|  |  | 

مادەنيەت شوۋ-بيزنيس

ايتايىن دەگەنىم…

0101-300x220

كۇرشىم اۋدانى جۇرتشىلىعى ءۇشىن بۇگىندە ۇلكەن مەرەكەگە  اينالعان  ايتۋلى شارا –ومىردەن ەرتە وزعان دارىندى سازگەر جەرلەسىمىز ورالحان كوشەروۆتىڭ تۆورچەستۆوسىنا ارنالعان، ەكى جىلدا ءبىر ءوتىپ كەلە جاتقان «ورالحان كوكتەمى» اتتى ءان كونكۋرسى. باستابىندا اۋداندىق دەڭگەيدە وتكەنىمەن، كەلە-كەلە ۇيىمداستىرۋشىلار  مەن مەتسەناتتاردىڭ ۇلكەن ەڭبەكتەرىنىڭ ارقاسىندا  الدىمەن وبلىستىق، سوڭىنان رەسپۋبليكالىق ماسشتابتاعى ءان بايقاۋلارىنىڭ بىرىنە اينالا باستاعان «ورالحان كوكتەمىنە» بيىل «فەستيۆال» مارتەبەسى بەرىلىپ، ءوز ەلىمىزدىڭ انشىلەرىنەن باسقا، قىتاي، رەسەي، موڭعوليا ۇمىتكەرلەرى قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىرعان سىڭايلى.ارتىنا ەلۋ شاقتى ءان قالدىرعان، بەرگەنىنەن بەرەرى كوپ شاعىندا باقيلىق بولعان ورالحان مارقۇمنىڭ  ان-عۇمىرى وسىلاي جالعاسىپ كەلە جاتقانى-ونىڭ تىڭدارماندارى ءۇشىن كوڭىلگە مەدەۋ،قۋانىش اكەلسە، ەكىنشى جاعىنان تالاي ءانشىنىڭ باعىن اشقان ءدۇبىرلى دودا بولعانى كۇرشىمدىكتەردىڭ كوڭىلىندە ورىندى ماقتانىش تۋعىزادى.ءبىزدىڭ كوپ رەتتە وسىنداي يگىلىكتى ءىس قالاي دۇنيەگە كەلدى، ونىڭ باستاۋىنا ىقپال ەتكەن كىم، ونى كىمدەر جۇزەگە اسىردى دەگەن سۇراقتارعا ەنجار قارايتىنىمىز بار. ال، شىندىعىندا، كەشەگى شارۋا-ءبۇ گىنگى تاريح. سوناندا، ەرەن ەڭبەكتەرىمەن ەل ەسىندە قالاتىن ءبىرتۋار ازاماتتار جايلى كەيىنگى بۋىنعا جەتكىزىپ وتىرۋ-ۇرپاقتار ساباقتاستىعىنىڭ ءبىر پاراسى بولار. وسى ماقساتتا «ورالحان كوكتەمىنە» قاتىستى ءوزىم كۋا بولعان ءبىر ءجايتتى اڭگىمەلەپ بەرۋدى ءجون كوردىم.

2003 جىلى ءساۋىر ايىنىڭ باسىندا مەنى سول كەزدەگى اۋدان اكىمى ق.تولەۋبەكوۆ قابىلداۋىنا شاقىرتىپتى. ول كەزدە كۇرشىم وندىرىستىك-جول بولىمشەسىن باسقارىپ جۇرگەنمىن.كوكتەمگى سۋ تاسقىنى قاۋپى كۇشەيىپ تۇرعان مەزگىل، جولداردىڭ جايى دا قاي كەزدەگىدەي، ءماز ەمەس.ارينە، باسشى شاقىرتۋىنا قۋانا قويماعانىم راس-تى. كۇتكەنىمدەي، قونىسباي قويشىبايۇلى اڭگىمەنى جۇمىستان باستاپ،مەنى ءبىراز تىعىرىققا تىرەپ تەرلەتىپ العان سوڭ:

-ماقالاڭىزدى وقىدىم، ماعان ۇنادى،وتە قاجەتتى ماسەلەنى ۋاقىتىندا كوتەرگەنسىز.مەنى بۇرىننان  وسى سۇراق مازالاپ جۇرگەن-ءدى، ەندى ءبىر شەشىمگە  كەلگەندەيمىن.-دەدى.

مەن، شىنى كەرەك،ابدىراپ قالدىم. اۋداندىق گازەتپەن تىعىز بايلانىستا ەكەنىم راس، جازعاندارىمنىڭ رەداكتسيادا جاتقاندارى دا بارشىلىق،ونىڭ قايسىسى قاجەتتى بولعانىن قايدان بىلەيىن؟.. اكىم بەتىمە باجايلاپ قاراپ، مەنىڭ ەشتەڭە ۇقپاعانىمدى بايقادى-اۋ دەيمىن، ءسوزىن ءارى جالعادى:

-مەن اباي اۋدانىندا اكىم بوپ تۇرعانىمدا، مارقۇم جانىبەك كارمەنوۆتى ەستە قالدىرۋ ماقساتىندا، «جانىبەكتىڭ كوكتەمى..، جازى..، كۇزى..،قىسى…»-دەپ جىلدىڭ ءتورت كەزەڭىندە جاكەڭ ورىنداعان ارقا اندەرىنىڭ بايقاۋىن وتكىزىپ تۇردىم. جۇرتشىلىقتىڭ دا،انشىلەردىڭ دە ىنتاسى كەرەمەت بولدى، وكىنىشكە وراي، مەنەن كەيىن بۇل ءۇردىس جالعاسىن تاپپادى-ءبىراز  ۋاقىت ستولعا تەسىلىپ وتىردى دا كەنەت ورنىنان اتىپ تۇردى-مەن ورالحانعا دا سونداي بايقاۋ جاسايمىن. ءالى شەشكەم  جوق قالاي اتالاتىنىن، بىراق، كورىڭىز دە تۇرىڭىز، وسى جوبا جۇزەگە اسادى. ال، سىزگە مەنىڭ ويىمدى ءدوپ باسقان ماقالاڭىز ءۇشىن كوپ راحمەت!-جىلدام باسىپ كەپ ماعان قولىن بەردى…

مەن كابينەتتەن شىققان سوڭ بارىپ، وتكەن جىلدىڭ اياعىنا تامان ءوزىمنىڭ ورالحان كوشەروۆ تۋرالى ماقالا جازعانىمدى، ونىڭ الدەبىر سەبەپتەرمەن جارتى جىلداي ۋاقىت جاريالانباعانىن، ال، قونىسباي قويشىبايۇلىنىڭ جاڭاعى ايتىپ وتىرعانى، ءوزىم ءالى كورمەگەن سول ماقالا ەكەنىن ۇققانداي بولدىم. شىنىندا، ونى جازۋعا سەبەپ بولعانى-سول كەزدە  وشان جارىقتىقتىڭ اتى ۇمىتىلا باستاعان سىڭايلى ەدى، بىرەر رەت ونى ەسكە الۋ كەشتەرى وتكىزىلگەنىمەن، ودان ارىگە تەرەڭدەي قويماعان  شاق بولاتىن. مەن ءوز ورەمدە وقۋشىلار مەن كوركەمونەرپازداردىڭ  اۋداندىق بايقاۋلارىندا و. كوشەروۆتىڭ اندەرى ايتىلسا، مەكتەپتەردە ونىڭ تۆورچەستۆوسىنا ارنالعان فاكۋلتاتيۆتەر وتكىزىلسە..، ت.س.س. ۇساق ۇسىنىستار ايتقانمىن-دى. جانە مەنىڭ ويىم-مەنىڭ جازعانىمدى كەيبىر وقىرماندار قولداپ ءوز ۇسىنىستارىن جاريالاسا، ءسويتىپ كوپشىلىك اراسىندا رەزونانس تۋسا، ول جوعارعى بيلىككە جەتسە، سودان الدەبىر شارالار جۇزەگە اسسا دەگەن شامادا ەدى…  ال، ماقالاعا ەلدىڭ الدىمەن اۋدان اكىمى ءۇن قاتادى، ول مىنانداي ۇلكەن شارانى جوبالايدى دەگەن وي مەندە بولعان ەمەس. شىنىن ايتقاندا، ونشا سەنىڭكىرەمەگەنىم دە راس.

…كەيىننەن بىلسەم، بۇل ماقالانى «راۋاننىڭ» جاۋاپتى حاتشىسى كادىربەك ايدارحانۇلى  ورالحاننىڭ تۋعان كۇنىنە ورايلاپ وتكەن جىلدان بيىلعى ءساۋىر ايىنا دەيىن ۇستاپ كەلگەن ەكەن. ال، گازەتتى ءبىرىنشى بولىپ قونىسباي قويشىبايۇلى وقيدى ەكەن. مەنى قايران قالدىرعانى-بۇل ادامنىڭ وتە شاپشاڭ شەشىم قابىلدايتىندىعى بولدى. ونى ايتىپ وتىرعانىم-بۇل اڭگىمە تاڭەرتەڭگىلىك جۇمىس باستالعاننان كەيىن بولعان-دى. سول كۇنى تۇستەن كەيىنگى اكىمدىكتىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا الداعى مامىردىڭ ورتاسىندا «ورالحان كوكتەمى» اتتى ءان بايقاۋى وتەتىنى، سوعان ءار اۋىلدىق وكرۋگتەن  ەكى انشىدەن سازگەردىڭ اندەرىن دايىنداۋىن باقىلاۋعا الۋ تاپسىرىلدى…

بۇرىنعىدان جەتكەن «جۇيرىكتە دە جۇيرىك بار-قازاناتى ءبىر باسقا، جىگىتتە دە جىگىت بار-ازاماتى ءبىر باسقا»-اتتى اتالى ءسوز كەزىندە  ماقانشى،اباي، كۇرشىم اۋداندارىنىڭ اكىمى، وبلىستىق جەر قاتىناستارى باسقارماسى مەن اۋىلشارۋاشىلىق باسقارماسىنىڭ باسشىسى بولعان قونىسباي قويشىبايۇلى تولەۋبەكوۆ سىندى،  بىرەگەي جاندارعا ارنالعان سياقتى.ونىڭ تەك قانا جانىبەك كارمەنوۆ، ورالحان كوشەروۆ سياقتى تالانتتاردىڭ رۋحىن حالىق كوڭىلىندە جاڭعىرتىپ، ولاردىڭ  ايشىقتى ونەرىن عۇمىرلى ەتكەن وسى ەڭبەگىنىڭ ءوزى عانا قاي ماقتاۋعا لايىق-اۋ…

 

قۇماربەك  قاليەۆ

كۇرشىم اۋىلى

kerey.kz

Related Articles

  • نازارباەۆ ەندى اپوستروفتى ءالىپبيدىڭ جاڭا نۇسقاسىن بەكىتتى

    قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ 2018 جىلدىڭ 19 اقپانداعى قاۋلىسىنا ساي ۇسىنىلعان لاتىن گرافيكاسىنا نەگىزدەلگەن قازاق ءالىپبيىنىڭ جاڭا نۇسقاسى. سۋرەت اقوردانىڭ رەسمي سايتىنداعى قاۋلىعا تىركەلگەن قوسامشادان الىندى. 20 اقپان 2018 جىل. قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ لاتىن گرافيكاسىنا نەگىزدەلگەن قازاق ءتىلى ءالىپبيىنىڭ كەزەكتى رەت جاڭا نۇسقاسىن بەكىتتى. اقوردا ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ 20 اقپان كۇنى حابارلاۋىنشا، نازارباەۆ 19 اقپاندا 2017 جىلدىڭ 26 قازانىندا شىعارعان «قازاق ءتىلى ءالىپبيىن كيريلليتسادان لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ تۋرالى» جارلىعىنا وزگەرىس ەنگىزۋ تۋرالى قاۋلى قابىلداعان. ول قاۋلىدا بۇعان دەيىن بەكىتىلگەن لاتىن گرافيكاسىنا نەگىزدەلگەن قازاق الىپبيىنە ازداعان وزگەرىس ەنگىزىلگەن. بۇعان دەيىنگى نۇسقا بويىنشا، قازاق تىلىنە ءتان كەيبىر دىبىستار جانە تاعى بىرنەشە ءارىپ اپاستروفپەن (دايەكشە) بەلگىلەنگەن ەدى. سوڭعى نۇسقاداعى ءالىپبي دە نەگىزىنەن اپوستروفتى الىپبيگە ۇقساس

  • بۇگىن – ليتۆانىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنى ەكەن

    بۇگىن – ليتۆانىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنى ەكەن. بىردە ستامبۋل اۋەجايىندا ليتۆالىق ءبىر قىز جول سۇراپ، تانىسىپ قالدىق. نورمان دەۆيستەن وقىپ العان ءبىر فاكت سارت ەتىپ ەسىمە ءتۇستى. “ليتۆا ءتىلى باتىستاعى ەڭ كونە ءۇندى-ەۋروپالىق ءتىل ەكەن، “ساۋلە” دەگەن ءسوز ساقتالىپ قالىپتى عوي؟” دەسەم، ء“يا، ساۋلە (Saule) – كۇن قۇدايى” دەيدى. “ەندەشە ول ەڭ كونە ءۇندى-ەۋروپا ءسوزى تۇركى تىلدەرىندە، ونىڭ ىشىندە قازاق تىلىندە دە بار” دەپ ەدىم، تاڭ-تاماشا بولدى. “اتالارىمىز: “ليتۆا ىلكىدە قۋاتتى ەل بولعان، ءبىر شەتىمىز بالتىق بولسا، ەكىنشى شەتىمىز قارا تەڭىزگە جەتكەن” دەپ ايتۋشى ەدى” دەپ قالدى. “بالكىم سول زاماندا “ساۋلە” ءسوزىن قازاقتار بىزدەن العان شىعار” دەمەدى. بىراق ول ويدى كوزىنەن وقىپ قويدىم. دەرەۋ قورعانۋ تاكتيكاسىنا كوشىپ، “ساۋلە” ءسوزى قازاقشا ساقتالىپ

  • م.اۋەزوۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك اكادەميالىق دراما تەاترىنىڭ جاڭا باسشىسى تاعايىندالدى

    12 اقپان، 2018. قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترىنىڭ بۇيرىعىمەن تانىمال قازاقستاندىق رەجيسسەر اسحات ماەميروۆ م.اۋەزوۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك اكادەميالىق دراما تەاترى ديرەكتورى بولىپ تاعايىندالدى. اسحات ماەميروۆ – قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى، فيلوسوفيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى (PhD), «بولاشاق» پرەزيدەنت ستيپەندياسىنىڭ يەگەرى. ت. جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىن دراما تەاتر رەجيسسەرى ماماندىعى بويىنشا اياقتاعان. 2008 جىلى فرانتسيانىڭ تانىمال Université Sorbonne Nouvelle Paris 3 ۋنيۆەرسيتەتىندە ءبىلىم الىپ، دراما ونەرىنىڭ پاريج ۇلتتىق كونسەرۆاتورياسىندا تاعىلىمدامادان وتكەن بولاتىن. 2010 جىلى رەسەي تەاتر ونەر اكادەمياسىندا (گيتيس) تەاتر ونەرى ماگيسترى دارەجەسىن قورعادى. ەڭبەك جولىن باتىس قازاقستان وبلىستىق قازاق دراما تەاترىندا رەجيسسەر بولىپ باستادى. قۇرمانعازى اتىنداعى ورال مۋزىكالىق كوللەدجىندە «اكتەرلىك ونەر» ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى، ت. جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىنىڭ

  • تەكەس اۋدانىنىڭ قالا قۇرلىسىن “شاڭىراق” فورماسىندا جوبالاپ ۇسىنىس جاساعان ءالىمجان اقالاقشى.

    جالپى شىعىس تۇركىستان قازاقتارىنىڭ ۇلت-ازاتتىق كوتەرىلىسىنە دەيىنگى (1939-1944جج اراسى) مادەني، ادەبي، ەكونوميكالىق ءھام اعارتۋشىلىق تاريxى عىلمي تۇرعىدا زەرتتەلمەي كەلەدى. ءبىر xالىق ءۇشىن قولىنا قارۋ الىپ جانىن شۇپەرەككە ءتۇيىپ، باسىن قاۋىپكە تىگۋ- سول xالىق شىدامىنىڭ ەڭ سوڭعى تالعامى دەپ ەسەپتەيمىن، وعان دەيىن ول xالىق رۋxاني، مادەني ءھام الەۋمەتتىك جاڭعىرۋمەن تىرەسىپ باعادى. مەنىڭ ايتپاعىم، شىعىس تۇركىستان قازاقتارىنىڭ قارۋلى توڭكەرىس جاساعانعا دەيىنگى مادەني، رۋxاني ءھام الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاڭعىرۋى تۋرالى بولماق.  20-جىلداردىڭ باسى ۇلكەن رۋxاني جاڭعىرۋدىڭ باستاۋى سانالدى. الەمدىك دەڭگەيدە ءجۇرىلىپ جاتقان مادەني تولقۋلاردى كۇنى بۇرتىن سەزىنىپ ءوز xالقىن بايىرعىنىڭ قاراڭقى قاپتالىندا ۇيىقتاپ، ۇيالاپ قالماسىن دەپ شامشىراققا، جارىق كوكجيەككە سۇيرەگەن كوسەمدەر پايدا بولا باستادى. سونداي جاڭالىقتىڭ شاعىن مىسالىنا بۇگىن توقتالماقپىن. التايدا، ۇرىمجىدە، قۇلجادا، شاۋەشەكتە قازاقتار

  • “استانا” – “ۆيلياررەال” 2:3

    ستويلوۆ وزىمەن بىرگە قارتايىپ بارا جاتقان كومانداسىنا ەكى نارسەنى ءالى ۇيرەتە الماي كەلەدى. ءبىرىنشى، دوپتان ايىرىلماي قاتارىنان ءتورت مارتە پاستاسۋ (ەڭ قۇرىعاندا الاڭنىڭ ءوز جارتىسىندا). ەكىنشى، كومانداداعى ەۋروپالىق دەڭگەيدە وينايتىن ەكى شەبەر – تۆۋماسي مەن كابانانگاعا دەر كەزىندە دوپ اسىرۋ. يسپانيانىڭ ءتاۋىر كومانداسىمەن تارتىستى ماتچ وتكىزدى دەپ ماقتاۋعا، توقمەيىلسىپ وتىرا بەرۋگە بولار ەدى. بىراق الداعى ترانسفەر ماۋسىمىندا قوس مەرگەندى ەۋروپا كلۋبتارى قاعىپ اكەتكەسىن نە بولماق؟ ولاردىڭ دا زامانى ءوتىپ بارادى، دۇرىسىراق الاڭدا دوپ تەپكىلەرى كەلەدى. ال قالعان وكپەسى وشكەن، فيزيكاسى وتىرعان، تەك تورەشىمەن تاجىكەلەسۋدى قاتىراتىن، دەنى بالقان تۇبەگىنەن جينالعان “استانالىقتار” جاساندى الاڭدارىندا نە ناتيجەگە قول جەتكىزبەك؟ ىشكى چەمپيوناتتى كۇشەيتپەي تۇرىپ، بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر فۋتبولىنا جاعداي جاساماي جاتىپ، بيۋدجەتتىڭ اقشاسىن شاشىپ،

1 پىكىر

  1. كوزكورگەن

    كۇرشىم اۋىلىنىڭ شەتىندە جول بويىندا جايقالىپ تۇرعان تال-تەرەكتى يۋبيلەينىي مولتەك اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى “قونىسباي توعاي”-دەپ اتايدى.ونى وسىدان ون بەس جىلداي بۇرىن سول كەزدەگى اۋدان اكىمى قونىسباي قويشىبايۇلى تولەۋبەكوۆ سەنبىلىك جاساپ ەكتىرگەن. ءىسى تۇلعاسىنا ساي كەسەك ادام عوي ول، قايدا جۇرسە دە!

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: