|  |  |  | 

kerey.kz TV Zuqa batır 150 jıl Ädebi älem

Gimalay asqan köş kuägeri Arıstan qajınıñ ömiri jaylı kitap jarıq kördi

WhatsApp Image 2019-03-17 at 11.08.57 PMKeşe, 17 naurız Almatıdağı Manar Palace-ta Arıstan qajı Şädetwlınıñ (Zuqa batırdıñ nemeresi) 80 jas merey toyına oray, toy iesiniñ ömirin arqau etken, jazuşı Bayahmet Jwmabaywlınıñ «Añsağan arman» attı kitabınıñ twsaukeseri ötti. Arıstan qajı turalı derekti filım körsetildi.WhatsApp Image 2019-03-18 at 10.29.55 PM-2

Merey toy men ğwmırnamalıq eñbektiñ twsaukeserine alıs-juıq şetelderden jäne elimizdiñ är jerinen el ağaları, ädebiet pen öner ökilderi, özge de sıylı qonaqtar kelip qatıstı. Alıs-juqtan jetken ağayın.

Atalğan kitaptıñ twsauın merey toy iesimen birge Ziyabek Qabdıldinov, Dosan Baymolda, Ämirhan Meñdeke jäne Näbijan Mwhammedhanwlı qatarlı tarihşı, qalamgerler kesti.WhatsApp-Image-2019-03-18-at-10.35.56-800x480

«Añsağan arman» kitabı Bwlanaydı (Gimalay) asıp, Ündistan men Päkistandı basıp Altaydan Anadolığa jetip, Europanı aynalıp täuelsiz Qazaq eline kelgen Arıstan Şädetwlınıñ ömirin arqau etken.

 

Qazaqtıñ «Qara jorğa» biin Qazaqstanğa qayta jañğırtıp äkelgen adam – Arıstan qajı Şädetwlı ekenin büginde ekiniñ biri biledi. 1999 jılı osınau wlttıq bidi el aldına, sahnağa alıp şıqqanda alaş jwrtı aqsaqaldıñ qaysarılğımen önerine süysindi. Ruhaniyatqa qosqan ölşeusiz eñbegi el işine tarap, atağı tek qazaq dalasına ğana emes, qazaq balası meken etken ärbir elge tarap jattı. Büginde bwl bidi baladan bastap, egde tartqan qartta, jası da, jasamısı da bileydi. “Qara jorğanıñ” äuenin estigen el ğana emes, bilegen bwqaranıñ köñiline quanış wyalatadı, ruhına küş beredi. Altaydan bastap Anadolı eline deyin barğan bala Arıstanğa bwl bidi äkesi 7 jasında Şädet Zuqaqajıwlı üyretipti.
El basına kün tuıp, erler etigmen su keşken Altaydağı ağayındardıñ qiın zamanı qazaq tarihındağı öşpeste, ökinişti sätterdiñ bir böligi, tarmağı. Küşi köp jaumen jan ketkende ayqasıp, aqırı qasqırdan qaşqan qoyday üdere köşken eldiñ basındağı auır tağdırdı Arıstan bala kezinen kördi. Közben körmek tügili közge elestetudiñ özi auır soğatın sonau ötken zamandı şaqtı bügingi tiri kuägeri de osı Arıstan qajı Şädetwlı.

7 jasında Qıtaydıñ Gansu ölkesinen bastap Gimalaydıñ qwzdı tauların asudağı azaptı künderdide basınan ötkerdi. Ündistan, Päkistanğa jayau barğanda, jat jerde jwrtına azıq tauıp, tağdırdıñ tälkegine tüsken halqınıñ köñiline medeu bolğanda, tirligene qajetti dünieni tauıp bergen adamdardıñ biri de osı Arıstan qajı. Öjet, qay iske bolsada belsendi jas Arıstan jat jerdiñ belgili, el bastağan adamdarımen de tez til tabısıp, qalayda eñiregen elin qiın sätterden alıp şığıp otırdı.
Ol jat jwrtta jwrtınıñ namısın janıdı, böten elde bölinbey, birige jüruge barın saldı. Türkiyağa twraqtağan qazaqtarğa ğana emes, twrğılıqtı twrğındarğa da tabandı eñbek etumen tabısqa jetuge bolatının däleledi. Türkiya, keyin Germaniyada 40 jıl ğwmırın ötkizgende de qazaqtıñ qaysar halıq ekenin däleldedi.

Qazaqtıñ twñğış Prezidenti Nwrswltan Äbişwlı Nazarbaevtiñ europa kelgen sätterinde birneşe ret jolığıp, eldik jolındağı jwmıstardı talqıladı. Köşi-qon jolın jandandıruğa jol aştı. Özi ğana emes Europa elderine tarıday şaşılıp ketken qazaqtardı da Elbasımen kezdestirip, eñselerin köterdi.

Arıstan qajı üşin 1995 jılı Atameken Qazaqstanğa qonıs audarğan jıl baqtı künderdiñ bastau älğan sätteri bop sanaladı. Eñsesin endi tikken eline qolğabıs etuden de qarap qalğan joq. Halıqtıñ basın biriktirip, jwrtın jinap, jwmıla jürip meşit salğızdı.

Ejelgi meken Altayğada birneşe ret barıp, armanda ketken erlerdiñ, aruaqtardıñ basına qwran bağıştap qayttı. Täuelsiz elde tütin tütetip otırğan abız aqsaqal köpke ülgi bolarlıq isterden qaşanda qalıs qalğan emes. Elin jaudan araşalauda atoy salğan batır babalar ruhına da birneşe ret as berdi. Jiındar ötkizdi. Tarihi kitaptardıñ şığuına järdem qıldı.
Tağdırdıñ qilı, ireleñ joldarınan imenbegen abız aqsaqal turalı aytar añızda, atalı sözde äli talay tomadarğa arqau boları sözsiz. Seksenniñ señgirine şıqan Arıstan qajı Şädetwlı büginde tek öz wrpaqtarınıñ ğana emes, külli qazaqtıñ maqtanışı
bolıp qala bermek.

Twsaukeserden keyin Bwlanay asqan köş turalı talqı keñes ötkizilip, şaranıñ soñğı Arıstan qajınıñ 80 jas merey toyınıñ dastarhanına wlastı.

Jwmabay Mädibaywlı

Kerey.kz

 

Related Articles

  • Marat Bäydildawlı (Toqaşbaev): QARADALA ATAUI QALPINA KELTİRİLSE…

    Jazuşı-publicist Wyğır audanında qazaq-wyğır jastarı arasında janjal şığıp, töbeleske wlasqanın, arasında jaraqat alğandar bar ekendigin estip öte qapa boldım. Bwl söz joq, ideologiyalıq jwmıstardıñ olqılığı dep oylaymın. Jalpı wyğır halqına jappay qara boyau jağuğa bolmaydı. Olar da özinşe bir halıq, tuıs halıq, türki halqı, mwsılman halqı. Negizgi mekeni qazirgi Qıtay jerinde. Wyğır halqı birneşe ğasırdan beri öz täuelsizdigi üşin küresip keledi. Sayasi twrğıdan aşıqtan aşıq olardı qoldauğa qwqımız joq bolsa da, öz basım iştey mwsılman bauırlarımız ğoy, öz aldına el bolıp ketse ğoy dep tileymin. Wyğır halqınıñ eñbekqorlığı men mädenietine, tili men dästürine qwrmetimiz ülken. Birqatar wyğır qalamgerleriniñ şığarmaların qazaq tiline audaruğa atsalısqannan bolar wyğırşa da täp-täuir söyley alamın. Biraq

  • AHAÑ men JAHAÑ SALĞAN AZATTIQ JOLI

     «Qazaq» gazetine –107 jıl JWMAT ÄNESWLI                                                                                                                       TARIHI POVEST'                                                                                       

  • BÄYTİK

      Äñgime Nwrhalıq Abdıraqın   Oş jwmanıñ tañında wzın boylı, nwrlı jüzdi, tolıqşa kelgen qara swr kelinşegi Nwrqızırdıñ bergen däret suın alıp, dalağa şıqtı, adamdarğa bwl tünniñ soñğı süri ürlenip, tañ qarañğılığı aynalanı twtastay twmşalap twr… Izğırıq ayaz äli de ısqıra ışqına ürleydi. Sol jağına üş ret tükirip ket päleket, ket! dep üyge kire eki räkağat namaz oqıp, Rabbısına jalbarınıp, tañ qarañğısında qoradağı qos jirenge ülken wlı Şerdiman ekeui minip, bülkek jelispen işterinen «payğambarımız Mwhammed(s.a.u)» salauat aytıp, jolğa şıqtı. Beysenbiden jwmağa qarağan tünde tahajüt oqu, tañ namazında meşitte bolu Oştıñ äkesinen on üş jasınan bergi üyrengen ädeti. Äkesi Sılam elge kelgen qojalardan bilim alğan dindar taqua kisi bolğan. Qaharlı qıstıñ

  • Elordalıq filarmoniyanıñ ärtisteri aq halatı abzal jandarğa än arnadı.

    https://youtu.be/scqqgINrA6U   Elordalıq filarmoniyanıñ ärtisteri Qazaqstannıñ jäne Tatarstannıñ Halıq ärtisi, QR Memlekettik sıylığınıñ laureatı Nwrjamal Üsenbaeva, QR eñbek siñirgen qayratkeri Altınay Jorabaeva, Mädeniet qayratkerleri Estay Mwqaşev, halıqaralıq bayqaulardıñ laureatı Aqbota Qwsnadin aq halatı abzal jandarğa än arnadı.  ​ Koronoviruspen aldıñğı qatarda küresude öz uaqıtın öz-özine nemese jaqındarı men tuıstarına emes, nauqastarğa arnay otırıp,  ülken erlik pen batıldıq tanıtqan  qazaqstandıq därigerler de boldı. Nwr-Swltan qalası äkimdigi memlekettik akademiyalıq filarmoniyasınıñ    ärtisteri aq halattı abzal jandardıñ erligin jırlap “Därigerler” änin jazdı jäne onı därigerlerge arnadı. Jaña änniñ mätinin Quat Ejembek, muzıkasın Mädeniet qayratkeri, “Qorqıt” etno ansambliniñ körkemdik jetekşisi Şolpan Qorğanbek jazdı. Quat Ejembek osı şığarmaşılığı arqılı nauqastar palatasında wyqısız tünder ötkizip, auır auırtpalıqtı

  • OBA…

    Al'ber Kamyu (1913-1960) «Oba»-nı jazdı, Orandıq oyger Albert Camus. Ölerinen üş jıl bwrın yaki 1957 jılı Nobel'ge jetken talant.Faşizmniñ sayasi indet sekildi dertine qarsı küşti türen kötergen eñsegey düley küş iesi. Ol – «Oba»-men eñ kürdeli jol, şüñet iirimge süñgidi.«Oba»-dağı eñ swrapıl keyipker Barner Reyeniñ beynesi. Köşe boyında ölgen egeuqwyrıqtardıñ jemtiginen seskenu, adam tağdırın oyran etetin kezdeysoqtıqtı sezingen därigerdiñ arpalısı. Reye öziniñ üy qızmetşisiniñ öliminen keyin aldağı qaterli jwqpalı dert jaylı äleumetke jalbarınıp aytpaq bolğan. Onı köpke tanıtqan osı absurdı. Bügingi täjtajaldıñ lañı sekildi tügel parıqsız, raysızdıqqa öte wqsas… Kärentin, em men domnıñ tapşılığı,adamdardıñ minez-qwlqındağı enjarlıq äsiredäuirik parıqsızdıq. Qoğamdağı qwldıq sana, ınjıqtıq,, qwrğaq küyzelis,titıqtau, şarşau, aqırğı şarasızdıqtar! Jau jağadan alğanda,

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: