى بۇدان نۇرلى بولاشاق.

شاھيدوللا سامۇراتۇلى بوكەەۆ
kerey.kz

Related Articles

  • قاراباي

    …موڭعوليا قازاقتارى اراسىندا اتى اڭىزعا اينالعان ءبىر كىسى ءوتتى، ەسىمى قاراباي،تەگى (تەك ءوزىنىڭ ايتۋى بويىنشا نايمان) سويى بەيمالىم. وتە جۇمباق جان دەسەدى.توبەسىنە كوتەرگەن ءبىر كەپ جۇگى بار،كوبى كىتاپتار دەيدى. كەلگەن جاعى – ءور التاي، سارىسۇمبە. ارعى جاعى كونە قۇلجاعا قاراي سۇلبالاپ كەلگەن ءىزى جاتىر. ءتۇرلى اڭىز، اڭگىمەلەر بويىنشا – قاراباي 1935 جىلى سوۆەتتەر تاراپىنان ستاليندىك ساياسي ناۋبەت قۋدالاۋعا ىلىگىپ، اتۋ جازاسىنا كەسىلگەن قۇربان. سودان ءور التايعا قاشىپ باس ساۋعالاعان. قاسىندا عۇبايدولدا سادىق دەگەن جورا – جولداسى بولىپتى. دوس بولاتۇرا ەكەۋى ۇنەمى قاجاقتاسىپ جۇرەتىن كورىنەدى. بۇلار موڭعولدا بەردىقوجا جولتاەۆ، جاعىپار ءتىنالين قاتارلى قازاقستاندىق توپ اعارتۋشىلارمەن ارىپتەس جانە سولاردان ارنايى قولداۋ تاۋىپ قوبدا بەتىنە ەكى دۇركىن كەلىپ، كەتكەن. قاشىپ ءجۇرىپ قۇلجادا، سوڭىرا

  • زايساندا قاپتاعاي باتىرعا ارنالىپ ەسكەرتكىش اشىلىپ، اس بەرىلدى.

    تامىز ايىنىڭ 15-16 كۇندەرى شىعىس قازاقستان وبلىسى، زايسان اۋدانىندا قاپتاعاي باتىرعا ەسكەرتكىش ورناتىلدى. قاپتاعاي باتىر تۇگەلبايۇلىنا (1700-1760) ارنالعان اسقا “Tuǵurul han” Halyqaralyq Qoǵamdyq Birlestık اتىنان : ايدىن بەكسۇلتانوۆ – باسقارما توراعاسى (قۇرىلتايشى); ءدىلداحان دالەل – قۇرىلتايشى; اۋباكىر ايبىن – قۇرىلتايشى; سەرىك كوكوناي – قۇرىلتايشى. قاتارلى ازماتتار بارىپ قاتىسىپ قايتتى. باتىردىڭ 320 جىلدىعىنا ارنالعان شاراعا فرانتسيا، تۇركيا، گەرمانيا، موڭعوليا ەلدەرىنەن جانە ەلىمىزدىڭ ءار وبلىسىنان 400-گە جۋىق قوناق كەلىپ ەكى كۇن بويى زايسان جۇرتشىلىعىمەن بىرگە بولدى. شارادا ات بايگە، ايتىس، قازاقشا كۇرەس سايىستارى بولدى. kerey.kz

  • شىڭعىس حان جانە ونىڭ زامانى مۇحتار ماعاۋين ەكىنشى كىتاپ ۇيىسقان ءۇلىس

    ءبىرىنشى ءبولىم بۇلىڭعىر ءى ت ا ر ا ۋ تاۋاريحتىڭ ءباسى القيسسا، قيات بارتان-باحادۇردىڭ ۇلى ەسۋگەي ونان وزەنىن بويلاپ، قۇس سالىپ ءجۇر ەكەن. كەنەت، اتان تۇيە جەگىلگەن، نايقالا جىلجىپ، جاقىنداپ قالعان قاراعۇت كۇيمەنى كوزى شالادى. اتتى قوسشىسى بار. بۇل – جاۋىنگەر مەركىت تايپاسىنىڭ جەتەكشى اۋلەتىنەن شىققان ەكە-چىلەدۋ بولاتىن. قالىڭ قوڭىراتتىڭ ولقۇنۇت رۋىنان قىز الىپ كەلە جاتقان. جاڭا تۇسكەن كەلىنشەگىنىڭ ەسىمى – وگەلىن ەدى. يەندە كەزدەسكەن ەكەۋ دالا راسىمىمەن سالەمدەستى مە، ءجون سۇراستى ما – بەلگىسىز. انىعى – ەسۋگەيدىڭ كوزى قالباعاي استى، كۇن تيمەس كولەڭكەدە وتىرعان وگەلىنگە تۇسەدى. جاس قىز، شىندىعىندا بەتى جاڭا اشىلعان كەلىنشەك عاجايىپ سۇلۋ ەكەن. وركەۋدە جىگىتتىڭ جۇرەگى شىم ەتىپ، ونە بويىن وزگەشە سەزىم قۇرساعانى كۇمانسىز. بىردەن-اق، «مۇنداي

  • سماعۇل سادۋاقاسۇلى – بەلگىلى مەملەكەت جانە كورنەكتى قوعام قايراتكەرى

    سماعۇل سادۋاقاسۇلى سۇيەگىنىڭ استاناعا جەتكىزىلۋى. 2011 جىلى استاناعا كورنەكتى قوعام جانە مەملەكەت قايراتكەرى، بەلگىلى اعارتۋشى، قازاق اۆتونومياسى اعارتۋ سالاسىنىڭ ءمينيسترى، قازاقتىڭ ۇلتجاندى ازاماتى، وتكەن عاسىردىڭ وتىزىنشى جىلدارىندا ماسكەۋدە جۇمباق جاعدايدا قايتىس بولعان سماعۇل سادۋاقاسۇلىنىڭ سۇيەگى قازاقستانعا جەتكىزىلدى. استانا اۋەجايى الاش قايراتكەرلەرىنىڭ بۇگىنگى ۇرپاقتارىمەن تولىعىپ، ەلگە كەلگەن سماعۇل سادۋاقاسۇلىنىڭ سۇيەگىن بۇتىندەي قازاق جۇرتى بولىپ قارسى العان بولاتىن. بارىمىزگە ءمالىم بولعانداي ونىڭ دەنەسى ورتەلىپ، سۇيەگى كىشىگىرىم ساۋىتقا سالىنىپ، ماسكەۋدەگى دون زيراتىنىڭ اۋماعىنا قويىلعان ەكەن. شاعىن عانا پاتريوتتار توبىنىڭ كۇشىمەن ونىڭ سۇيەگى ەلگە جەتكىزىلەدى. ول سوڭعى جىلداردا وتانىنا «قايتا ورالعان» الاش قايراتكەرلەرىنىڭ العاشقىسى بولدى. ونىڭ اكەسى ءتورت جىلدان كەيىن داڭقتى ۇلدىڭ اكەسى بولعانى ءۇشىن عانا قۋعىن-سۇرگىنگە ۇشىراعان. ءتىرى قالعان تۋعان-تۋىستارى «حالىق جاۋىنىڭ تۋىسى»

  • مۇحتار ماعاۋين. “اڭىز ادام” جۋرنالىنا سۇحبات 

      – ءامىرحان، كوپكە ماعلۇم، ءوزىڭ دە بىلەسىڭ، مەن سۇحبات بەرگەندى جاقسى كورمەيمىن، ويتكەنى ءوزىم جازاتىن اداممىن. ەكىنشىدەن، سۇحبات العان ادامدار ءسوزدى بۇرمالاپ جىبەرەدى. 1990 جىلى سوۆەت وكىمەتى قۇلاماي تۇرىپ، ماسكەۋدەن جاڭادان شىعىپ جاتقان ورىس گازەتىنىڭ ءتىلشىسى ارنايى كەلىپ سۇحبات الدى، بىراق ءسوزىمنىڭ ءبارىن باسقاشا بۇرمالاپ جىبەرىپتى، سونان كەيىن ەشقايدا «سۇحبات بەرمەيمىن» دەپ شەشتىم. قازاقتاردان دا سۇحبات العاندار، مەنىڭ اڭگىمەمدى تىڭداعاندار باسقاشالاپ جاتادى. بۇدان سوڭ، جيىرما بەس جىلدىڭ ىشىندە ەكى-ءۇش رەت قانا سۇحبات بەرىپپىن. ساعان كوڭىلىم ءتۇسىپ وتىرعانى – قازاققا پايدالى، ءارى تانىمال باسىلىمعا قىزمەتكە كەلىپسىڭ، جاقسى كورەتىن، بىلگىر ءىنىمسىڭ، مەسەلدەڭ قايتپاسىن دەدىم. ونىڭ ۇستىنە، ماعان كورسەتۋگە «اڭىز ادام» جۋرنالىنىڭ بىرنەشە سانىن اكەلىپسىڭ: شىڭعىس حان، ابىلاي حان، اباي، شوقان، ءاليحان

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: