SARIAĞAŞ
kerey.kz
Mwrat Bekey 1958 jılı Qaraqalpaqstandağı Beruni audanınıñ “Altısay” auılında tuğan. Nökis universitetiniñ orıs tili jäne ädebieti bölimin ayaqtağan. Üzaq jıldar Özbekstanda Qazaq ülttıq-mädeni ortalığında qızmet atkardı. Özbekstan jäne Kazaqstan Jazuşılar odağınıñ müşesi. “Swlulıq sırı” degen jır jinağı bar.
Qazir aqın Sarıağaş audanında T. Aybergenov atındağı ädebiet jäne öner birlestigin basqaradı.
Tölegen Aybergenovtiñ ädebi ortası, aqındıq mektebi, şäkirtteri jayında zertteu jwmıstarın jürgizgende Tölegenniñ aqındıq jolın jalğastıruşı keyingi izbasar aqındar turalı da zertteu jürgizudi nısanğa alu qajet. Sonday izbasar aqındardıñ biri – Mwrat Bekey.
Mwrat Bekeydiñ şığarmaşılıq eñbeginiñ işinen tölegentanuğa qatıstı arnayı zertteudi talap etetin şığarmalardıñ özi bir töbe… Älimbay Nayzabay
SARIAĞAŞ
Sır tıñdatar swñğıla sezimderdi,
Swñqıldatar jır qıla kezim keldi.
Asan babam nwrlısıñ armanımen,
Ay sağınar gül-müsin aymağım eñ.
Tañdar äli baq kürep atpaq talay,
Jalğanadı aq tilek-aq maqtaday.
Astanağa armanday almaspadım,
Tasqa marjan jayğanday bau-baqşalım!
Torlamasın alabıñ qara tünder,
Sen ğanasıñ pana wlıñ tabatın jer.
Şındıqtı-nwr taratar bürkemegen,
Mıñ mıqtığa parapar bir Tölegen.
Şabıt bergen Şämşige Qaplanbek,
Basqan mwnda är izi jatır än bop.
Kesken öziñ öleñde twsauımdı,
Ösken öñir,qimaymın qwşağıñdı!
Bwl wlıñ da bosqa eles qumağan jan,
Sır wğınğan qos Keles şulağanda.
Qwlağıñda jañğırıp sözim qalsın,
Twrağım bar mäñgilik-öziñ barsıñ,
Sarıağaş!!!
JALĞAN
Bile almadıq köp jaydıñ anığın biz.
Ağıp äne joğaldı tağı jwldız.
Qanşa jaqsı tabıstı şın düniemen,
Kir jalğanda emeksip äli jürmiz.
Jampozdar-ay,janıma nwr berdiñder,
Jürekterge jattalıp ülgerdiñder.
Al,bizdegi jımısqı,mısıq-ömir-
Bir dwğağa jaramay jürgen künder.
Mäñgiliktiñ arnası ağar tınbay,
Sağınışın twndırıp sarı altınday.
Qabiriñdi küzetken tas belgiler,
Müsirkeumen bizderge qaraytınday…
AMANAT
Saltanat Aybergenovağa
Qandırıp şölin zamandar aqqan arnadan,
Jürekter az ba jwldızğa nwrın jalğağan.
Lepesterinen solardıñ tüsken säule ğoy,
Sanamızdağı samala-oylar samğağan.
Sağınıştardan-kökiregiñdi nwrlı etken,
Sabılısqanda sezimder balqıp qwrmetten,
Şaqtarıñ bar ğoy arğımağımen armannıñ,
Sahara sazın “Sarıarqa”qılıp guletken.
Töbeñnen sonda sarnap bir sırlı sarındar,
Şabıtıñ tulap,tebirenetin şağıñ bar.
Osınau sätten,
Osınau sağım-sağım suretten,
Alıptı quat jerdegi barlıq darındar.
Bastauın alğan bwlaqtar barşa jerdegi,
Twmalar bizdi tereñdigimen terbedi.
Arnasın tappay,
Ağıstar jatsa adasıp,
Bizdegi tauday talpınıstardıñ ölgeni!
Amanat bizge-ağadan alıp nar-talap,
Ötermiz,bälkim,bir ömir jügin arqalap.
Tölegenderdiñ tördegi tuın jıqpasaq,
Osıdan artıq baqıt joq bizge,Saltanat!
TARILMA,BAUIRIM
Ömirde mınau,
Ömirde,
Qalqayıp jüru jeñil me?
Taltayıp twrıp daq salma,
Marqayğan bir sät köñilge!
Asığım tüsip kürt alşı,
Tamğan-dı baqıt bir tamşı.
Ölgende körgen qızıqtı,
Bauırım,mağan qisañ-şı?!
Tözimim meniñ-temir me?
Onı endi bir sät kemirme.
Onsız da körip teperiş,
Torığıp kelem ömirde.
Bir tamşı baqıt bwyırmay,
Tüsken-di künim qiınday.
Taqiya tazdan wrlağan,
Bolmaşı qiqar qwyınday!
Emespin artıq küyge alañ,
Nesibemdi sıyğa alam.
Mına bes kün jalğannıñ,
Bir bwrışın qi mağan?!
QARAQALPAQSTAN
Kindik kesken ölkesin ardaqtağan,
Tağdırıña tağdırdı jalğap baram.
Elin süygen Abaydıñ sıñarınday,
Sır şertedi ötkennen Berdaq mağan.
Qorğandarın kezgende Besqalanıñ,
Boy bermeydi keudeden köşken ağın.
Ayday älem tanığan danalığın,
Berunidey dañqtı wlın eske alamın.
Alqınumen jetkendey kölge qazdar,
Qaydan wqsın el mwñın körgeni azdar!
Mahambetpen janımda birge tünep,
Tolğanadı el jaylı Ernazarlar.
Arıladı serpilip mwnardan qwz,
Aluan sağım oynatar quarğan tüz.
Tölegenniñ egiltip “Sağınışı”,
Şırqasa Kegeyliden su alğan qız.
İñkär etken sırına bala jastan,
Ibrayım-jır qiyaldı ala qaşqan.
Añğarmaymın qay elde jürgenimdi,
Üstirtpenen sar jelip bara jatsam.
“Elim-ay”,”Bozataulap”añırağan,
Zarlı ünder etkende janın alañ,
Mwqağali jırlağan sırlı ölkeni,
Tölegen sındı men de sağına alam.
Añsaumenen bauırı barsa alıstan,
Añqıldasa bir-birin qarsı alısqan.
Ardaqtağan Şoqanım än-jır eli,
Men seni süyem,Qaraqalpaqstan!
kerey.kz
Pikir qaldıru