|  | 

Jahan jañalıqtarı

Qıtay men Ündistan Gimalayda ne üşin qaqtığısıp jatır? 300 sözben tüsindiremiz


Ladakh aymağındağı Galvan añğarında twrğan ündistandıq äskeri. 17 mausım 2020 jıl.

Ladakh aymağındağı Galvan añğarında twrğan ündistandıq äskeri. 17 mausım 2020 jıl.

15 mausımda Ündistan biligi eldiñ 20 soldatı şekarada Qıtay äskerileriniñ qolınan qaza tapqanın mälimdedi. Pekin öz tarapınan qaytıs bolğandar jaylı eş derek aytpadı.

QAQTIĞIS QAYDA BOLDI?

Qaqtığıs Gimalaydıñ batıs jağındağı Ladakh aymağındağı Galvan añğarında, Qıtay men Ündistan şekarasında bolğan. Äskerler oq atpağan, biraq tas laqtırıp, ötkir zattar qoldanğan jäne tayaq jwmsağan. Eki eldiñ äskeri mamırdan beri osı mañğa ornalasıp, ara-twra janjaldasıp twradı.

Qıtay Ündistannıñ biraz aumağın özine alğısı keledi. Al Deli Pekin Ündistanğa tiesili jerdi zañsız wstap otır dep ayıptaydı. Eki el Ündistannıñ soltüstiginde, Qıtaydıñ Aqsay Çin şoqısındağı taulı jerdi bölise almay keledi. Daulı aymaq 4250 metr biikte jatır jäne ol jerde temperaturası nöl gradusqa deyin jii tüsedi.

Bwl – Planet Labs 16 mausımda sputnikten tüsirgen Galvan añğarınıñ sureti. Añğar Qıtaydıñ Tibeti men Ündistannıñ Ladakh aymağınıñ ortasında jatır.

Bwl – Planet Labs 16 mausımda sputnikten tüsirgen Galvan añğarınıñ sureti. Añğar Qıtaydıñ Tibeti men Ündistannıñ Ladakh aymağınıñ ortasında jatır.

1993 jılı eki el bwl aymaqta bir-birine oq atpauğa kelisip, äskerdi tek “baqılau aymağında” wstauğa kelisken. Biraq bwl kelisim jii bwzıladı.

QAQTIĞISQA NE TÜRTKİ BOLDI?

16 mausımdağı qaqtığısqa Qıtay Ündistandı ayıptaydı. Pekin “ündistandıq äskeriler şekaranı bwzıp, Qıtay jaqqa ötip ketti” dedi.

Al jalpı Qıtay men Ündistan Gimalay tauındağı şekara mañındağı jerge biraz uaqıttan beri talasıp jatır. Eki eldiñ Gimalay tauındağı şekarası 4056 km qwraydı. Resmi Deli “Ündistan bwrın Wlıbritaniyanıñ otarı bolıp twrğan twsta Qıtaymen şekara dwrıs bölinbegen” dep esepteydi.

Äskeri sarapşılar “Ündistan daulı aymaqta jol, aerodrom salğan soñ jağday uşıqtı. Al Deli transport infrastrukturasın salıp, Qıtaymen küş teñestirgisi keledi” dep sanaydı.

Ündistan bıltır qazanda Qıtaydıñ qarsılığına qaramastan Ladakhtağı Galvan añğarında aerodromğa aparatın joldı salıp bitirgen. Deli joldı Galvandağı özine tiesili “baqılau aymağında” salğanın aytadı.

BWRINDARI NE BOLIP EDİ? 

1967 jılı yadrolıq qaruı bar eki el şekarada qaqtığısıp, jüzdegen adam qaza tapqan. Al biıl arada ondağan jıl ötken soñ alğaş ret adam şığını boldı.

Eki el 1962 jılı Ladakh aymağında jäne Ündistanıñ soltüstik-şığısında soğısqan. Keyin eki el kelisimge kelip, daulı şekarada “baqılau aymağın” qwrğan. Biraq eki el “baqılau aymağınıñ” ornalasqan jeri boyınşa da jii kelispey qaladı. Daulı şekara mañındağı kez kelgen qwrılıs jwmısı qaqtığısqa äkeledi.

Eki el arasındağı keyingi eñ iri qaqtığıs 2017 jılı Ündistan, Qıtay jäne Butan şekarasındağı Doklam añğarında bolğan. Keyin janjaldan soñ eki eldiñ biligi äskerlerin taratu turalı kelisken.

Reuters aqparat agenttiginiñ maqalası negizinde dayındaldı

Azat Europa / Azattıq radiosı

Related Articles

  • Ukraina men Resey arası ne bolıp jatır? 6 swraqqa jauap

    Mayk EKKEL' Resey äskeri küşteri Qırımdağı jattığu jiınında. 19 naurız, 2021 jıl. Keyingi künderi äleumettik jelide reseylik auır äskeri tehnika tielgen poyızdardıñ birneşe videosı taradı. Türli aqparat közderi poyızdardıñ Sibirden Ukrainamen şekaralas audandarğa bara jatqanın aytadı. Al Resey baqılauındağı Qırım köpiri qısqa uaqıtqa jabılıp qalğan. Bwl da qaru-jaraq tasımalına baylanıstı boluı mümkin. Reseydiñ memlekettik telearnaları bolsa, Ukraina men Reseydiñ qoldauına ie separatistik küşterdiñ şarttı şekarasında artilleriyalıq atıs bolıp jatır degen üreyli aqpar taratumen älek. Mwnıñ bäri Ukraina men Resey arasındağı “qırği-qabaq” soğıs keskilesken şayqasqa aynaladı degendi bildire me? Azattıq mäseleniñ jay-japsarın tüsindiru üşin Ukraina-Resey teketiresine qatıstı altı negizgi swraqqa jauap wsınıp otır. UKRAINANIÑ ŞIĞISINDA ONSIZ DA SOĞIS BOLIP JATQAN JOQ

  • “Sankciyalar men ötkir mälimdemeler sayısı”. Bayden kelgeli üş derjava arası ne bolıp jatır?

    YUriy JIGALKIN AQŞ prezidenti Djo Bayden baspasöz mäslihatı kezinde jurnalister swrağına jauap berip twr. Bayden äkimşiliginiñ Qıtay men Reseyge qarsı şığu sebebi ne? Aq üy Kreml'ge iri sankciya sala ma? “Soltüstik ağın-2″ gaz qwbırınıñ bolaşağı qanday? Baydenniñ sözi men isi bir jerden şığa ma? Qıtay nelikten AQŞ memhatşısına ötkir jauap qaytardı? Azattıqtıñ Orıs qızmeti Kaliforniyadağı Guver institutınıñ qızmetkeri, ekonomist Pol Gregorimen, sayasattanuşı, Vaşingtondağı Kennan institutı direktorınıñ orınbasarı Devid Sattermen jäne Massaçusetstegi Endikot kolledjiniñ Qıtay boyınşa mamanı Vitaliy Kozırovpen osı jäne özge de mäselelerdi talqıladı. Djo Bayden prezident bolğalı eki aydan astı. Osı uaqıtta ol sırtqı sayasatta eşkim kütpegen äreketterge bardı. “Saylauğa qol swqsa, Resey Tramptı, al Qıtay Baydendi qoldaydı”. Bıltır prezident saylauında amerikalıq sarapşılar osılay

  • AQŞ pen Qıtay arasındağı bäsekede Ortalıq Aziya teketires arenasına aynala ma?

    Reyd STENDIŞ Qıtay lideri Si Czinpin (oñ jaqta) men Qazaqstannıñ sol kezdegi prezidendi Nwrswltan Nazarbaev Batıs Qıtaydan Batıs Europağa jük tasitın temirjoldıñ aşılu saltanatında. 8 mausım 2017 jıl. Qıtay men AQŞ arasındağı baqtalastıqtıñ artuı Euraziya elderine äser etpey qoymaydı. Sebebi qos derjava da älemniñ basqa böligimen salıstırğanda Euraziyağa özgeşe strategiyalıq közqaraspen qaraydı. Bwl qwrlıq eki derjava arasındağı bäsekedegi negizgi arenağa aynala ma? Pekin men Vaşington qarım-qatınasınıñ naşarlauı 18-19 naurız künderi Alyaskada AQŞ pen Qıtaydan kelgen resmi twlğalardıñ arasında ötken ekikündik kelissözde ayqın körindi. Kezdesude eki tarap sözben şarpısıp qaldı. Alyaskadağı kezdesu qos memlekettiñ qarım-qatınası tüzelui mümkin degen ümitti joqqa şığardı. Bwl – Djo Bayden AQŞ prezidenti bolıp saylanğalı älemdegi iri eki

  • Paşinyan elde äskeri töñkeris jasau talpınısı bolğanın mälimdedi

    Armeniya prem'er-ministri Nikol Paşinyan. Armeniya qarulı küşteriniñ bas ştabı prem'er-ministr Nikol Paşinyan men ükimetti otstavkağa ketuge ündegennen keyin prem'er-ministr elde äskeri töñkeris jasau talpınısı bolğanın mälimdedi. Bas ştabtıñ aqparat departamenti 25 aqpan küni taratqan mälimdemede bas ştab törağasınıñ birinşi orınbasarınıñ “bolmaşı sebeppen” qızmetten bosatıluına qarsılıq retinde sonday ündeu jasalğanın habarlağan. “Bwl Armeniyanıñ wlttıq jäne memlekettik müddelerin eskermey otırıp jasalğan qadam. Osınday kürdeli şaqta mwnday şeşim memleket müddesine qayşı, jauapsız qadam” delingen qarulı küşter taratqan mälimdemede. Olar osınday “kürdeli şaqtı prem'er-ministr men ükimet bwdan äri qaray aqılğa qonımdı dwrıs şeşim qabılday almaydı” dep sanaydı. Qarulı küşter özderiniñ talaptarın orındatu maqsatında küş qoldana ma, joq pa, belgisiz. Al Nikol Paşinyan otstavkağa ketpeytin

  • Bayden AQŞ-tıñ Qıtayğa qatıstı äskeri strategiyasın dereu saraptaudı tapsırdı

    AQŞ prezidenti Djo Bayden. AQŞ prezidenti Djo Bayden qorğanıs ministrligine AQŞ-tıñ Qıtayğa qatıstı äskeri strategiyasın tez arada saraptauğa bwyrıq berdi. 10 aqpanda Pentagonda söylegen sözinde Bayden saraptama AQŞ-qa Qıtay mäselesi boyınşa “mığım sayasat jürgizuge” kömektesedi dedi. “Biz Ündi-Tınıq mwhitı aymağında jäne älemde beybitşilikti saqtap, müddemizdi qorğay alu üşin Qıtay tarabınan artıp kele jatqan mäselelerdi oñtaylı şeşe biluimiz kerek” dedi Bayden. Saraptama barlau, tehnologiya, AQŞ-tıñ aymaqtağı ıqpalı, odaqtastıq, Pekinmen qorğanıs mäseleleri boyınşa äriptestik siyaqtı negizgi salalardı qamtuı tiis. Qorğanıs ministri Lloid Ostin 20 qañtarda prezident qızmetine kiriskennen beri alğaş ret Pentagonğa kelgen Baydenge Pekinge qatıstı äskeri strategiyanı qarastıru üşin jaña jwmıs tobı qwrılğanın ayttı. Jwmıs tobı tört ay işinde taldauları men

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: