|  |  | 

كوز قاراس ساياسات

كيەلى 2030, كۋۆەيت جانە 100 ميلليارد دوللار. جەتى جىل كۇتەتىن قازاق تاعدىرى

ءسىز سەنبەسەڭىز دە، قازىرگى فاكتىلەرگە قاراپ، «قازاقستان-2030» ستراتەگياسىنىڭ ورىندالاتىنىن اڭعارۋعا بولادى. كوبىمىز بىلمەۋىمىز مۇمكىن، بىراق ول تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ العاشقى ستراتەگياسى. 1997 جىلى قابىلدانعان. ارتىنان ونى نازارباەۆتىڭ ءوزى ۇمىتتىرىپ، جاۋىپ تاستاپ، ارحيۆكە اتتاندىرىپ جىبەرگەن بولاتىن. بىراق ودان كەيىن قابىلدانعان، كەرەمەت دەلىنگەن جۇزدەن اسا باعدارلامالار، جوبالار ورىندالمادى دا، ءدال وسى ستراتەگيا عانا ءوز ماقساتىنا 100 پايىز جەتەتىن سياقتى.
مەرەيتويلى، ادەمى جانە دوڭگەلەك تسيفر بولعاندىقتان ستراتەگيا اۆتورلارى 2030 دەپ شامالاپ قويا سالعانى تۇسىنىكتى. «جاقسىنىڭ ايتقانى ەمەس، جاماننىڭ ساندىراعى كەلەدى» دەگەندەي، ءبىر قىزىعى، ءدال وسى 2030 جىلعا كوپ نارسە بايلانىپ تۇر. پورتالعا قاتىسى بارلار قازاقتىڭ بولاشاعىنا قاتىستى ءماشھۇر ءجۇسىپ تەورياسىن العا تارتۋى مۇمكىن، ونىمەن داۋلاسپايمىن. بىراق 2030 جىلدان كەيىن كوپ نارسەنىڭ وزگەرەرىنە سەنىم مولايا ءتۇستى.
بۇل زاڭدىلىقتى بىلتىردان بايقاعان بولاتىنمىن. رەتىمەن تۇسىندىرە كەتەيىن.
بۇگىن ۇلتتىق بانك «ۇلتتىق قور اكتيۆتەرىن باسقارۋ جونىندەگى 2030 جىلعا دەيىنگى تۇجىرىمداماسىن» جاريالادى. قۇجات – 2030 جىلى ۇلتتىق قور اكتيۆتەرىن 100 ميلليارد دوللارعا جەتكىزۋدى ماقسات ەتىپ قويعان. جانە وسى نەگىزگى ماقسات جولىندا اكتيۆتەردى ورنالاستىرۋ پروپورتسياسى وزگەرەدى. كونسەرۆاتيۆتى يدەولوگيادان ۇلتتىق قور ۇتىمدى بالانسقا اۋىستى.
بۇرىن قور اكتيۆتەرىنىڭ 80 پايىزى وبليگاتسيادا، 20 پايىزى اكتسيالاردا ساقتالىپ كەلدى. بۇل سۋپەركونسەرۆاتيۆتىك ۇستانىم بىزگە قوردى ساقتاپ قالسا دا، ونىڭ كولەمىن كوبەيتۋگە مۇمكىندىك بەرمەگەن ەدى. سەبەبى، سول اقشانى ساقتاۋدان، ينۆەستيتسيالاۋدان جارىتىپ پايدا الا المادىق. كريزيستەردەن باس كوتەرمەدىك تە، بيۋدجەتتى قارجىلاندىرامىز دەپ قوردىڭ كوپ اقشاسىن جەپ قويدىق. ناتيجەسىندە سوڭعى 10 جىلدا ۇلتتىق قوردىڭ ۆاليۋتالىق اكتيۆتەرى 77,4 ميلليارد دوللاردان 55,7 ميلليارد دوللارعا ازايدى. ءوزى وسپەي تۇرعان قورعا ءبىز 2017 جىلى 2,1 تريلليون تەڭگە سالىپ، 4,4 تريلليون تەڭگە شىعارىپ الدىق. ال 2020 جىلى ودان دا ارى بارىپ، 1,4 تريلليون تەڭگە ءتۇسىم سالىپ، كەرىسىنشە 4,8 تريلليون تەڭگە الىپ العان بولاتىنبىز. بيىل دا اپپەتيتىمىز جامان ەمەس، شامامەن 3 تريلليون تەڭگە جۇمسايمىز.
ەندى قور اكتيۆتەرىنىڭ 60 پايىزى وبليگاتسيالاردا، 30 پايىزى اكتسيالاردا، 5 پايىزى التىن مەن قالعان 5 پايىزى بالاما قۇرالداردا ساقتالاتىن بولادى. وبليگاتسيالار ۇلەسى قىسقاردى، اكتسيالار ۇلەسى ارتتى. تيىسىنشە التىن مەن بالاما قۇرالدار پايدا بولدى. بالاما قۇرالدىڭ ىشىنە ەگەر ول بىزگە ءتيىمدى بولسا – كريپتوۆاليۋتانىڭ دا ەنۋى عاجاپ ەمەس. ءبىر سوزبەن ايتقاندا، قوردىڭ ينۆەستيتسيالىق جولمەن ءوز تابىسىن ارتتىرۋ مۇمكىندىگى كوبەيەدى. ۇلتتىق بانك اناليتيكتەرى، سوندا قوردىڭ كىرىستىلىگى جىلىنا 1 پايىزعا ارتادى دەگەن پىكىردە. بۇل قازىر جىلىنا قوسىمشا 700-800 ميلليون دوللار، ال 5 جىلدان كەيىن 1 ميلليارد دوللاردان اساتىن سوما.
وعان قوسا، بۇدان بىلاي سول جىلى قورعا تۇسەتىن اقشادان ارتىق قاراجات الۋعا تيىم سالىنادى. ياعني 2017, 2020 جىلعى وقيعالار ەندى قايتالانبايدى. اكتيۆتەر ينۆەستيتسيالىق تابىستى كوبەيتسە جانە ترانسفەرتتەردى اۋىزدىقتاساق، شىنىمەن دە 2030 جىلى ۇلتتىق قوردا 100 ميلليارد دوللار جاتاتىن بولادى. وسى مەجەگە جەتىپ الساق، ءبىزدى ەشكىم توقتاتا المايدى. قاراپايىم تىلمەن ايتقاندا، كاسپيىندە 10 ميلليون تەڭگەسى بار ادام سياقتى ەمىن-ەركىن جۇرەتىن بولامىز.
ەكىنشى قىزىق فاكت. تۋرا 2030 جىلى ءبىز قاشاعاننىڭ قىزىعىن كورە باستايمىز. ينۆەستورلارمەن جاسالعان جىرتقىش كەلىسىم بويىنشا، ولار قاشاعان مۇنايىن ساتىپ، ءوزىنىڭ بارلىق شىعىندارىن جاپقانشا، بىزگە تابىستىڭ نەبارى 2 (ەكى) پايىزىن عانا بەرىپ وتىرادى. 2013 جىلى كەن ورنىنان كوممەرتسيالىق مۇناي الىنا باستادى. ءبىزدىڭ كۇتىپ جۇرگەنىمىزگە 10 جىل بولدى. ەندى جەتى جىل شىداۋ كەرەك. سودان كەيىن قاشاعاننان ۇلتتىق قورعا قوماقتى اقشا كەلەتىن بولادى.
ءۇشىنشى فاكت. 2030 جىلى “SVEVIND Energy Group” باسشىسى ۆولفگانگ كرووپ امان-ەسەن بولسا، اللا ونىڭ قولىنا قۋات بەرسە، ول قازاقستاننان جاسىل سۋتەگى ءوندىرىپ، ەۋرووداققا ساتا باستايدى. ءبىز وندا قازىرگى تەحنولوگيالىق كەزەڭنەن (مۇناي، كومىر، بەنزين) كەلەسى تەحنولوگيالىق كەزەڭگە (سۋتەگى، اەس) سەكىرەتىن بولامىز.
سوندىقتان، ءماشھۇر ءجۇسىپ بابامىزدىڭ ايتقانى ورىندالۋدا. بىراق بۇل 7 جىلدان كەيىن ءبارى جاقسى بولادى دەپ ديۆاندا جاتايىق دەگەن ءسوز ەمەس. وسىنىڭ بارىنە جەتۋ ءۇشىن ءوزىمىز تىنباي ارەكەت ەتۋىمىز كەرەك.

Related Articles

  • گەرب اۋىستىرۋ ماسەلەسى نەمەسە «تەرىستەۋ سيندرومى» قالاي پايدا بولدى؟!

    ەلىمىزدىڭ گەربىن اۋىستىرۋ تۋرالى پرەزيدەنتتىڭ ۇسىنىسى (و باستا ۇسىنىس سۋرەتشى-ديزاينەر مامانداردان شىققان سياقتى) تۇتاس قوعامدا بولماعانمەن، الەۋمەتتىك جەلىلەردە اجەپتاۋىر قارسىلىق تۋدىردى. بىراق، بايىپتاپ قاراساق، بۇل قارسىلىقتىڭ قازىرگى گەربتىڭ قازاق ءۇشىن ەرەكشە قاستەرلى نەمەسە ەستەتيكالىق تۇرعىدان ءمىنسىز بولۋىنا ەش قاتىسى جوقتىعىن اڭعاراسىز. سوڭعى ۋاقىتتارى، اۋىر ىندەتپەن قاتار كەلگەن قاڭتار تراگەدياسىنان باستاپ، حالىق ايتارلىقتاي كۇيزەلىسكە ۇشىرادى. قازاقستاننىڭ ەركىنەن تىس، سوعىسقا، باسقا دا سەبەپتەرگە بايلانىستى بولىپ جاتقان ەكونوميكالىق قيىندىق سالدارىنان حالىقتىڭ ءال-اۋقاتى تومەندەدى. وسىنىڭ ءبارى قازىر قوعامدا بايقالىپ قالعان «تەرىستەۋ سيندرومىنا» تۇرتكى بولدى. «تەرىستەۋ سيندرومى» – دۇرىستى دا بۇرىسقا شىعاراتىن، قانداي باستاماعا بولسىن قارسى رەاكتسيا شاقىراتىن قۇبىلىس. الەۋمەتتىك پسيحولوگيانى زەرتتەۋشىلەردىڭ پايىمداۋىنشا، وسى قۇبىلىستى بارىنشا كۇشەيتىپ تۇرعان فاكتور – الەۋمەتتىك جەلىلەر. ياعني، الداعى ۋاقىتتا

  • ۇزدىك ويدىڭ ۇزىندىلەرى

    ۇزدىك ويدىڭ ۇزىندىلەرى ارما الەۋمەت! مەن قازىر تازا اكادەميالىق عىلىمي ورتادا ءجۇرمىن. ءوزىمنىڭ نەشە جىل بويى جيناعان ءبىلىمىمدى، وقىعان وقۋىمدى، شەتەلدىك تاجىريبەمدى، ينتەللەكتۋالدى قارىم-قابىلەتىمدى شىنايى قولداناتىن قارا شاڭىراقتىڭ ىشىندە ءجۇرمىن. الماتىنىڭ بارىنەن بولەك مادەني ورتاسى ەرەكشە ۇنادى. الماتى قالا مەن دالا دەيتىن ەكى ۇعىمنىڭ تۇيىسكەن ادەمى ورتاسى ەكەن. ويلاپ كورسەم مەن باقىتتى پەرەزەنت، باعى جانعان ۇرپاق ەكەنمىن. اكەم تۇرمىس پەن جوقشىلىق، جالعىزدىقتىڭ تاۋقىمەتىن ابدەن تارتىپ ەش وقي المادىم، نەبارى ءۇش اي وقۋ وقىدىم-, دەپ مەنىڭ وقۋىمدى بالا كۇنىمنەن قاداعالادى، شاپانىمدى ساتسام دا وقىتام دەپ بارىن سالدى. ال مەكتەپتە باقىتتى شاكىرت بولدىم. ماعان ءدارىس بەرگەن ۇستازدارىم كىلەڭ دارىندى، قابىلەتتى كىسىلەر بولدى. ۋنيۆەرسيتەتتە جانە شەتەلدە مەن تىپتەن ەرەكشە دارىن يەلەرىنە شاكىرت بولدىم.

  • سامات ءابىش قالاي “سۇتتەن اق، سۋدان تازا” بولىپ شىقتى؟

    ازاتتىق راديوسى ساياساتتانۋشى دوسىم ساتپاەۆ ۇقك توراعاسىنىڭ بۇرىنعى ءبىرىنشى ورىنباسارى، ەكس-پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ نەمەرە ءىنىسى سامات ابىشكە شىققان ۇكىم “قازاقستانداعى رەجيم بولاشاقتى ويلامايتىنىن كورسەتتى” دەيدى قازاقستاندىق ساياساتتانۋشى دوسىم ساتپاەۆ. ساراپشىنىڭ پايىمداۋىنشا، بيلەۋشى “ەليتا” جەكە ىستەرىمەن جانە تاساداعىكەلىسىمدەرمەن اۋرە بولىپ جاتقاندا ەلدە تاعى ءبىر جاڭا الەۋمەتتىك جارىلىسقا اكەلۋى مۇمكىن فاكتورلار كۇشەيىپ كەلەدى. ساياساتتانۋشىرەسەي ءوزىنىڭ ەكونوميكالىق مۇددەلەرى مەن گەوساياسي جوسپارلارىن كەڭىنەن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قازاقستاننىڭ ىشكى ساياساتىنا تىكەلەي اسەر ەتۋگە تىرىسىپ جاتۋى مۇمكىن دەپ تە توپشىلايدى. پۋتين “قاۋىپسىزدىك كەپىلى” مە؟ ازاتتىق: سونىمەن ۇزاق دەمالىس الدىندا وسىنداي ۇلكەن جاڭالىق جاريالاندى. مەيرام الدىندا، 19 ناۋرىزدا قازاقستاندىقتار ءماجىلىس دەپۋتاتىنىڭ پوستىنان سامات ابىشكە شىققان ۇكىم جايلى ءبىلدى. مۇنىڭ ءبارىنىڭ بايلانىسى بار ما الدە كەزدەيسوقتىق پا؟ دوسىم ساتپاەۆ: اڭگىمەنى بۇل ءىستىڭ قۇپيا

  • حريستيان ميسسيونەرلەرىنىڭ قۇمداعى ىزدەرى

    ورىنى: قاشقار ق-سى; جىلى: 1933 ج; اتى-ءجونى: قابىل احوند; ءدىنى: حريستيان; تۇسىنىكتەمە: بۇل جىگىتتىڭ كەيىنگى ەسىمى قابىل احوند، حريستيان ءدىنىن قابىلداعان العاشقى ۇيعىر. كەيىن ءدىني سەنىمىنە بايلانىستى ولتىرىلگەن. سۋرەت ەۋروپاداعى ميسسيونەرلىك مۋزەي ارحيۆىندە ساقتاۋلى. اتالعان مۋزەيدە جۇزدەگەن حريستيان ۇيعىر وكىلدەرىنىڭ سۋرەتى ساقتالعان. 1930 جىلدارى حريستيان ۇيعىرلارىنا تۇرعىلىقتى مۇسىلماندار مەن اكىمشىلىك بيلىك تاراپىنان قىسىم كورسەتىلە باستاعان سوڭ ءبىر ءبولىمى ميسسيونەرلەرگە ىلەسىپ ەۋروپا ەلدەرىنە “ھيجراعا” كەتتى. القيسسا حريستيان الەمىنىڭ قاشقارياعا باسا ءمان بەرۋى اسىرەسە ياقۇپ بەك مەملەكەتى كەزەڭىندە جاڭا مۇمكىندىكتەردى قولعا كەلتىردى. 1860-70 جج. قاشقاريانىڭ تسين يمپەرياسىنا بايلانىستى كوڭىل كۇيىن جاقسى پايدالانعان حريستيان الەمى ءۇندىستان مەن تيبەت ارقىلى قاشقارياعا مادەني ىقپالىن جۇرگىزە باستادى. ولاردىڭ ماقساتى بۇل ايماقتى رەسەي يمپەرياسىنان بۇرىن ءوز ىقپالىنا

  • دەموگرافيالىق ساراپتاما

    1-ءشى سۋرەت قازاقتار; دەموگرافيالىق احۋال 1949-2020 جج. ارالىعىن سالىستىرمالى كورسەتكەن. 1949 جىلعا دەيىن، اتاپ ايتقاندا كوممۋنيستىك قىتاي ۇكىمەتى ورناعانعا دەيىن شىنجاڭ ولكەسىنىڭ سولتۇستىك بولىگىندە قازاقتار، وڭتۇستىك بولىگى قاشقاريادا ۇيعىرلار باسىم ساندى ۇستادى. 1951-54 جىلدارى ۇلتتىق مەجەلەۋ كەزىندە ورتالىق ۇكىمەت قۇرعان كوميسسيا ساراپتاماسى بويىنشا ۇلتتىق اۆتونوميالىق تەرريتوريانى انىقتاۋ مىنا ەكى باعىتتا جۇرگىزىلدى. ولار: ءبىرىنشى، ۇلتتىق اۆتونوميانى مەجەلەۋ بويىنشا ونىڭ اتاۋىن تۇراقتاندىرۋ. وسى بويىنشا ءۇش اتاۋ ۇسىنىلدى: *شىعىس تۇركىستان اۆتونوميالىق فەدەراتسيالىق رەسپۋبيليكاسى; *ۇيعىرستان اۆتونوميالىق رەسپۋبيليكاسى; *شىنجاڭ اۆتونوميالى رەسپۋبيليكاسى. ەكىنشى، اۆتونوميانىڭ اكىمشىلىك تۇرپاتىن انىقتاۋ; وسى بويىنشا: *فەدەرەتسيالىق تۇرپات; *اۆتونوميالىق وبلىس جانە وكۋرگ تۇرپات; *ايماق جانە اۋدان دارەجەلى اۆتونوميالىق وكۋرگ تۇرپاتى. مەجەلەۋ كوميسسياسى اتالعان ەكى باعىتتا ساراپتاما ناتيجەسىن قورىتىندىلادى. كوميسسيا قورىتىندىسى بويىنشا شىنجاڭ ولكەسىنىڭ

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: