|  |  | 

Көз қарас Спорт

Совет жанкүйерлері “бүкіл әлем СССР құрамасы сүрініп кетсе екен деп телевизорға телміріп отырады” деп ойлайтын.

66EF19A3-E331-4B36-8832-ACFE1BAD105A_cx0_cy18_cw0_w650_r1Қысқы олимпиада кезінде ұлттық құрамаларының нәтижесіне көңілдері толмай күйініп жатқан пост-советтік елдердегі достарым, бұл – жекелеген спортшылардың күш-қуат, қарым-қабілеті сыналатын жарыс. СССР кезінде партия мен үкімет мұндай халықаралық жарыстарды идеологиялық жобаға айналдырып, “күллі капиталистік әлемнің ішін күйдірейік, мысықтілеу империалистердің бетін аймандай етіп, социализм құрылысшыларының спорт бәсекесінде де мықты екенін дәлелдейік” деп әбден саясиландырды. Сол себепті совет спортшылары алаңға жауға шапқандай түрмен шығатын. Совет жанкүйерлері “бүкіл әлем СССР құрамасы сүрініп кетсе екен деп телевизорға телміріп отырады” деп ойлайтын. Тірі мысалдары әлі бар ғой, Солтүстік Корея сияқты.

Ал шынын айтар болсақ, Батыста екі олимпиада да спортшылардың бәсекесі сияқты қабылданады. Ашылу, я жабылу салтанаты болмаса, қалған жарыстарды тұрғындардың белгілі бір бөлігі ғана көреді. Бұл тарапта көгілдір экранға кектене төніп отырған ешкім жоқ, шетте тұрып жатқан Кремльдің мүридтері болмаса  ;)  Олимпиада жаппай талқыланбайды, күнделікті ақпарат құралдарының бірінші бетіне шығып кетпейді. Егер атлеттері жүлде алып жатса, әлбетте, атап өтеді, мақала жазады, сұхбат алады. Оның өзінде көбіне спорттық БАҚ түрлері. Мысалы, дәстүрлі түрде өтіп жататын кулинарлар жарысы, я өнер фестивальдарын да халықтың бәрі емес, белгілі бір бөлігі ғана көріп, талқылайды ғой. Сол сияқты. Батыс елдерінде “биыл төрт жыл бұрынғыдан аз медаль алып қалдық, масқара, ұлттық намысымыз қорланды, елдігіміз көрінбеді” деп жатқан және ешкім жоқ. Нәтиже айтарлықтай тым қатты нашарлап кетсе, спорт төңірегіндегі топтар, саясаткерлер мен депутаттар жеке талқылап жатады. Жаппай трагедия жасамайды. “Неге өлермендік қылмады? Неге өкпесі өшкенше жарыспады? Өңшең жанын аяған қу!” деп жанықпайды. Өйткені спортшы үшін ең маңызды фактор – денсаулығы. Спортшы да теледидар қарап, диванда жамбастап жатқан жанкүйер сияқты жанын күтеді. Пост-советтік үкімет қанша жерден саяси ұпай жинағысы келіп шетелде жаттықтырса да, президент стипендиясын тағайындаса да, ұлттық компанияны спонсор қылып қойса да, спортшы әлеуеті жететін жерге дейін ғана жарыса алады.

Батыста мықты спортшы жалпы мектептің тегін, я жекеменшік мектептің элиталық спорт секциясы мен университет, я жекеменшік спорт клубтарынан сұрыпталып, шыңдалып шығады. Үкімет жалпы мектеп деңгейіндегі секцияларға қаржы аударады, бірақ жекелеген спортшыларға бір тиын бөлмейді. Кейбірі тіпті олимпиада чемпиондарына бір тиын сыйақы төлемейді. Үкімет жалпы халықтың әл-ауқатын жақсартуға күш салады. Тұрмысы түзелген елдің тұрғындары спортпен шұғылдануға уақыт та, жағдай да табады. “Бұқаралық спорт тұралап жатыр” деп ешкім аттандамайды. Әрбірден соң “бұқаралық спорт” (“массовый спорт”) деген тым советтік түсінік. Өте-мөте дерексіз, абстрактылы ұғым. “Бұқаралық спортқа” бюджеттен ақша бөлу” деген тіпті бұлыңғыр нәрсе. “Бұқаралық спортқа, я талантты спортшыларға ақша бөлу” деген желеумен бюджетті талан-таржыға салу, кәсіби спорт клубтарын мемлекет бюджетінен қаржыландыру Батыста қисынсыз көрінер еді.

Кейбір пост-советтік елдердегі жанкүйер достарым спортшыларды кінәлағанша, орта мектеп деңгейіндегі спорт секцияларын жеткілікті түрде жабдықтай алмай отырған, халықтың басым көпшілігі аптасына бірнеше мәрте спортпен шұғылданатындай тұрмыс деңгейін өсіре алмай отырған, кәсіби спорт клубтары ашық бәсекеге түсіп, ұлттық құрамаға кімнің кіретінін шенеуніктер емес, тәуелсіз федерациялар шешетіндей ахуал қалыптастыра алмай отырған үкіметті жазғырсын.

Galym BokashТЫҢ парақшасынан алынды

Related Articles

  • Бәрі жақсы дегенмен бары ақсауда

    2018 жылы еліміздегі үш бірдей МӨЗ жаңаландырудан өтіп, толық жаңғырды деп жарияланды. Енді олар елімізді мұнай өнімдерімен толықтай қамтамасыз ететін болды деп бөркімізді аспанға аттық. Ресми деректер ішкі рыногымыз бензинмен -93,2., дизельді отынмен -91,1пайызға отандық өніммен қамтамасыз етіледі деп жариялады. Энергетика министрлігі тіпті Ресейден сатып алынатын дизельді отын көлемі 40 мың тоннаға дейін азайып, ал авиациялық керосин мүлде алынбайтынын да айтып қуантты. Осындай қуанышты хабарлар болып жатқанымен оның ішкі сырлары басқа болып шықты. Оны Мәжілістегі «Халықтық коммунистер» фракциясы ашып отыр. Фракция жетекшісі Айқын Қоңыров авто отын өндірісі осылай артты деп жақсы хабар таратқанымызбен жаздық дизельді отынның бағасы 21.9%, ал қыстық дизельді отынның бағасы 26.2% артқанын айтады. Ішкі рыноктың сұранысы толық

  • Марат Бәйділдәұлы:   ЕЛІМІЗДІ ӨЗГЕРІСТЕР КҮТЕДІ

    «Адам ақиқатты бас көзімен көрмейді, ақыл көзімен көреді» дейді Шәһкәрім Құдайбердіұлы. Мен де еліміздің таяу болашағына қатысты өзімше «ақыл көзімен» қараған кейбір ойларыммен бөліскім келеді. Сонымен Бақытжан Сағынтаевтың Үкіметі доғарысқа кеткенін бәріңіз білесіздер. Мұның астарында не сыр бар? Елімізді қандай өзгерістер күтіп тұр? Соған барлау жасап көрелік. Мемлекет басшысының 21 ақпан күнгі мәлімдемесінде «Үкімет мүшелері, министрлер, әкімдер халықпен жұмыс істей алмады, сондай-ақ жұртшылықтың проблемаларына құлақ асып, атқарылып жатқан істер мен саясатты түсіндіру жұмыстарын жүргізуге шамасы келмеді» деген кінә тағылды. Онымен келіспеуге болмайды. Меніңше енді оқиғалар барысы былай өрбиді. «Нұр Отан» партиясының 27 ақпанда өтетін кезекті съезінде Мемлекет басшысы әлеуметтік қолдауды күшейтуге және азаматтардың тұрмыс сапасын арттыруға арналған бірқатар шаралар ұсынатыны

  • Несие қайда жұмсалып жатыр?

    2018 жылдың 11 айында банктердің халыққа берген несиелерінің 52 пайызы импорттық тауарларды алуға жұмсалған екен. Мұны «Халықтық коммунистер» партиясының сарапшылары анықтап отыр. Осы партияның Мәжілістегі фракциясының жетекшісі А.Қоңыров мұны алаңдатарлық жағдай деп санап, Ұлттық Банк төрағасы Д.Ақышевке сауал жолдады. Өйткені, барлық дамыған және дұрыс жолмен дамып келе жатқан мемлекеттерде несиенің үлкен бөлігі өндіріс пен ауыл шаруашылығына беріледі. Ал сауда саласына, атап айтқанда алыпсатарлық жұмыстар үшін берілетін несие көлемі төмен. Бізде бәрі керісінше болып отыр. Депутаттың айтуына қарағанда бізде өңдеу өнеркәсібіне берілетін несие әлемдік тәжірибенің талабына да, Қазақстанды индустрияландырудың маңызды міндеттеріне де жауап бере алмайтын мардымсыз халде. Оның да жалпы көлемінің төрттен бір бөлігі ғана ұзақмерзімді қарыз саналады. Соның ішінде, ұзақмерзімге

  • Қытайды қоршаған АҚШ әскери базалары: АҚШ-тың Қытайды бөлшектеу жоспары болған ба?

    Соңғы жылдары АҚШ пен Қытай экономика, қорғаныс сынды ең негізгі салаларда бәсекелесе бастады. Құрама Штат тарабы стратегиялық бәсекелесі ретінде Ресей мен Қытайды қатар қойды. Сонымен бірге Үнді-Тынық мұхитындағы әскери әрекеттері АҚШ пен Қытай арасында туылуы мүмкін соғыс қаупін елестетті. Осыған байланысты АҚШ-тың әскери базалары қандай рөл атқарып тұр? Қытайдың басты қауіптері неде? АҚШ-тың әскери базалары қайда, қалай орналасқан деген сұрақтарға жауап іздеп көрдік. «2030 жылы АҚШ Қытайды бөлшектеуі мүмкін» 2009 жылы 20 қарашада Қытайдың Халықтық азаттық армия әскери-әуе күштері университеті профессоры Дәй Шүй (Dai Xu) аталған жоғары оқу орнында «Қытайды бөлшектеу 2030 – АҚШ-тың ғаламдық стратегиясы және Қытай дағдарысы» атты атышулы лекциясын сөйлеген. Оның лекциясы Қытайдың өзге әскери мамандары айтқандай

  • Гипер жобалардың жолы бола ма?

    Кеңес одағы жылдарында мемлекеттің экономикасы гигантоманияға құштар болды. Бір орталықтан басқарылған жоспарлы экономикада олар азды-көпті тиімділік көрсетті, бірақ нарықтық экономикаға көшкенде солардың бәрі адыра қалды. Өйткені, нарық гигантоманияны сүймейді, ол нақтылыққа икемділікті ұнатады. Сол сияқты Қазақстан да осы уақытқа дейін қазақтың «көрпеңе қарай көсіл» деген нақылын ұмытып, гипер жобаларға, мега жобаларға құмарлық танытып келеді. Мәселен, «Қазақстан-Түркіменстан-Иран» халықаралық теміржол маршруты жобасына бастамашы болып, ақыры оны 2014 жылы іске қосты. Әріптестеріміз болып отырған екі елдің тауарлары да нарықты жарып, ағылып жататындар емес. Оған Қазақстан арқылы Ресей қосылғанда да тауарлары біртекті, бәрінің де қаузайтыны негізінен табиғи ресурстар. Осы жолмен Қазақстан тауарлары Парсы шығанағына тікелей шығатын болады деп жалаулатқан едік. Сол дәмеміз ақталды ма?

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: